سرویس تئاتر هنرآنلاین : یاد کردن از درگذشتگان در روزهای پایانی هر سال یکی از آداب و رسوم ما ایرانیان است. سال 94 نیز هنرمندان بسیاری را با خودش برده است که جای خالی آنها را شاید باگذشت چند نسل هم نتوانیم پر کنیم. در این میان اما شمار از دست رفتگان هنرمندان جامعه تئاتری نیز کم نیست.
مروری میکنیم بر یاد و خاطره هنرمندان تئاتری که در سال 94 از میان ما رفتند و یادشان را گرامی میداریم؛ بیتردید فقدان این هنرمندان از دست رفته در سال آتی احساس خواهد شد و یادشان همواره در دلها باقی خواهد ماند.
پایان دومین ماه سال 94 با درگذشت دو هنرمند تئاتری همراه بود. مصطفی عبدالهی بازیگر و کارگردان باسابقهی تئاتر و رادیو پس از 14 سال مبارزه با بیماری سرطان، 31 اردیبهشتماه سال جاری در 60 سالگی، در حالی که نمایشش در سالن اصلی تئاترشهر روی صحنه بود، از دنیا رفت.
او در سال 1334 در شهر بروجرد چشم به جهان گشود. او با تأسیس گروه تئاتر "کوچه" در شهر بروجرد به اجرای تئاتر پرداخت و پس از حضور در تئاتر تهران به عضویت گروه تئاتر "هنر" به سرپرستی قطبالدین صادقی درآمد.
عبدالهی طی 4 دهه فعالیت خود در عرصه بازیگری و کارگردانی تئاتر در آثار مختلف تئاتری به ایفای نقش پرداخت و نمایشهای متعددی را هم در مقام کارگردان روی صحنه برد.
او از جمله بازیگران و هنرمندان تئاتر بود که حضوری تأثیرگذار در عرصه نمایشهای رادیویی هم داشت. عبدالهی در عرصه تلویزیون نیز به ایفای نقش در تئاتر و مجموعههای تلویزیونی پرداخت که مجموعه "پهلوانان نمیمیرند" از جمله این فعالیتها است.
ثریا شیرزادی ، پیشکسوت تئاتر کرمانشاه نیز در همین روز به دلیل حمله قلبی درگذشت.
این بانوی هنرمند بیش از ۴۰ سال در عرصههای رادیو، تلویزیون و تئاتر کرمانشاه ایفای نقش کرد و نخستین بانوی هنرمند عرصه تئاتر این استان به شمار میرفت.
شیرزادی جزو هنرمندان پیشکسوت تئاتر کشور است و سابقه بازی در سریال های تلویزیونی و فیلم های سینمایی را نیز در کارنامه خود داشت.
احمد علامهدهر از بازیگران پیشکسوت تئاتر و تلویزیون نیز پس از آن که آذر ماه سال 93 به دلیل سکته مغزی در حین بازی در یک سریال تلویزیونی دچار عارضه شد و به کما رفت، در یازدهم مردادماه سال جاری از دنیا رفت.
در پاییز، هما روستا ، بازیگر توانمند و بهنام تئاتر و سینما در حالی که در واپسین سالهای عمرش با سرطان مبارزه میکرد، درمانش ناتمام ماند و چهارم مهرماه سال جاری همزمان با سالروز تولد 71 سالگیاش درگذشت و در کنار همسرش حمید سمندریان در قطعه هنرمندان آرام گرفت و غم از دست دادن او اهالی هنر و همه دوست داران او را به سوگ نشاند.
هما روستا در تاریخ ۱۳۲۳ خورشیدی در تهران متولد شد و مدرک فوق لیسانس خود را از دانشکده هنرهای دراماتیک بخارست در کشور رومانی دریافت کرد. او در سال ۱۳۴۹ به ایران بازگشت و در رشته شیمی مشغول به تحصیل شد ولی آن را نیمه تمام گذاشت. اولین حضور او در سینما با فیلم "دیوار شیشهای" به کارگردانی ساموئل خاچیکیان در سال ۱۳۵۰ رقم خورد.
