درد صبا ، شخصیت اصلی فیلم سر به مهر ، هراس بی حد از همین قضاوت شدن است . صبا دختری است در سنین خطرناک ورود به دهه چهارم زندگی ، بدون تشکیل خانواده و بدون شغلی مناسب - در یک کلام بدون آینده - که با ازدواج همخانه اش دچار چالشی جدی با خود می شود ، ترس از تنها ماندن برای همیشه . صبا که دچار مشکلات جدی در زمینه اعتماد به نفس است و هر حرف و برخوردی برایش بدل به توهینی کشنده می شود ، در برقراری ارتباط با دیگران و به ویژه جنس مخالف دچار مشکل است و این قطعا دستاورد نوع زندگی اوست . صبا مادر ندارد ، گرچه ما هرگز در فیلم نمی فهمیم مادرش را کی از دست داده که این نامادری مهربان اما سرد و دور جانشین مادرش شده است . از ریزه کاری های فیلم به خوبی پیداست صبا در سنی که باید آموزش هایی مادرانه می دیده تا یاد بگیرد با جامعه کنار بیاید ، در فقدان مادر و در کنار پدری که فاصله ای بعید با دختر بزرگش دارد ، فقط ترس ها و نفرت ها را یاد گرفته است . سر به مهر اولین ساخته مستقل هادی مقدم دوست بعد از کارگردانی مشترک یک فیلم دیگر است ، فیلمنامه نویسی که در کنار حمید نعمت الله برخی از فیلمنامه های برتر سال های اخیر را خلق کرده اند . اما به شکلی ناباورانه مشکل بزرگ فیلم اول او همین فیلمنامه است . انتخاب وبلاگ نویسی برای منطقی کردن واگویه های درونی صبا کندی فزاینده ای را به فیلم حاکم کرده که در کنار فقدان کامل داستانک های فرعی ، ریتمی کشنده و خواب آور را به فیلم حاکم کرده است . با وجود شخصیت پردازی عمیق و درست صبا ، بقیه شخصیت ها نه پرداخت مناسبی دارند و نه کارکرد قابل توجهی. این در حالی است که نقطه قوت شیوه فیلمنامه نویسی تیم نعمت الله - مقدم دوست همیشه شخصیت پردازی هوشمندانه شخصیت های فرعی بوده است . لحن طنز فیلمنامه با اجرای مناسب کارگردان و بازی بسیار پخته و دقیق لیلا حاتمی به خوبی حفظ شده است . مقدم دوست موفق شده با انتخاب شیوه ای درست در کارگردانی - مبتنی بر میزانسن های ساده اما تازه و خردکردن پلان ها به شکلی متعارف و بدون خودنمایی - به روایت داستان ساده فیلمش بپردازد . مقدم دوست بدون شیفتگی مفرط در برابر سوپراستار فیلمش توازن لحن "سر به مهر "را به خوبی رعایت می کند ، و به جای اداهای معمول در فیلم های اول با پختگی یک فیلمساز باتجربه بزنگاه های فیلمش را به درستی می شناسد و مخاطب را در لحظات درست با تغییر در لحن یا موقعیت به خوبی با فیلم همراه می کند . کارگردانی مقدم دوست در این فیلم به شدت حساب شده است و نشان می دهد او مهارت های تکنیکی لازم برای کارگردانی را کسب کرده و حالا باید منتظر فیلم های بعدیش باشیم .باید به کار خوب روزبه رایگا در مقام مدیر فیلمبرداری هم اشاره کرد که بارقه هایی از نبوغ را نشان می دهد و شاید بتواند یکی دیگر از جوان های فیلمبردار کاربلد ما باشد . سر به مهر فیلم قابل احترامی است ، اما با انتخاب موضوعی که بدون تعارف موردعلاقه طیف وسیعی از جامعه ما نیست - ترس از نمازخواندن - و با فراموش کردن موضوع جذابی که به آن پرداخته یعنی کم رویی و ترسو بودن صبا در قبال دیگران ،با ریتم و ساختاری که دارد اثری نیست که بتواند مخاطب انبوه را همراه کند . فیلم آشکارا دچار لکنت است و به ویژه در پرده میانی - دقیقه سی تا هفتاد - دچار مشکلاتی متعدد است ، از فقدان کنش موثر در پیشبرد داستان گرفته تا تکرار موقعیت ها ، و حتا ایده های جذابی مثل نگهداری بچه همسایه هم به سادگی از دست می روند . فیلم دائم تنش هایی را که ایجاد می کند به راحتی از دست می دهد ، و انگار از اوج گرفتن تنش ها می ترسد ، نگاه کنید به درگیری لفظی جذاب صبا با خواستگارش ، قهر کردن او و آشتی سرد دوباره شان . حتا بازی خوب خاطره اسدی و آرش مجیدی هم نمی تواند از سردی این فیلم بکاهد ، انگار فیلم می ترسد ما به او نزدیک شویم و دوستش داشته باشیم.مثل خود صبا که از نزدیک شدن می ترسد ! مقدم دوست ظاهرا ترجیح داده در این اولین فیلم مستقلش دست به عصا و محتاط باشد و نتیجه فیلم سردی شده که دوست داشتنش دشوار است .
پایان پیام/
حمید سلیمی/