سرویس تئاتر هنرآنلاین: آیا نوشتن یک متن و اجرای آن بدون پشتوانهای پژوهشی، هنری و تجربی میتواند به سرانجام برسد ؟ پاسخ به این پرسش یقینأ منفی است و اگر اجرائی هم بر روی صحنه تحت عنوان نمایش انجام شود، بدیهی است که براساس سلیقه و داشتههای سطحی و عوامانهای از نمایش انجام شده است.
نمایش "دونه کفترام نذریه" به نویسندگی و کارگردانی کاوه مهدوی باحضور بازیگران و نوازندگان موسیقی در صحنه، به گونهای خود به خودی، مجلسی و خودمانی آغاز میگردد و همین شیوه شروع نشان میدهد که موضوع مهمی در کار نیست. صحنه اول با سرزنش کردن یکی از نوازندگان توسط بازیگر اول نمایش در رابطه با اجرا یا عدم اجرای به موقع موسیقی آغاز میگردد و سپس همان بازیگری که حرف زدن را آغاز کرده با خطاب قرار دادن " تماشاگر - بازیگرانی" که از قبل همه چیز با آنها هماهنگ شده و در میان تماشاگران حاضر در سالن به عنوان تماشاگر نشانده شدهاند، به شیوه پرسش و پاسخ مضمونسازی میکند و اغلب مضامین هم با شوخی و مزه پرانی در میآمیزد .
اجرای فوق با همین روند و البته با اشاره به برادر دیگر بازیگر اول ادامه مییابد. این دو برادر، هردو به عنوان دو نفر از آدمهای نمایش از لحاظ سنی فقط چند دقیقه با هم تفاوت سنی دارند. بازیگر اول که اساسأ پرسوناژ به حساب نمیآید، ذهنش سراغ هر موضوعی میرود و به تدریج آشکار میشود که موضوع، پرسوناژ، حادثه و نهایتأ طرح و ساختاری درکار نیست و همه چیز در "حرف زدن" خلاصه شده و آنچه در صحنه میگذرد بیشتر به یک بازی کودکانه شباهت دارد که روی سن توسط آدمهای بزرگسال انجام میشود.
در حرف زدنهای بازیگران بهانه جوئی، تکرار و معناکردن کلمات و عبارات زیاد است و به طور همزمان آمیزهای کمیک و طنزآمیز هم به شکل کمرنگی چاشنی اجرا شده است. این اجرا با تقطیعهای بینابینی و توسل به یک فاصلهگذاری و ایجاد فرصت ادامه مییابد؛ منظور از این فاصلهها و فرصتها این بوده که نویسنده بتواند از طریق حرف زدن و پرسش و پاسخ از "تماشاگر - بازیگران"، برای پر کردن ظرف زمانی نمایشش مطلب و مضمون جورکند و بعدأ هم بدون دلیل و به شکل ناگهانی، بی ربط و اشارهوار سراغ پناه جوئی به "امام رضا (ع) " و یادآوری "آهو" و غیره میرود که هیچ ارتباط و سنخیتی با مزه پرانیها و حرف زدنهای معمولی و بی فایده ندارد.
پایان بندی موضوعی این نمایش همانند آغاز آن، رها و بیربط از کار درآمده است. نوردهی اجرا به کمک چراغ قوه و توسط خود بازیگران انجام میشود که گرچه تکراری و کلیشهای است، اما برای این نمایش نوعی امتیاز به حساب میآید. مقوله بازیگری، میزانسندهی و کارگردانی هم به دلیل آن که هیچ کدام از صحنهها با موضوعهای متفرقه و متعدد تناسبی ندارند، منتفی است، زیرا آنچه برای طراحی و میزانسندهی درنظر گرفته شده، چون موضوع و متن منسجم و ساختارمندی ندارد ، اساسأ نوعی "صحنهسازی آرایهای و بی ربط " به شمار میرود.
حسن پارسایی