در ۱۳۵۱، هما روستا که در دانشکده هنرهای دراماتیک مشغول تدریس بود، نمایش "باغ وحش شیشهای" تنسی ویلیامز را با بازی دانشجویان آن دانشکده کارگردانی نمود. از جمله کسانی که با روستا در این نمایش همکاری داشتند میتوان از امید جوهری، بدری بدیعی، مهشید افشارپناه و ناصر آقایی نام برد.
پس از انقلاب و در سال ۱۳۶۵، هما روستا در فیلم "گزارش یک قتل" به کارگردانی محمدعلی نجفی ایفای نقش کرد. در سال ۱۳۶۶ در فیلم "پرنده کوچک خوشبختی" پوران درخشنده بازی کرد و نامزد دریافت لوح زرین بهترین بازیگر نقش اول زن از ششمین دوره جشنواره بینالمللی فیلم فجر در همان سال شد. در ۱۳۶۸ در فیلم "تمام وسوسههای زمین" به کارگردانی حمید سمندریان ظاهر شد و نامزد دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن از هشتمین جشنواره بینالمللی فیلم فجر شد. در ۱۳۶۹، جایزه بهترین بازیگر زن را از جشنواره فرهنگی و هنری روستا به خاطر بازی در فیلم "ملک خاتون" به کارگردانی حسن محمدزاده دریافت کرد.
هما روستا دهه ۷۰ را با بازی در فیلم ممتاز "مسافران" بهرام بیضایی (۱۳۷۰) آغاز کرد و در ۱۳۷۱ در فیلم "از کرخه تا راین"ابراهیم حاتمیکیا به ایفای نقش پرداخت و بار دیگر نامزد دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن از یازدهمین جشنواره بینالمللی فیلم فجر شد. در ۱۳۷۴ به خاطر بازی در تله تآتر "شعبدهباز" جایزه بهترین بازیگر را از جشنواره سیما دریافت کرد.
علی عباد از هنرمندان تئاتر شهرستان بستک در حالی که تنها 31 سال داشت 25 فرودین ماه امسال بر اثر سانحه تصادف به دیار باقی شتافت. او در نمایش های "دیدار به ماه و آینه" شرکت کننده در جشنواره تئاتر استانی و نمایش "خانه اسکاتلندی" به ایفای نقش پرداخت که حضوری درخشان و تاثیرگذار داشت.
زهرا رشیدی کارگردان جوان تئاتر که در سال 91 نمایش "قرمز و دیگران" را در تالار محراب روی صحنه برده بود در 18 فروردین ماه در اثر ایست قلبی دار فانی را وداع گفت.
ولی الله مومنی بازیگر پیشکسوت سینمای ایران در حالی که در حال ایفای نقش در سریال "معمای شاه" بود در هشتم دی ماه سال 94 بر اثر سکته قبلی درگشت.
ولی الله مومنی در سال 1322 در اردبیل به دنیا آمد و از سال 1347 در عرصه دوبله مشغول فعالیت شد و در سال 1359 با فیلم قیام قدم به عرصه سینما گذاشت. وی از جمله بازیگرانی است که در نقش میرزا کوچک خان جنگلی در فیلم سردار جنگل به کارگردانی امیر قویدل به ایفای نقش پرداخته است. "دمرل"، "افعی"، "ضربه آخر"، "دل و دشنه"، "جهنم سبز و بشارت منجی" از جمله فیلم هایی است که مومنی در آنها به ایفای نقش پرداخت. از جمله نقش های ماندگار این بازیگر می توان به ایفای نقش او در مجموعه پهلوانان نمی میرند به کارگردانی حسن فتحی اشاره کرد. مومنی همچنین در سریال مختارنامه به کارگردانی داوود میرباقری در نقش شرحبیل بن ذی کلاع بازی کرد.
همچنین دوبله مجموعه "جنگجویان کوهستان" و انیمیشن های "دور دنیا در 80 روز" و "زورو" (دوبله گروهبان گارسیا) از جمله فعالیت های ماندگار این دوبلور است.
مصطفی اسلامیه نمایشنامه نویس و مترجم پیشکسوت 11 بهمن سال 94 در منزلش و در سن 74 سالگی از دنیا رفت.
