سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: "دوبلینی‏‌ها" نوشته جیمز جویس اگر چه کارگردان را با دشواری‏‌های زیادی در به تصویر کشیدن داستان مواجه می‏‌کند، اما جان هیوستن به خوبی از پس این کار بر آمده و شاید بتوان گفت فیلم "مردگان" یکی از کامل‏‌ترین اقتباس‏‌ها در میان اقتباس‏‌های متعدد هیوستن است و در عین حال مواجهه‌ای است موفق با داستان جیمز جویس.

"مردگان" داستانی است که بهترین داستان کوتاه نوشته شده به زبان انگلیسی لقب گرفته است. این داستان کوتاه آخرین داستان از مجموعه "دوبلینی‏‌ها" است. هیوستن به ایرلند علاقه زیادی داشت و از سال 1964 شهروند آنجا شد و انتخاب داستان جویس شاید ادای دینی به ایرلند هم باشد!

جان هیوستن فیلم‏سازی را با فیلم موفق "شاهین مالت" در سال 1941 آغاز کرد. شاید در میان فیلم‏سازان جهان کمتر بتوان کسی را پیدا کرد که اولین ساخته‌‏اش، به یکی از بهترین فیلم‌‏های تاریخ سینما به حساب بیاید. اما هیوستن سینما را با اقتباس آغاز کرد و با اقتباس به پایان برد.

داستان در دوبلین سال 1904 اتفاق می‏‌افتد. گابریل کانروی و همسرش گرتا در جمع مهمانان جورواجور مجلس رقص سالانه‌‏ای هستند که دو خواهر پیر، کیت و جولیا مورکان برگزار کرده‏‌اند. گابریل تحت تاثیر حالت همسرش قرار می‏‌گیرد که روی پله‌‏ها ایستاده و ظاهرا به صدای بارتل دارسی، خواننده تنور اپرا که ترانه‏‌ای قدیمی و غمگین را می‏‌خواند، گوش فرا داده است.

بعدتر در اتاق هتل، گرتا اعتراف می‏‌کند که این ترانه، خاطرات دردناک یک عشق سال‏‌ها پیش را به یاد او آورده بود: در یک شب برفی، پسر بیماری برای دیدن او که داشت دهکده را ترک می‏‌کرد، آمده بود و بعد مرده بود. گابریل تحت تاثیر اشک‌‏های همسرش می‏‌فهمد که هرگز چنین عشقی را نشناخته است.

بسیاری از منتقدان به دلیل سبک ادبی که در داستان‏‌های جویس وجود دارد، آن‏ها را قابل تبدیل شدن به فیلم نمی‏‌دانند، مثلا نکته‏‌ای که در این اقتباس از دست رفته، صدای راوی در داستان "مردگان" است، اما هیوستن با تاکید بر لحظه‏‌های خاص و مکاشفه‌آمیز باعث شده شخصیت گابریل از همان آغاز نقش محوری به چشم نیاید.

هیوستن بیش از 40 فیلم ساخت، پانزده بار نامزد جایزه اسکار شد و دو بار برنده شد.

پل نیومن درباره‌ هیوستن گفته بود: فکر می‏‌کنم بعضی از آدم‏ها هستند که می‏‌میرند و می‏دانی که رفته‏‌اند. اما من فکر نمی‌‏کنم که مرگ برای جان چندان جدی بود.

انتهای پیام/

علیرضا سردشتی