سرویس تجسمی هنرآنلاین // نمایش "خاطرهها" پیش از هرچیز نگرشی هستیشناسانه را دنبال میکند که فارغ از توسل جستن به میراث کهن و دیدگاهی که الزاما نوستالژیک نیست بازخوانی هنر و اندیشه انسان معاصر را در قالب برشهایی از تاریخ این عصر در مقابل دیدگانمان قرار می دهد.
مجموعه آثار ارائه شده گفتمانی دیالکتیکی است بین گذشته و اکنون، حاصل تجربهی زیسته هنرمند که با بیانی معاصر به تصویر درآمدهاند.
یکی از اصلیترین کارکردهای آثار این مجموعه به شکلی آشکار به عنصر زمان مربوط میشود. زمان در ماهیت ازلی ابدیاش و نه آنچه که به عنوان بعد تاریخی میشناسیم در این مجموعه وضوح جریان دارد اما اشاره و مراد هنرمند بر دوره یا مقطع خاصی از زمان منطبق نمیشود. با وجود این که در نگاه اول شاید نشانههایی آشنا از دورههای تاریخی را بتوان در "خاطرهها" شناسایی کرد اما روح کلی حاکم بر آنها ماهیتی فراتاریخی دارد و زمان در گسترهای بیحد و مرز و فارغ از توالیهای تاریخی سیال و شناور است.
"از آستانه عبور میکنم..آستانه یک مرز...جایی که هیچ مکانی نیست مرا و در نقطه صفر مرکزی از خانه به بیخانگی شدم.
در مهاجرت در لحظه ترک وطن در نقطهای به نقطه صفرمرکزی برمیخوریم جایی که از خانه به بیخانگی میشویم."
اغلب هنرمندان این نمایشگاه محدوده کوچکی را برای تصویر کردن آنچه در ذهن دارند برمیگزینند و با کنکاش در گوشه گوشه این محدوده زوایای پنهان آن را جستجو میکنند. جهان انسانی، انسان را ترک میگوید و انسان خویشتن و جهانش را. چنین است که تنهایی رخ میدهد و طبیعت به رغم اندوه و شادی ما زندگی را پی میگیرد. مکان نمونهای تمثیلی و البته تاحدی فانتزیک از محوطه درونی خانهای است که روزگاری نه چندان دور حیطه زیست آدمهایی بوده است. اکنون رها شده و تهی از حضور انسان در رخوت و سکوتی رنگین درکار گذران حیات است.
"گسترش جهان متافیزیک در این مجموعه اگرچه حاضر ولی غیر قابل رویت است. در برخورد جهان متافیزیک با جهان ماده این ماده است که راهی جز تخریب نخواهد داشت.
در این زمان خلاصی از میانه پافشاری وجود داشتن و نداشتن به راحتی عبور می کند. دیدن و پنهان شدن به گونهای چالش برانگیز است. دنیای پر هرج و مرج که میتوان در آن غلط زد، چرخید، مرد و حتی زنده شد حافطه را که با تولد شکل میگیرد و با مرگ دفن میشود را قورت داده."
مصنوعات و دست ساختههای بشری در ترکیببندیهای اثار این نمایش حضوری مسلط پیدا کردهاند ولی از خود انسان لااقل به شکلی فعال و تاثیرگذار خبری نیست. آنچه از انسان در این چشماندازها باقی مانده تنها یادوارههایی از فعالیتهای روزمره و یادبودهایی از اجتماعها است که اکنون بیاثر و غیرقابل بازیابی رها شدهاند.
در سنت شمارش هندی اولین عدد زوج صفر است و در ماندالای زوج به نقطه یا صفر مرکزی بر میخوریم که هنوز خانه نشده است و این همان بذر بی شکل و هویتی است که همه هویت ها و اشکال از آن سرچشمه میگیرند.
در چنین شرایطی اشیا و مصنوعات فارغ از حضور انسان جان میگیرند و به حرکت در میآیند. خود را در چیدمانهایی دلخواه قرار میدهند و تجربههایی را از سر میگذرانند. در مجموع رفتاری شبیه به روزمرگیهای انسان را این بار بدون مزاحمت او و به صورت خودخواسته و نه تحمیلی و از سر اجبار تجربه میکنند. اشیا در این مجموعه به شخصیت و حضوری مستقل دست پیدا میکنند که در مجالی که معلوم نیست چقدر طول خواهد کشید دست به کار کشف و آفرینش لحظههایی شوند که پیش از این برایشان مقدر نبوده است.
شخصیت بخشیدن و حیات و جنبش دادن به اشیا و عناصر به در نبود تاثیرات و قوانین ساخته بشر فضایی تازه و تصویری بدیع از جهان را پیش چشم میگذارد که لزوما بیحاصل و بیسرانجام نیست. انسانی که اکنون در جایگاه مخاطب این آثار قرار میگیرد اشیا و پدیدههای برازنده ٬ مهیب و در نهایت مؤثر در حیاتش را به مثابه نیروی ارزنده حیات فعال و زنده به حساب آورده است و درفرجام آن را همچون ناظمِ امور زندگی و پدیدآورنده خیر و شر پنداشته و به تحسین آن پرداخته است.
در این رویکرد و در چنین فضایی است که هنرمند با اشیا و عناصر مورد تحسین خود به گفتگو پرداخته است. به آنها فرصت چیدمان فضایی را داده آن طور که آنها میبینند و میخواهند.
انتهای پیام/
روزبه صدر