"تاریخ هنر مدرن: نقاشی، پیکرهسازی و معماری در قرن بیستم"، "تئاتر تجربی: از استانیسلاوسکی تا پیتر بروک"، "چهار نوشته درباره کوبیسم"، "میلیونر زاغهنشین" و "بالتازار و بلموندا" از ترجمههای او هستند. از او همچنین دو سرگذشتنامه از نیما یوشیج و دکتر محمد مصدق با نامهای "به کجای این شب تیره" و "فولاد قلب" به جا مانده است. "رستم و سهراب"، "رضاخان ماکسیم: نمایشنامه در هفت پرده" و "ماجرای شگفتانگیز دیوید نیوسام" هم از نمایشنامههای منتشرشده اسلامیه هستند. همچنین "خورشید شاه" بازنوشته از متن کهن "سمک عیار" و "ایبسن و استریندبرگ: نقد و تفسیر نمایشنامهنویسان نروژی و سوئدی" از دیگر آثار بهجامانده از این نویسنده و مترجم هستند.
مسعود پوراکبری که در کارهای متعدد سینمایی و تئاتر با عناوین بازیگر، گارگردان، دستیار صدا و غیره حضور داشت ششم مردادماه سال جاری در سن 30 سالگی بهدلیل ایست قلبی دارفانی را وداع گفت.
او عضو گروه تئاتر خانه فرهنگ گیلان بود و دوره بازیگری را زیر نظر مرحوم امیر بدرطالعی از استادان بهنام گیلان در حوزه تئاتر در سال 84 سپری کرد و اولین فعالیت هنری خود را در همان سالها با گروه تئاتر رویداد آغاز کرد.
پوراکبری در طول فعالیت هنری خویش در نمایشهای "افسانه معبد سوخته" به کارگردانی امیر بدرطالعی، "وعدهگاه نهنگها"، "آبی زمین"، "فکرکردن ممنوع" و "قصههای درگوشی" به کارگردانی مهدی طاهرپور، "نمایش بعد از سکوت" به عنوان دستیار کارگردان به کارگردانی مهدی یوسفیزاده و سریالهای "گذر از رنجها" به کارگردانی فریدون حسنپور و "عطر ترنج" به کارگردانی رضا معینی بهعنوان دستیار صدا فعالیت کرده است.
حسن لوئیان خیمهشبباز و شعبدهباز پیشکسوت اصفهانی 21 تیرماه سال 94 در سکوت خبری چشم از جهان فروبست.او متولد 1304 در شهر اصفهان بود که در خردسالی پدرش را از دست داد و در هفت سالگی کار در قهوهخانه را شروع کرد. آن روزگار قهوهخانهها عصرگاه محل اجرای نقالی، شعبدهبازی، خیمهشببازی و دیگر بازیها و نمایشهای سنتی ایرانی بود. شعبدهبازی و خیمهشببازی "سیدحبیب حقه باز" حسن لوئیان را به خود جذب کرد و پس از آن او شاگردی حبیب حقهباز را شروع کرد. کودک شاگرد در کنار سیدحبیب دستیاری شعبدهبازی، سپس نشستن پای خیمه و به مرور بازی با عروسکها را فراگرفت. او همچنین مدتی نیز با ابوالقاسم حقهباز از دیگر نمایشگران اصفهان همکاری کرد و پس از مرگ سیدحبیب اسباب استاد به شاگردش رسید و حسن لوئیان با کسب پسوند صنفی به حسن حقهباز معروف شده و با اسم و رسم بیشتری کار را پی گرفت.
اجرای خیمهشببازی در چند فیلم سینمایی، حضور در جشن فرهنگ و هنر اصفهان از تجربههای دهه پنجاه او بود. اما مهمترین تأثیر حسن لوئیان در تاریخ نمایش ایران تحولی بود که او در خیمهشببازی معاصر ایجاد کرد و با تغییر در خیمهشببازی دستکشی "پهلوان کچل عراقی" و اقتباس از "حاج آقاسورمه ای" سیاهبازی سنتی اصفهان، شخصیت مبارک را به جای پهلوان کچل نشانده و نمایش "حاج مبارک" را طراحی کرد.
هماکنون نیز دو مجموعه از عروسکهای نخی و دستکشی مرحوم لوئیان با قدمت 80 تا 110 سال در موزه اسباببازی و عروسک کاشان نگهداری میشود.
