گروه تجسمی هنرآنلاین: غلامعلی طاهری نقاش است و خیلیها او را به دلایل مختلف میشناسند، اما در میان آثارش مجموعهای وجود دارد که میتواند مهم، جالب و البته قابل توجه باشد، او مجموعهای از بهترین پرترهها را از رهبر کبیر انقلاب، امام خمینی(ره) کشیده است. آثار او را مردم در مکانهای مختلف آنها را دیدهاند اما شاید نقاش آنها را نشناسند. فضای این روزهای خرداد ماه ما را بر آن داشت که پای صحبتهای غلامعلی طاهری بنشینیم و با او درباره پرترههایش صحبت کنیم.
*آقای طاهری شما تا به امروز پرترههای متعددی از امام خمینی(ره)کشیدهاید؛ کمی درباره آنها توضیح دهید.
-بله، در سالهای پس از انقلاب، پرترههای بسیاری از امام خمینی(ره)کشیدم که بخش قابل توجهی از آنها جزء کارهای ماندگار است. از این جهت میگویم ماندگار که پرترهها هرکدام به دلایل مختلفی کشیده میشوند. گاهی پرترهای برای یک مناسبت کشیده میشود، گاهی کاری تبلیغاتی است و گاهی سفارشی کم اهمیت است و به همین دلیل نمیتواند آنها را ماندگار دانست. اما گاهی هنرمندان که تعداد آنها در تاریخ کم نیست، با صرف وقت و علاقه، اثری را خلق میکنند که با معیارهای جهانی هنر همخوان است و و میتوان آن را هر جای دنیا معرفی کرد. از میان پرترههای پرتعدادی که از امام خمینی(ره) کشیدم و صاحب نظران آنها را تایید کردهاند به چند مورد میتوانم اشاره کنم، دو پرتره در موزه شهدا و دو پرتره در حوزه هنری که با با تکنیک گواش روی مقوای کانسن کار شده است. سه پرتره در موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره) که یکی از آنها در منزل خود ایشان نصب شده است و ایشان را در حال خندیدن نشان میدهد. سه پرتره برای وزارت ارشاد، یک پرتره به همراه پرتره مقام معظم رهبری که در سالن ورودی موزه هنرهای معاصر نصب شده است. دو پرتره به همین ترتیب نیز کشیدهام که بالای سن تالار وحدت نصب شده است. همچنین از طرف وزارت ارشاد نیز یک پرتره کشیدم که به منظور طرح یکسان سازی تصویر حضرت امام خمینی(ره) در ادارات چاپ و برای مراکز مختلف فرستاده شده است.
*به جز اینها یک کار خاص هم داشتهاید...
-بله، سال 57 پرترهای از اما کشیدم که ابعاد بسیار بزرگی داشت، دقیقا یک روز قبل از عاشورا بود این تابلو بزرگ که سیاه و سفید کار شده بود را روی چرخی قرار دادیم و در راهپیمایی آن را همراه با مرد میبردیم، متاسفانه به دلیل ازدحام جمعیت در آن روزها این کار ناپدید شد و ما متوجه نشدیم آن را چه کسی به کجا برد.
*یکی ا کارهای شما هم هست که شاید بچههای دبستانی آن را بیشتر از دیگران دیده باشند.
-من تابلویی از ایشان کشیدم که یک کلاه کوچک مشکی و لباسی سفید برتن دارند و با چهرهای بسیار صمیمی به مخاطب نگاه میکنند. این کار توسط نشر نگار منتشر شد، بسیار مورد استقبال قرار گرفت و نسخههای متعددی از آن فروخته شد تا اینکه از وزارت آموزش و پرورش با من تماس گرفتند و خواستند که این پرتره به عنوان تصویر ابتدایی کتابهای درسی چاپ شود و اکنون حدود 20 سال است که کتابهای درسی با این پرتره آغاز میشوند.
*آقای طاهری نقاشی پرتره یکی از شاخههای قدیمی نقاشی است، درباره سابقه آن در ایران کمی توضیح دهید.
