سرویس تئاتر هنرآنلاین: اگر از یادآوری خاطرات در بازخوانی یا بازسازی یک موسیقی صرف نظر کنیم همواره این تلاشها در اجرای مجدد آثار موسیقی و تنظیم دوباره یک اثر در اجرا؛ برای رسیدن به ریتم جاری زمانه است! ریتم جاری زندگی که با سرعت فزایندهای در پیش است. ریتم و زبان روزگاری که در آن هستیم.
ضرباهنگ عنصر درونی و جداییناپذیر هر فعل هنری است. یکی از مهمترین عناصری است که با درک درست از آن هنرمند را تا شاعرانگی پیش میبرد. این عنصر حیاتی که سالهاست یا شاید بهتر است بگویم از اول گمشده تئاتر ایران است گاهی همچون نگینی در اثری تئاتری درخشیدن میگیرد. شعشعهی محصورکنندهای که موقعیت سالن و ستارگان را کم اهمیت میکند و زیبایی منحصر به فردش را از به هیات کلمه در آمدن یک گروه دارد. نگینی که ماحصل تلاش همه اعضای گروه و به معنای مطلق کلمه رسیدن به روح جمعی در تولید یک اثر است.
نمایش "زیر زمین" به کارگردانی آرش عباسی در اجرا سعی کرده با تمرکز بر این عنصر، تاثیرگذاری اثر را دوچندان کند. عباسی در نمایش "زیر زمین" از داستانکهای فرعی نمایشنامه خودش برای رسیدن به یک ضرباهنگ درست چشم پوشی کرده و تنها ضرورتهای داستان را حفظ میکند. بازیگران نمایش را نیز به صبر و شکیبایی دعوت کرده است طوری که در طول اجرا ازحرکات اضافی و رفتارهای بدون منطق خبری نیست. صفورا (الهام شعبانی) برای رسیدن به هدفش به دنبال کلیشههای اجرایی نمیرود، صبور است و در صحنه لق نمیخورد، ماندگار (بهنام شرفی) هم درک درستی از شرایط خود و زمانی که بر او میگذرد دارد. آنها اهدافشان را در روند آهنگ صحنه جستجو میکنند و برای رسیدن به آرزوهایشان هرجایی فریاد نمیکشد و بالا و پایین نمیپرند. داستان را پیش میبرند و هدف مشترک گروه را با سکوتها و تامل دست یافتنی کردهاند.
اگر ریتم را تغییرات منظم و قابل سنجش عناصر گوناگون شاکله یک اثر هنری بدانیم مشخص است که تیم اجرایی تمامی آن تغییرات را به گونهای برنامهریزی کردهاند که حتی برای لحظهای مخاطب، خودش را در صندلی سالن تنها نیابد! این تغییرات در اجرای این نمایش تنها در بازی بازیگران و هدایت آنها از سوی کارگردان نمود پیدا نمیکند. طراحی صحنه، آکساسوار و نور هم برای رسیدن به آن ضرباهنگ درخشان به خدمت گرفته شدهاند. در این اجرا از نمایشنامه "زیرزمین" خبری از صحنهپردازی واقعگرایانه نیست و استفاده از نور متمرکز در بعضی از صحنهها، نمایش را از واقعگرایی دور میکند. کارگردان همه توان خود را برای ایجاد یک نظام نشانه محور گذاشته و محتوای اثر را با کدگذاری و قراردادهایی که برای تماشاگر تعریف میکند روی صحنه آورده و به فضا سازی واقعگرا ترجیح داده است.
در این اجرا با اغماض بر داشتههای نمایشنامه، هراس خواهر و برادر از بازگشت صاحبخانه و رویاها و آمال اکنون آنها در زمان متنی مورد توجه گروه اجرایی قرار گرفته است. که با بازیِگیرای بازیگران در طول نمایش همچنین همسویی در رنگ و نور و استفاده به موقع از افکت و صداهای صحنهای باعث به وجود آمدن ریتم مناسبی در اجرای آنها شده است. تمرکز بر رویاها و تضادهای درونی آدمهای مدرن با تکیه بر نشانهگذاری و کشف و ارائه ضرباهنگ درست آدمها بازخوانی آرش عباسی از آرش عباسی است که در این نمایشنامه واقعگرا چندین بار هم توسط کارگردانهای دیگر خوانش و به صحنه آمده بود، او با دوباره خوانی خودش و نزدیک شدن به یک اجرای مینیمال سعی در ارائه آهنگ امروز خود داشته است. آهنگی که داستان دیروزش را برای مخاطب امروز شنیدی کرده است و تا حد زیادی هم موفق بوده و تئاتری قابل تامل را برای مخاطب ساخته است.
انتهای پیام/
اکبر حسنی