علیاصغر مذهبیوسفی نمایشنامه نویس و پژوهشگر پیشکسوت تئاتر استان خراسان رضوی که چند روزی به دلیل بیماری در بیمارستان بستری بود 20 اردیبهشت ماه سال جاری درگذشت.
استاد حاج فیروز رستمی از پیشکسوتان تعزیه کشور 7 فروردین ماه سال جاری در سن 75 سالگی بر اثر کهولت سن به دیار باق شتافت. او در سال 1319 شمسی در ارمغانخانه چشم به جهان گشود و از سن شش سالگی در کنار پدرش مرحوم خود میرزا قهرمان، هنر تعزیه را فراگرفت و از محضر اساتید بنام تعزیه از جمله میرزا حسین، میرزا رزاق، کربلایی بهار، میرزا رجب زنجانی تجارب زیادی کسب کرد.
این استاد تعزیه که از بانیان اصلی تکیه حسینی اعظم ارمغانخانه بود، مسوولیت تعزیه گردانی مراسم تعزیه این مکان مقدس را نیز برعهده داشت و همچنین تعداد 145 مجلس تعزیه را از حفظ و مسلط به اجرای آنها بود.
فیروز رستمی با وجود آنکه در کودکی و نوجوانی نقش حضرت سکینه را ایفا کرده بود اما در دهههای گذشته لباس شمر بر تن میکرد و شمرخوان بود.
تکیه حسینی اعظم ارمغانخانه یکی از بزرگترین تکیههای تاریخی کشور محسوب میشود که اجرای مراسم تعزیه در این مکان به همت میراث فرهنگی استان زنجان و با استفاده از نسخی که مرحوم حاج فیروز در اختیار میراث فرهنگی کشور قرار داده بود در سال 1389 در فهرست میراث معنوی کشور به ثبت ملی رسید.
از افتخارات استاد حاج فیروز رستمی دریافت لوح تقدیر و جایزه ویژه پیشکسوتی تعزیه از رییس جمهور وقت و همچنین معاون رییس جمهور در مراسم ثبت جهانی تعزیه در سال 89 بوده است.
فروغ فودازی بازیگر 37 ساله تئاتر به علت سرماخوردگی و عفونت ریه 28 بهمن ماه جان به جان آفرین تسلیم کرد.نقش آفرینی و دستیاری و طراحی لباس در نمایش هایی چون "پل" به کارگردانی محمد رحمانیان و "مردی که گلی به دهان داشت"، "باغچه بی بنفشه بی اطلسی"، "تماس تلفنی" به کارگردانی مجتبی احمدی از جمله فعالیت های هنری او در طول حیات هنری اش محسوب میشود.
کامران حسینی دانشآموخته کارگردانی تئاتر دانشگاه آزاد شیراز و کارشناسی ارشد دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران سوم آبان ماه سال 94 در اثر سکته قلبی در خواب در سن ۳۴ سالگی جان به جان آفرین تسلیم کرد.
این چهره جوان هنرهای کارگردانی نمایش "پلیس" نوشته اسلامیر مژورک و "اتاق پرو" بر اساس متنی از سجاد افشاریان را در کارنامه هنری خود دارد.
این هنرمند فقید از کارگردانان خوشنام استان به شمار میرفت و سالها پیش نمایشنامهای بر اساس قصه زندگی یک نویسنده نوشت که در آن جوهر قلم نویسنده پایان مییابد و او در پی طراحی نرم افزاری است که بتوان ایده به آن داد و نمایشنامه تحویل گرفت.
نعمت رئوفی تهیهکننده، گوینده و هنرمند پیشکسوت رادیو که حدود نیم قرن تجربه همکاری با رادیو داشت 26 آذر 94 به علت مشکلات قلب و ریه دار فانی را وداع گفت.
رئوفی سال ها در شبکههای مختلف رادیویی فعالیت داشت و در سال 61 بازنشسته شد، بعد از آن بازهم برای فعالیت در رادیو از او دعوت شد و دوباره با شبکههای رادیویی همکاری میکرد. از جمله آخرین فعالیتهای او به کار در رادیو جوان می توان اشاره کرد. مهرماه سال گذشته بهنام احمدپور مبارکه مدیر شبکه رادیویی جوان با برپایی مراسمی از این هنرمند فقید و فروتن تجلیل کرد.
