سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین // مادم بواری در میان رمانهای معاصر، بدون شک یکی از شاهکارهاست. نگارش این اثر برجسته از سپتامبر ۱۸۵۱ تا آوریل ۱۸۵۶ طول کشید.
داستان با آمدن شاگرد تازه واردی آغاز میشود. خوانندهی کتاب مسیر زندگی این پسربچه را دنبال میکند که طبیب بهداری است و با زنی که مادرش برای او میگیرد عروسی میکند. زن از او بزرگتر است و او را سخت دوست میدارد ولی در مود او مستبدانه عمل میکند. شارل بوواری ضمن بازدیدهای پزشکی و کاریاش به دختری برمیخورد و عاشق او میشود. پس از مدتِ کوتاهی از عروسی، اِما دچار سرخوردگی میشود؛ زیرا عروسی آنچه را او انتظار داشت به ارمغان نیاورده است. کمکم شرایط روحی اِما به هم میریزد و شارل به خاطر او مکان و شهر زندگیشان را تغییر میدهد. با شروع بخشِ دوم که با دوران بارداری اِما آغاز میشود با مردمان شهر یونویل روبرو میشویم. اِما به محض استقرار در یونویل به شاگرد محضرداری به اسم لئون برمیخورد که آداب و رفتاری دقیق و شایسته دارد. این دو بلافاصله شیفتهی همدیگر میشوند، ولی پس از چندی این عشقِ بیسرانجام، نافرجام میماند چرا که جوان شهرستانی به پاریس میرود.
پس از چندی اِما بوواری به نجیبزادهای روستایی و زنباره به نام رودلف بولانژه برمیخورد. او نیز در ذهن سودازدهی اِما مرد ایدهآل اوست که با اسب سفید خوشبختی به دنبالش آمده است. اِما از رودولف میخواهد که با هم فرار کنند. رودولف که وضع را چنین میبیند او را ترک میگوید. فرار رودولف برای اِما ضربهی وحشتناکی است و خیال میکند بهزودی خواهد مُرد؛ ولی حالش کمکم به جا میآید و دچار یک بحرانِ عرفانی میشود. اِما برای تجملپرستی و مدگرایی که سخت بدان وابسته است مرتب قرض روی قرض بالا میآورد. تاجر پیر و رِباخواری به اسم لورو او را محکوم میکند که ظرف 24 ساعت باید مبلغ هشت هزار فرانک بپردازد. زن جوان سرگشته و بینوا برای دریافت کمک به سوی لئون که دیگر از دست او خسته و سیر شده میرود و دستِ رد به سینهاش میخورد. بعد به نزد رودولف میرود که رد کمک از سوی او به مثابه تیر خلاصی است که اِما را از پای درمیآورد و با زهر آرسنیک در حضور شوهرش خود را میکشد.
فلوبر در سالهای نوشتن کتاب روزانه بیش از چند خط نمینوشت و مرتب مشغول ویرایش نوشتههای پیشین بود و هرآنچه را بر کاغذ میآورد با صدای بلند برای خود میخواند. بعد از مدتی کار بر روی رمان، فلوبر با شخصیتهای داستانش به شدت همذاتپنداری میکرد، تا جایی که میگفت: "مادام بواری خود منم". فلوبر خود را هم در اِما و هم به وسیلهی اِما تنبیه میکرد. اما فلوبر جانسختتر از این بود که از پا درآید. سرسختی مادام بواری از خالقش خیلی کمتر و در عین حال سرزندگیاش از او خیلی بیستر بود. در 24 ژانویه 1875 فلوبر به اتهام توهین به اخلاق و مقدساتِ مذهبی به دادگاه احضار شد. پس از آن فلوبر که سخت افسرده و دلزده شده بود برای مدتی از جریانهای ادبی فرانسه کنار کشید. اما مدتی بعد با نوشتن رمان "سالامبو" به منتقدان خود پاسخ داد. فلوبر به یک معنا در سدهی خودش آنطور که باید شناخته نشد و منتقدان زیادی داشت اما در قرن بیستم منتقدان و فیلسوفانی چون: میشل فوکو، ژیل دلوز، هرولد بلوم و... "مادام بواری" را به عنوان شاهکار بیبدیل و کتابی مهم در ادبیات قرن نوزدهم میشناسند.
این رمان به زعم بعضی از منتقدان از جمله رولان بارت اولین رمانی به حساب میآید که مثابه پلی آثار داستانی کلاسیک را به ادبیات داستانی مدرن متصل میکند.
"مادام بواری" در ایران با ترجمههای مختلف از جمله ترجمه محمد قاضی منتشر شده است.
انتهای پیام/ علیرضا سردشتی