هنرآنلاین / حسین سینجلی
شنیدن خبر درگذشت بزرگان عرصههای مختلف فرهنگی و هنری و واکنشهای مقطعی و زودگذر جامعه ایرانی نسبت به شنیدن چنین اخباری، با کمال تاسف چند سالی است روال نامطلوبی پیدا کرده و منجر به ظهور گونه جدیدی از تراژدی فرهنگی با تِم غم شده است. و همین امر امروزه بسیاری از هنرمندان پیشکسوت و سالمند را که به دلیل کهولت سن، قادر به ادامه فعالیتهای مستمر و هنری نیستند و بعضا نیازمند استراحت و زندگی در فضایی آرام هستند را، به حق، آنچنان دلخور و آزرده خاطر کرده که شرح جزئیات آن، حکم نمک پاشیدن بر یک زخم کهنه را دارد، آن هم زخمی از جنس فرهنگ!
این مسئله وقتی تلختر و غیرقابل تحملتر میشود که لابلای اخبار ناگوار درگذشت اهالی فرهنگ و هنر که هر از چند گاهی در صدر اخبار جای میگیرد، مسائل و مستندات بعضا دردناک و غیرقابل تصوری درباره وضعیت معیشتی زندگی هنرمندان پیشکسوت و شناخته شده کشورمان عیان میشود که غم فقدان از دست دادن آن هنرمند را دوچندان میکند. مسائلی که شاید اگر در سالهای نه چندان دور گذشته مطرح میشد، حتی اگر هم وجود داشت، هر کسی به این راحتی آن را نمیپذیرفت و برایش قابل باور نبود.
مشکلاتی که از اجارهنشینی هنرمندان مشهور که 50،60 سال فعالیت هنری دارند، خبر میدهد. مستنداتی که از عدم تمکن مالی هنرمندان شناخته شدهای خبر میدهد که به دلیل عدم توان پرداخت هزینه دارو و درمان، بیماریشان شدت گرفته و بعضا آنها را در آستانه مرگ قرار داده، و بدتر از همه اینها وجود هنرمندانی که هنوز با وجود قولهای بسیار زیاد مسئولان از حمایت هیچ بیمه برخوردار نیستند و بسیار بسیار موارد دیگر که نوشتن درباره آنها توضیح چندباره واضحات است.
و نهایتا اینکه در کمتر از یک دهه، جامعه هنری ایران، تعداد زیادی از بهترین و برجستهترین هنرمندانش را به دلائل فوقالذکر از دست میدهد.
نگاهی به فهرست هنرمندانی که در ده، پانزده سال گذشته جامعه هنری ما آنها را از دست داده، خود اثبات کننده حرفهای بسیاری است. استادان و هنرمندانی همچون؛ مهدی فتحی، سعدی افشار، فریدون پوررضا، مصطفی اسکویی، ماشااله بامری، حسین پناهی،حسین سرشار، عبدالحسین اسکندری، محمد بیگلریپور، احمد آقالو، غلامحسین افکاری، سراجالدین باشقره، طاهره سادات هاشمی، محمود بهرامی، محسن یوسف بیک، مهری ودادیان، قلیچ انوری و آخرین آنها که از مرگش کمتر از 5 ماه نمیگذرد، یعنی محمود استادمحمد، کارگردان، نمایشنامهنویس و بازیگر سرشناس تئاتر کشورمان بود.
گرامیداشت شصتوچهارمین سالروز تولد زندهیاد استادمحمد در فرهنگسرای نیاوران
در همین راستا؛ شامگاه چهارشنبه، اول آبانماه، کافه تریای فرهنگسرای نیاوران میزبان خانواده، دوستان و جمعی از هنرمندان شناخته شده عرصه نمایش بود، که گرد هم جمع شده و شصتوچهارمین سالروز تولد محمود استادمحمد، کارگردان، نمایشنامهنویس و بازیگر فقید تئاتر کشورمان را گرامی داشتند.
