سرویس مد و لباس هنرآنلاین : آینه‌دوزی یکی از انواع دوخت‌های سنتی و بسیار زیباست که امروزه از آن برای تزیینات مختلف روی لباس‌، مانتو، روتختی، پرده، رومیزی و… استفاده می‌شود. به این دوخت قدیمی که زادگاه آن زابل و سیستان و بلوچستان است، در گویش محلی سامان گفته می‌شود و به سکه‌دوزی و دکمه‌دوزی نیز شهرت دارد.

آینه‌دوزی در ایالت بلوچستان پاکستان هم رواج دارد و در ایران دوره صفوی به اوج شکوفایی خود رسید. آینه‌دوزی روی لباس در بلوچستان ایران و پاکستان به عنوان یکی از بهترین صنایع دستی شناخته می‌شود و برای این کار از آینه‌های بسیار کوچکی استفاده می‌شود که با فواصل متفاوت یا یکسان بر روی پارچه دوخته می‌شوند.

اگرچه کاربرد اصلی آینه‌دوزی در تزیین مرکب نو‌عروسان و اتاق‌ها و خانه های مسکونی است، برای تزیین لباس هم کاربرد زیادی دارد و در بین بومیان طرفداران زیادی دارد. از آنجا که آینه انعکاس دهنده واقعیت است و می‌تواند نگاه بد را به صاحب آن برگرداند، به همین دلیل در فرهنگ دوخت‌های سنتی ایران روی لباس یا وسائل کاربردی دیگر دوخته می‌شود تا نگاه بد را دفع کند. علاوه بر این در بین زنان بلوچ دوختن آینه روی یک سطح تیره نماد خورشید در دل کویر است.

برای آینه‌دوزی از آینه‌هایی با قطر کم و به شکل مربع یا دایره استفاده می‌شود که با نخ ابریشمی یا نخ امامه روی پارچه‌هایی مانند ترگال، مخمل، ساتن و جیر دوخته می‌شوند. در ابتدای کار آینه را روی پارچه قرار داده و سپس آن را از جهت‌های مختلف به وسیله بست‌های فراوان به پارچه می‌دوزند به طوری که تقریبا تمام سطح آینه به وسیله بست‌ها پر شود.

برای دوخت آینه‌ها از تکنیک‌های دوخت مختلف مانند بخیه، کوک، شلال، دندان موشی، دوخت جادگمه‌ای و... استفاده می‌شود. در لباس‌ها و لوازم آینه‌کاری شده نه تنها از آینه استفاده می‌کنند بلکه مواد متنوع و رنگارنگ دیگری مانند پولک، خرمهره، قیطان، دکمه، منجوق و... هم استفاده می شود و گاه سوزن‌دوزی‌های دیگری نیز در کنار آنها به کار می‌رود.

با وجود رواج آینه‌دوزی در مناطقی از ایران، امروزه بیشتر آنچه در بازارهای ایران دیده می‌شود کارهایی است که در کشور پاکستان ساخته می‌شود.

انتهای پیام/