فرزاد مویدی از بازیگران و مجریان پیشکسوت رادیو 27 آبان ماه در گذشت. این گوینده پیشکسوت علاوه بر گویندگی در رادیو در دوبله هم فعالیت داشت.
فرزاد مویدی در طول فعالیتش در رادیو در شبکههایی چون رادیو تهران، پیام و جوان کار گویندگی و اجرا برعهده داشت. این بازیگر تازه درگذشته اصالتا اهل مشهد است که از دهه 70 همکاریاش را با رادیوهای سراسری آغاز کرد.
مهران دوستی گوینده پیشکسوت و محبوب رادیو سوم خرداد ماه سال جاری بر اثر ایست قلبی در یکی از بیمارستان های تهران در 59 سالگی دار فانی را وداع گفت.
دوستی در دوران دفاع مقدس از گویندگان رادیو جبهه بود و برنامه کافه رادیو به گویندگی مهران دوستی شنبه تا چهارشنبه هر هفته ساعت ۱۵ از آنتن شبکه رادیویی جوان پخش میشد.او همچنین به عنوان گوینده برتر رادیو و نماینده ایران در اتحادیه رادیو تلویزیون آسیا-اقیانوسیه انتخاب شده بود.
رضا سجادی که عنوان اولین گوینده و دوبلور رادیو را در کارنامه هنری خود داشت و حدود ۷۵ سال در رادیو فعالیت می کرد 30 آبان ماه به علت کهولت سن به دیار باقی شتافت.
او متولد ۱۲۹۹ فرزند حجتالاسلام حاج سیدمصطفی سرابی واعظ و ناطق زبردست بود که در شهر مشهد مقدس به دنیا آمد. وی تحصیلات ابتدایی و متوسط را در موطن خود به پایان رساند و وارد دانشکده ادبیات دانشگاه تهران شد. او در سال ۱۳۱۹ به عنوان گوینده در رادیو استخدام شد و قسمتی از برنامههای رادیو توسط او اجرا میشد.
رضا سجادی مدتی به ریاست اداره رادیو منصوب شد و مدتی هم ریاست اداره مطبوعات وزارت پیشه و هنر را عهدهدار بود. رضا سجادی ناطقی زبردست، ادیبی پرمایه و شعرشناس بود او اشعار زیادی را در حافظه داشت و هنگام محاوره از اشعار حافظ، شاهد و مثال میآورد.
حسین قاسمی وند ، هنرمند قدیمی سینما و تئاتر 29 مهرماه بر اثر بیماری سرطان مغز استخوان، درگذشت.
زنده یاد حسین قاسمی وند متولد 1315 تهران، فارغ التحصیل دوره آزاد تئاتر جامعه باربد است. وی فعالیت در سینمای حرفه ای را سال 1346 با فیلمبرداری فیلم "عروس تهران" به کارگردانی احمد نجیب زاده آغاز کرد. از دیگر فعالیت های وی میتوان به کارگردانی و نویسندگی تئاتر نیز اشاره کرد.
خسرو فرخزادی بازیگر نمایش های رادیویی که در برخی از سریال های تلویزیونی چون "روزهای زندگی" و "دردسرهای والدین" ایفای نقش کرده بود، ۱۶ فروردینماه سال جاری بر اثر یک سانحه به کما رفت و در نهایت عصر ۱۷ فروردین ماه بر اثر ایست قلبی رخ در نقاب خاک کشید.
خسرو فرخزادی در سال ۱۳۴۵ در دانشکده هنرهای زیبا تحصیلات خود را آغاز کرد و تحصیلات تکمیلی خود را در فرانسه ادامه داد. فرخزادی به واسطه عبدالحسین فهیم به رادیو آمد و توسط صادق بهرامی، مهین دیهیم و اکبر مشکین در آزمون ورودی و سپس در امتحان شفاهی رادیو قبول شد و سپس در برنامه جوانان مشغول به کار شد. پس از چند سال کار به داستان شب دعوت شد و پس از ۱۰ سال بازیگری در نقشهای متفاوت و کسب تجربه، وارد عرصه کارگردانی تئاتر رادیویی شد و ۴۰۰ نمایش رادیویی را برای برنامه "رادیو دو" ضبط کرد و فعالیت های خود را در این عرصه ادامه داد.