-نقاشی پرتره کار بسیار دشواری است که علاقهمندان بسیاری دارد. یکی از استادانم همیشه میگفت کسی که بتواند پرتره بکشد، حتما میتواند چیزهای دیگر را نیز به راحتی بکشد. در تاریخ هنر همیشه بسیاری از سیاسیون یا افراد بالارتبه وجود داشتهاند که خواستار کشیدن پرترهشان بودهاند. در ایران کشیدن پرتره از دوران قاجار و ابتدا با بهرهگیری ا نقاشی قهوهخانهای رواج یافت. پس از آن تکنیک سیاه قلم استفاده شد و در نهایت پرتره رنگ روغن جای خود را در میان آثار آن دوران باز کرد. هنرمندان همیشه علاقهمند بودند چهره کسانی که دوست داشتند از همسر و فرزند گرفته تا شخصیتهای هنری، سیاسی و مذهبی را نقاشی کنند و در همه سبکهای هنری حتی کوبیسم هم پرتره وجود دارد. در نهایت همانطور که میدانید مهمترین و گرانقیمتترین تابلوی جهان یعنی "مونالیزا" یک پرتره است و همین نکات جایگاه پرتره را در میان آثار نقاشی نشان میدهد.
*به دلیل همین اهمیت بود که شما هم کشیدن پرتره را آغاز کردید؟
-بله، تقاشی از چهره تاثیر بسیار زیادی دارد و من احساس کردم که شخصیتهای مذهبی، علمی و فرهنگی کشورمان باید نقاشی شوند. افراد بسیاری را نیز نقاشی کردم و به ویژه امام خمینی(ره) به عنوان یک چهره روحانی و در عیت حال سیاسی برایم بسیار جذاب بود.
*این دو ویژگی روحانی و سیاسی احتمالا برای شما چالش برانگیز بوده است. برای کشیده چهره امام خمینی(ره) به چه نکاتی توجه داشتید و چه موضوعاتی در کشیدن این آثار شما را وادار میکرد متفاوتتر کار کنید؟
-مردم چهره امام خمینی(ره) را در حالات مختلف دیدهاند؛ گاهی عصبانی، گاهی در حال تبسم، گاه در حال تفکر و گاه ایشان نگاهی صمیمی دارند که مخاطب با ایشان احساس نزدیکی میکند. این ویژگیها بسیار متفاوت است و چهره هر فرد در این حالات بسیار متفاوت میشود. اصولا ما در تقاشی از چهره باید مناسباتی را برای زیبا شدن چهره درنظر بگیریم که از هر شخص به شخص دیگر متفاوت است. اگر شناخت هنرمند از ویژگیهای یک چهره جامع باشد میتواند این با استفاده از همان تفاوتها و ویژگیها چهره مورد نظر را جذابتر و عمیقتر بکشد. چهره امام خمینی(ره) به خودی خود این ویژگیها را داشت و من همیشه سعی میکنم ویژگیهای اصولی چهره ایشان را رعایت کنم. با این حال برای اجاد بعض حسها از تکنیکهای خاصی استفاده میکنم مثلا اگر بخواهم ایشان را با ابهتتر نشان دهم با ضربههای قلممو کمی ابروها را بالاتر میبرم یا اندام ایشان را ستبر رسم میکنم.
*یکی از نکاتی که هنرمندان همیشه درباره چهره امام خمینی(ره) به آن اشاره میکنند چشمهای ایشان است و اینکه کشیدن آنها کار دشواری است.
-بله، کشیدن چشمهای امام(ره) کار دشواری است؛ من گاهی سایههای زیر و بالای چشم یا سفیدی چشم ایشان را کمی خاموشتر میگیرم تا حالت روحانی چهره در نقاشی حفظ شود. رفلکس نور در چشم نیز بسیار مهم است زیرا به واقعی شدن نگاه و هنری شدن کار کمک میکند. در چهره امام(ره) به جز چشمهای ایشان یک نکته مهم دیگر نیز وجود دارد و آن ریش ایشان است که بافت و کنتراست رنگی ویژهای دارد موجب جذابیت پرتره ایشان میشود. به طور کلی در پرتره دو موضوع نور و سایه دارای اهمیت بسیار هستند و به علاوه به موقعیت فرد در کادر نیز باید بسیار توجه شود تا کاری جذاب و ماندگار خلق شود.
*به عنوان سوال آخر کمی درباره اولین پرتره رسمی که از حضرت امام خمینی(ره) وجود دارد صحبت کنید.
- نخستین پرتره رسمی از امام خمینی(ره) که منتشر شد اثری از محمود زرینقلم بود سال 57 یا 58 کار شده بود و اکنون در موزه شهدا قرار دارد. این کار برای من بسیار جذاب بود و استاد زرینقلم در اجرای آن از تکنیک بالای بهره بود. متاسفانه ایشان اکنون خارج از ایران هستند و خودشان نمیتوانند درباره این اثر برجسته صحبت کنند.
انتهای پیام/ 65/32