هنرآنلاین// سرویس تجسمی

تاثیر پذیری سینما از هنرهای تجسمی به ویژه هنر نقاشی را شاید بتوان از بدو تولد تصاویر متحرک در اواخر قرن نوزده میلادی شناسایی کرد. حتی پیش از این و در تعامل میان نقاشی و هنر نوظهور عکاسی به عنوان پیش درآمد سینما،مبانی و عناصر هنرهای تجسمی مثل نور و سایه، ترکیب بندی و میزانسن و پلان بندی ها مورد توجه قرار گرفته بود. به این ترتیب از ابتدای پیدایش هنر- فن عکاسی و به موازات آن سینما، سمت و سوی اصلی و عمده هنرهای تصویری معاصر، بر پایه اصول و مبانی هنرهای تجسمی که قرن ها پالایش و تکامل یافته بود استوار می شد و رویکرد هنرمندانه در خلق تصاویر بر وجه فنی و صنعتی آن غلبه پیدا می کرد. این تاثیر پذیری با پیدایش و تکامل نقاشی های متحرک (انیمیشن)، همان گونه که از عنوان آن برمی آید به اوج خود رسید. تا آنجا که نقاشی متحرک در تمام کارکردها و تکنیک ها، مگر در متحرک بودن، هنری برگرفته از مبانی تجسمی به حساب می آمد. در حقیقت هنر سینما، هنگامی که آن را خالی از عنصر متحرک بودن و داستان گویی به حساب آوریم و در قالب هزاران فریم یا قاب تصویری مجزا در نظر بگیریم، چیزی به جز تصاویرتجسمی که حول محور زیبایی شناسانه و تاثیر گذار مفاهیم و موضوعات مورد نظر خالق اثرمی گذرد نخواهد بود. تحولات فنی و هنری سینما که از قضا با دگرگونی هنرهای تجسمی، از اوایل قرن بیستم به سرعت و پی در پی شکل می گرفت، نوعی همزمانی و هماهنگی را به دنبال داشت. و این هنگامی بود که سینما پس از پشت سر گذاشتن تجربه های اولیه و ابتدایی خود در زمینه داستان گویی و تدوین تصاویر، تمایل روزافزون خود را به تمرکز هرچه بیشتر بر زیبایی شناسی تصویری نشان می داد. شاید بیشترین نمود تاثیر پذیری سینما از هنرهای تجسمی را بتوان در مکتب های هنری قرن بیستم جستجو کرد. مکتب هایی چون "امپرسیونیسم" و "اکسپرسیونیسم" که چند دهه پیش از ظهور و تکامل سینما نشانه گذاری شده بودند و سیر تکاملی خود را طی می کردند را می توان از جمله مهم ترین تاثیرپذیری های سینما از هنرهای تجسمی به حساب آورد. فیلم های"ژان رنوار"، فرزند "آگوست رنوار" نقاش نامدار مکتب "نئو امپرسیونیسم" که به نوعی برگردان نقاشی های رنوار پدر از وقایع و رویدادهای روزمره و گذرای زندگی روزمره بود وآثارفیلمسازان دیگری همچون "فریتز لانگ" و "گئورگ ویلهلم پابست" که پیاده کردن دستاوردهای بیان گرانه و کوبنده نقاشی اکسپرسیونیسم درفیلمسازی را با جدیت دنبال می کردند، همه را می توان از جلوه های موثر هنرهای تجسمی در سینما دانست. توجه به امکانات و ظرفیت های هنرهای تجسمی توسط فیلم سازان صاحب سبک موجب شده تا امروزه نمود های بیرونی و آشکارتر هنرهای تجسمی در سینما در قالب هایی نظیر نورپردازی، طراحی صحنه و لباس، چهره پردازی و استوری بوردهای سینمایی تثبیت شود وهمکاری و تعامل تنگاتنگ طراحان در پروسه ساخت فیلم های سینمایی را به اصلی تغییر ناپذیر تبدیل کند. آنجا که طراح استوری بورد یک سناریو، حال و هوا و فضای رنگی و حسی فیلم را به تصویر در می آورد، و طراح صحنه ای که فضا و معماری مکان وقوع داستان فیلم را می سازد و چهره پردازی که شخصیت های گوناگون سناریو را با ویژگی های منحصر به فرد هر شخصیت جان می بخشد، در حقیقت یک فعالیت تجسمی شکل گرفته است که این بار به جای تابلو ی نقاشی تجلی گاه خود را در متن یک اثر سینمایی و دراماتیک پیدا کرده است.

انتهای پیام/بهروز فائقیان/31