این برنامه با همت فرهنگسرای نیاوران و شرکت بیمه سامان و دعوت محمودرضا رحیمی و "کارگاه نمایش73" در محل کافه تریای فرهنگسرای نیاوران برگزار شد.
در این برنامه که با اجرای یک قطعه موسیقی سنتی آغاز شد، ابتدا مانا استادمحمد در سخنان کوتاهی با قدردانی از تمام حاضران که به مناسبت سالروز تولد استادمحمد به نیاوران آمده بودند، گفت: "میدانم که روح پدرم که در ماههای آخر زندگیاش سختیهای زیادی را تحمل کرد، هم اکنون شاهد و ناظر همه ماست و از همه حاضران خواست تا برای آرامش روح پدرش دعا کنند."
پس از سخنان کوتاه مانا استادمحمد و به درخواست محمودرضا رحیمی، تعدادی از هنرمندان حاضر در این مراسم همچون؛ سیروس گرجستانی، اسماعیل خلج، خسرو شهزا و رسول نجفیان به بیان خاطرات کوتاهی از زندهیاد استادمحمد پرداختند که شنیدن این خاطرات کوتاه نیز از زبان دوستان و همکارانی که سالهای سال با استادمحمد از نزدیک زندگی کرند، حال و هوای تریای فرهنگسرای نیاوران را لبریز از لبخند و عشق کرد.
استاد اسماعیل خلج که بعلت بغضی که از زنده شدن یادها و خاطرات استادمحمد در گلو داشت، تمام احساس و نظر خود را درباره استادمحمد با خواندن یک دوبیتی که از سرود های خودش بود با حاضران در میان گذاشت و سپس میکروفون را در اختیار سیروس گرجستانی قرار داد.
گرجستانی هم با بیان اینکه؛ آغاز آشنایی او با استادمحمد به حضورش در اداره تئاتر در سال 1347 برمی گردد، گفت: بعد از اینکه بالاخره من توانستم با رفت و آمدهای بسیار به اداره تئاتر افراد آنجا بخصوص محمود آشنا بشوم، از او درباره اینکه چگونه یک بازیگر خوب بشوم سوال کردم که استاد محمد در این راه من را با راهنمایی های خوبش بسیار کمک کرد. استادمحمد به من گفت که برای بازیگر شدن باید تا میتوانم باید کتاب بخوانم و در این زمینه کتابهای بسیاری هم به من معرفی کرد و من هم نصیحت محمود را تا امروز جدی گرفته ام.
در قسمت پایانی این برنامه نیز شرکت بیمه سامان به عنوان یکی از حامیان این برنامه هدیهای به خانواده زندهیاد استادمحمد تقدیم کرد و پس از آن کیک شصتوچهارمین سالروز تولد زندهیاد محمود استادمحمد، توسط دخترش مانا بریده شد.
در این برنامه چهرهای بسیاری همچون؛ اسماعیل خلج، کیهان ملکی، ژاله صامتی، اصغر دشتی، رضا صابری، سیروس گرجستانی، مجید مشیری، زهرا صبری، عزتالله مهراوران، شهرام حقیقتدوست، رسول نجفیان محمدرضا فهیمی، واهیک خچوکیان، خسرو شهاز، حسین خضوعیایرج سنجری و... حضور داشتند.
پس از اتمام مراسم هنرمندان در کنار تماشاگران به تماشای "آسیدکاظم" با کارگردانی محمودرضا رحیمی نشستند.
همچنین آغاز اجرای نمایش "سپنج رنج شکنج" از نوشتههای معروف زندهیاد استاد محمد، با کارگردانی احسان حاجیپور، از شب گذشته در سالن گوشه فرهنگسرای نیاوران، یکی از نکتههای قابل توجهی بود که با استقبال دوستداران استادمحمد روبرو شد.
گفتنی است، اجرای نمایش "آسیدکاظم" نوشته محمود استاد محمد به کارگردانی محمودرضا رحیمی که اجرای آن از روز 11 مهرماه در فضای باز فرهنگسرای نیاوران آغاز شده نیز تا روز 7 آبان ماه جاری ادامه دارد. انتهای پیام/32/