سرویس سینما هنرآنلاین/سام بهشتی
سینما به عنوان یکی از هنرهای پرطرفدار در جهان میتواند ابزاری باشد برای معرفی فرهنگهای مختلف به یکدیگر. سینمای ایران با وجود کمیها و کاستیهای موجود در آن، به تعهد خود در قبال معرفی فرهنگ عاشورایی به جهانیان خوب عمل کرده است.
سینمای نجیبی که جایگاه خود را در سطح جهان به دست آورده است و پیامآور صلح به جهانیان بوده است. دست اندرکاران سینمای ایران برای معرفی فرهنگ عاشورا در حد بضاعت و توان خود آثاری را ساختهاند که مورد توجه قرار گرفته است؛ اما هنوز نتوانستهایم تصویر درستی از واقعه کربلا و آنچه بر خانواده سالار شهیدان گذشت را به خوبی به تصویر بکشیم. علت این اتفاق را از منظر کارشناسان سینمایی جویا شدیم:
سازمان تبلیعات بودجه فیلمهای عاشورایی را تامین کند
جمال شورجه در گفتوگو با هنرآنلاین درباره عدم پرداخت به واقعه عاشورا در سینمای ایران گفت: واقعه عاشورا همانند کلاس درسی است که هر کسی توان حضور در این کلاس را ندارد و هرکس نمیتواند از دروس این کلاس استفاده کند، نشستن بر سر این کلاس لیاقت میخواهد. در سینمایی که افترا،تهمت و دروغ و ریا سکه رایج سینماگران شده است، نمیتوان از مفهوم عاشورا صحبت کرد. پرداختن به موضوع عاشورا یک قلب پاک و دلی ساده میخواهد که این مفهوم را به خوبی درک کرده باشد و از چشمه معرفت آبی نوشیده باشد و آن را درک کند و بعد آن را منعکس کند. کدام یک از سینماگران در سینمای ایران به این درک و شعور رسیده است. باید چشمها را شست و جور دیگر باید دید، فیلم ساختن درباره امام حسین و عاشورا اجازهنامه از خود آقا ابا عبدالله میخواهد و خود آقا اجازه نمیدهد که هرکسی در این کلاس شاگردی کند. برای فیلم ساختن درباره واقعه عاشورا باید روح خود را جلا دهیم و به طهارت روحی و معنوی برسیم.
کارگردان فیلم "سی و سه روز" ادامه داد: یکی دیگر از دلایلی که فیلمسازان ایرانی به سراغ پروژههای این چنینی نمیروند هزینههای ساخت این فیلمها است. نهادهای خصوصی به تنهایی نمیتوانند از پس هزینههای ساخت این فیلمها برآیند و باید کمکهای دولتی هم شامل حال تولید فیلمهایی با مضمون عاشورا شود. مجلس شورای اسلامی باید قانونی مصوب کند تا تهیهکنندگان به سمت تولید فیلمهای عاشورایی ترغیب شوند. سازمان تبلیغات اسلامی به جای این که در تولید فیلمهایی که به اسلام هیچ ربطی ندارد، میتواند بودجههای لازم را به خلق آثار عاشورایی اختصاص دهد.
شورجه اضافه کرد: فیلمهایی به صورت تلویحی و نمادین در ارتباط با واقعه عاشورا ساخته شده است. زندهیاد ملاقلیپور در "حماسه مجنون" و "پرده عشق" و خیلی از فیلمهای دیگری که در سینمای ایران ساخته شد، کارگردانان تلاش کردند که در حد بضاعت خود فیلمی درباره ترویج فرهنگ عاشورا بسازند.
چرخه اقتصاد سینما بر روی موضوعات غیر ارزشی میگردد
پرویز شیخ طادی نیز به هنرآنلاین درباره عدم پرداخت به واقعه عاشورا در سینمای ایران گفت: این مساله ریشه در فرهنگ زندگی امروز ما دارد. زندگیهای امروزی از محتوا تهی شده است و شیوه سبک زندگی غربی با فرهنگ ما عجین شده است. زندگی ما عاشورایی نیست و خالی از قهرمان است.
شیخ طادی اضافه کرد: یکی دیگر از دلایلی که ما را با این مشکل مواجه کرده است این است که مدیریت فرهنگی ما فقط شعار داده و در عمل تمایل به همکاری در پرداختن به موضوعاتی همانند عاشورا و مفهوم این حرکت عظیم امام حسین(ع) را ندارد. هنرمندان ما تصوری که از ماه محرم دارند، تصویر تکایا و مداحیهای رایج است.
کارگردان فیلم "روزهای زندگی" اضافه کرد: یکی دیگر از مباحثی که باعث میشود فیلمسازان نتوانند در این بحثها ورود کنند، وجود خط قرمزهای مذهبی است. خط قرمزهایی که سینماگران را با مشکلات جدی برای روایت قصههای خود روبرو میکند. بازاری سازی یکی دیگر از مشکلات جدی در این زمینه است، زیرا چرخه اقتصاد سینما بر روی موضوعات غیر ارزشی میگردد.
بخش خصوصی توان وارد شدن به این بحث را ندارد
حبیب الله کاسهساز نیز درباره این رابطه گفت: اگر تا امروز فیلمسازان به سراغ واقعه عاشورا نرفتند و نتوانستند تصویر درستی از این حادثه نشان دهند این است که بخش خصوصی ما از پس هزینههای تولید چنین پروداکشنهای عظیمی بر نمیآید.
کاسه ساز ادامه داد: فیلمی که به تازگی درباره وقایع عاشورا در سینمای ایران ساخته شده است، از دو بخش خصوصی و دولتی حمایت شده است تا فیلمی با این مضمون تولید شود. یکی دیگر از مسائلی مهم این است که مسولین نظام تمایل دارند فیلمهایی با مضمون عاشورا در سینمای ایرات تولید شود یا نه، وارد شدن به مسائل مذهبی آن هم واقعه عاشورا سختیها و مشقتهای خاص خود را دارد.
این تهیهکننده سینمای ایران درباره پروژههای تولید شده در صدا و سیما نیز گفت: صدا و سیما به عنوان رسانه ملی توان بیشتری برای خلق مفاهیم عاشورایی دارد و باید ساز و کاری برای تولید پروژههایی همانند "مختارنامه" را در دستور کار خود قرار دهد و با بهرهگیری از استعدادهای جوان در خلق آثار جاودانه گام بردارد.