"امروز "روایتی کند و بطئی از برخورد یک مرد ساکت با جامعه ای پرهیاهو و بی حوصله است . قهرمان فیلم یک راننده تاکسی تلخ و کم حرف است که حتی اگر کتکش هم بزنند ، حاضر نمی شود از خودش دفاع کند و مسیح وار ترجیح می دهد در جایگاه متهم باقی بماند . انگار که بیمارستان جلجتای او باشد و بخواهد با صلیب سکوتی که بر دوش می کشد ، یک تنه بار گناهان تمام بشریت را حمل کند ! مرد که قرار است پختگی و دنیادیده بودن از رفتارش ببارد ، عملا انگار گنگی است خواب دیده که در برقراری ارتباط با دنیا ناتوان است ، و بیش از آن که رفتارش ویژه و اصطلاحا قهرمانانه باشد ، نشانه هایی از نوعی مات بودن و بی بهرگی از هوش در کارهایش دیده می شود . انگار نه انگار که او یک راننده تاکسی است و همیشه با جامعه در ارتباط است ، تقریبا در تمام فیلم نشانه ای از بلوغ رفتاری در این مرد دیده نمی شود و چرایی سکوتش رازی سربسته باقی می ماند!
اصرار بی دلیل مرد به سکوت ، پرهیزش از گره گشایی که در نهایت به قیمت جان زن تمام می شود و رفتار بی خردانه اهالی بیمارستان که به جای خبر دادن به پلیس مشغول قضاوت شخصی این مرد مرموز هستند ، تمام منطق های داستانی را سست جلوه می دهد . نیمه دیگر ماجرا هم زنی است بی هویت . به روال سالیان دراز سینمای ایران ، زن هم لهجه شهرستانی دارد ، هم حامله است و هم نحیف و کتک خورده و بدین سان تمام ویژگی های لازم برای تحریک کردن گیرنده های حسی مخاطب را دارد . مرد که - احتمالا - جانباز جنگ است و این را قرار است از نگاه حسرت بار او به ساختمان قدیمی تر بیمارستان و اشاره هایش به هیاهوی آن زمان در گفت و گو با سوپروایزر بیمارستان بفهمیم نشانه ای از رفتار قهرمانانه ندارد و هرگز نمی تواند عنصری پیش برنده برای داستان باشد . فیلمنامه امروز مشخصا دچار ضعف هایی بزرگ در استدلال و کاستی های فراوان در ایجاد منطق رفتاری است و ریتم مناسبی هم ندارد . نتیجه ، طبعا بی نفس بودن فیلم و پیش نرفتن داستان و سخت بودن همراهی با روایت است. "امروز" عمده جذابیت نسبی خود را مدیون دو عنصر است : کارگردانی بسیار هوشمندانه میرکریمی ، و بازی درخشان - و البته تکراری - پرویز پرستویی . پرستویی که بی تردید یکی از اساتید مسلم بازی در سینمای ایران است ، پیش تر نقشی تقریبا مشابه را در "روبان قرمز "بازی کرده بود ، با همین سکوت و کندی رفتار و تلخی فزاینده . اینجا اما او زیرکانه با افزودن برخی رفتارهای بسیار ریز ، طمانینه ای مضاعف در راه رفتن و حرکات دست و نگاهی غمبار موفق می شود نقش تخت و تک بعدی خود را دارای عمقی نسبی کند . پرستویی که انگار مادرزاد برای ایفای چنین نقش هایی خلق شده ، با هوشمندی وافر همیشگی خود از چاله های فراوان داستان به سهولت عبور می کند و در سکانس درخشان گفت و گو با دکتری که او را تهدید می کند ، به خوبی تصویر ذهنی مخاطب از این راننده منجمد را کامل می کند. با این وجود ، فیلم جایی برای درخشش او ندارد و حتی در تک سکانسی که او حرف می زند و بر بالین زن بیمار از زندگی می گوید ، دیالوگ ها مجال خودنمایی به او نمی دهد . شبنم مقدمی هم در ادامه مسیر موفق خود با تزریق سردی بسیار متناسب به نقش کوتاه اما موثر خود ، یکی از آدم های ماندگار قصه می شود ، درک درست بازیگر از اندازه های نقش در کنار هدایت دقیق او توسط کارگردان ،مقدمی را به سوی تثبیت پرسونای موفق دیگری در کارنامه هنری خود راهنمایی می کند. سیدرضا میرکریمی که با کارگردانی فیلم هایی مانند "زیر نور ماه" ، "خیلی دور خیلی نزدیک" و به "همین سادگی" خود را تثبیت کرد و با "یه حبه قند" به جمع قله نشینان سینمای ما پیوست ، کار خود را در قامت کارگردان فیلم بسیار خوب انجام داده است . فیلم پر از ویژگی های بصری قابل تحسین است ، از دکوپاژ درخشان فصل ابتدایی داخل ماشین گرفته تا میزانسن های سهل و ممتنع داخل بیمارستان که هرگز به ورطه تکرار نمی افتد . میرکریمی که در اوج پختگی بدل به کارگردانی با توانایی های فنی و تکنیکی وافر شده است ، به خوبی موفق شده با ایجاد فضای بصری سرد و تهدیدآمیز در بیمارستان ، حس و حال زن تنها را به مخاطب تزریق کند ، و این شاید مهم ترین عاملی باشد که تماشای این فیلم بی رمق را تا پایان ممکن می کند . میرکریمی بدون اصرار به پیچیده کردن فیلم و فرم گرایی بیهوده در دکوپاژ ، صرفا بهترین نماهای ممکن را برای خلق حال و هوای داستان انتخاب کرده ، و این خود دستاورد کمی نیست. "امروز" فیلمی است کند ، کم جاذبه و به شدت خسته کننده . فیلمی که نه برای مخاطب عام جذابیتی دارد ، و نه مخاطب جدی تر سینما را چندان درگیر خواهد کرد . امروز درواقع نمادی گویا از فیلمسازی با بودجه های دولتی است ، ترکیبی از بی باکی اقتصادی و بی نیازی از توجه مخاطب !
انتهای پیام/
حمید سلیمی