سرویس معماری هنرآنلاین: معاونت معماری و شهرسازی وزارت راه و شهرسازی، میزبان تشکل‌های غیردولتی سه استان شمالی کشور بود تا درباره نقش یاری‌رسان مردم در حل مشکلات شهرسازی و معماری کشور به بحث و تبادل نظر بپردازند.

در این جلسه که با حضور دکتر پیروز حناچی معاونت معماری و شهرسازی وزارت راه و شهرسازی، دکتر معیدفر، مشاور اجتماعی وزیر راه و شهرسازی و مدیران کل حوزه معاونت معماری و شهرسازی برگزار شد، ابتدا مهندس حمزه‌ای، مدیرکل دفتر نظارت بر طرح‌های توسعه و عمران به ارایه گزارشی پیرامون مباحث مطروحه در شورای عالی در خصوص پهنه شمالی کشور پرداخت.

حمزه‌ای با اشاره به ویژگی‌های مشترک استان‌های خطه شمالی از جمله وضعیت توپوگرافیک، اشتراکات اقلیمی، اشتراکات در زمینه‌های خاک و کشاورزی و مسایلی از این دست، بر لزوم سیاست‌گذاری یکپارچه مدیریتی در این حوزه تاکید کرد.

او همچنین بیشتر مشکلات مشترک استان‌های شمالی را مسایلی از قبیل تغییر کاربری اراضی، بلندمرتبه سازی‌های بدون ضابطه، بهره‌برداری نادرست از منابع، نوسانات آب دریای خزر در سال‌های اخیر، فرسایش و روان‌گرایی و لرزه خیزی بالای منطقه برشمرد و گفت: در حال حاضر حریم شهر‌ها، روستا‌ها، دریا، رودخانه‌ها و جنگل‌ها با مشکلات جدی مواجه است؛ به عنوان مثال در حال حاضر مسافتی به طول نود کیلومتر در سواحل مازندران به شهرک‌های خصوصی و دولتی همجوار ساحل اختصاص پیدا کرده و در مسافتی حدود صد کیلومتر دیگر ویلاهای شخصی گسترده شده است.

حمزه‌ای در ادامه به مصوبات و مباحث مطرح شده در شورای عالی شهرسازی و معماری در زمینه نوار شمالی کشور اشاره کرد و به اعتقاد و اراده جدی مدیریت فعلی وزارت شهرسازی و معماری نسبت به درخواست از مردم و نهادهای مردم نهاد جهت حضور فعال و مشارکت برای اصلاح امور تاکید کرد.

پس از او، دکتر معیدفر، مشاور اجتماعی وزیر راه و شهرسازی نیز از معضل از دست رفتن تدریجی تفاوت‌های فرهنگی شهر‌ها یادکرد و بی‌قوارگی شهرهای امروزی ما را مورد انتقاد قرار داد.

معیدفر یادآور شد: امروزه در جهت حل مشکلات اجتماعی مثلثی متشکل از سه ضلع اندیشمندان، نهادهای مدنی و دولت در تعامل برای حل مشکلات جوامع شکل گرفته است و چون در جامعه ما دو ضلع اندیشمندان و نهادهای مدنی غیرفعال هستند، دولت در این زمینه تنها می‌ماند و شهرداری‌ها هم با قصد کسب درآمد به هر طریق ممکن، به شهر‌ها آسیب می‌زنند.

این استاد دانشگاه افزود: هدف از این جلسه این بود که فرصتی فراهم شود تا تشکل‌های مردم نهاد این سه استان در کنار هم و در کنار ما قرار بگیرند تا بتوانیم مسایلی را با هم در میان بگذاریم و برای جلسات آینده برنامه‌ریزی کرده و خودمان را با مسایل درگیر کنیم.

در ادامهه این نشست، نمایندگان تشکل‌های مردم نهاد سه استان شمالی کشور شامل جمعیت مبارزه با آلودگی محیط زیست زنان تنکابن، پیشگامان محیط زیست بندر کیاشهر، جمعیت نگاه سبز رامسر، انجمن دوستداران دماوندکوه، موسسهٔ آبادسازان سبز اندیش مازندران، موسسه سبزکاران، پویندگان افق سبز و... به بیان نقطه نظرات خود پرداختند.

آسیب‌شناسی حجم عظیم ساخت و ساز لجام گسیخته و فقدان برنامه آمایش سرزمین، عدم توجه به تولید و تمرکز اکثر افراد جامعه بر موضوع بساز بفروشی مورد توجه قرار گرفت. این تشکل‌ها همچنین به نقد ساخت و سازهای غیر مجاز توسط افراد و نهادهای دارای قدرت و ثروت در حاشیه دریای خزر اشاره کردند و دلیل آن را عدم کنترل دولت و زد و بندهای رایج در حوزه زمین دانستند.

در انتهای این جلسه دکتر حناچی، ضمن خوشامدگویی به نمایندگان تشکل‌های مردم نهاد، در بخشی از سخنان خود گفت: به طور نسبی تخلفات همیشه وجود داشته اما در دوره‌های اخیر، دستگاه‌های دولتی وظیفه حاکمیتی خود را فراموش کرده‌اند و امروزه در شورای عالی شهرسازی و معماری به دنبال نوعی مدیریت خردمندانهٔ سرزمین هستیم. بخشی از کار مربوط به تهیه طرح‌ها و برنامه‌هاست، اما این تمام کار نیست و بعد از آن باید موضوع پایش و مانیتورینگ را جدی گرفت.

معاون معماری و شهرسازی این وزارت خانه افزود: انجام وظایف حاکمیتی لازم است اما کافی نیست و به همین علت ما به سختی توانستیم تشکل‌های غیردولتی و مردم نهاد را پیدا کنیم. تجربیات نشان می‌دهد اگر برخی موضوعات تبدیل به مطالبه اجتماعی شود، بسیار راحت‌تر از ابزار حاکمیتی می‌توان از تخلفات جلوگیری کرد. مثال آن هم برج‌هایی بود که بنا بود در شیراز با تخریب یک باغ قدیمی ساخته شود، اما تشکل‌های اجتماعی مقاومت کردند و ما وارد موضوع شدیم و از وقوع آن جلوگیری کردیم.

حناچی با اشاره به اینکه حاکمیت باید به جای اعمال نظر در حوزه معماری و شهرسازی، در میان تشکل‌های غیردولتی ایجاد حساسیت کند، از تشکل‌های کشور در حوزه‌های مختلف خواست که به موضوعات شهری، معماری و میراث فرهنگی کشور توجه بیشتری نشان داده و به دولت در این بخش کمک کنند.

در پایان مقرر شد این جلسات با تشکل‌های مردم نهاد، جهت همکاری و تعامل متناوب ادامه پیدا کند و مسایل به تفکیک مطرح گردد و پیشنهادات این تشکل‌ها مورد بررسی قرار گرفته تا در جلسات بعدی جز دستور کار قرار بگیرد.

انتهای پیام/