به گزارش سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین ؛ گروهی این دوره از جشنواره شعر فجر را ضعیفتر از پیش ارزیابی کردند و گروهی که البته اکثریت به حساب میآیند این دوره را مثبت ارزیابی کردند. اما در این نوشتار فارغ از نگاههای مثبت و منفیای که در این چند روز اخیر از سوی رسانهها شد، برای اینکه بتوانیم جزءنگرانه و با موضوعیتی مشخص پیش برویم بر روی اهداف تعیین شده از جانب هیات علمی جشنواره متمرکز میشویم.
بیشک مهمترین هدف که از سوی دبیر این دوره از جشنواره نیز به عنوان شعار هشتمین جشنواره شعر فجر اعلام شد، چندصدایی بودن بود. آیا جشنواره در این زمینه موفق عمل کرد؟ به قسمت نخست این نوشتار باز میگردیم؛ بخشی که عنوان شد که این دوره مخالفانی نیز داشت. این مخالفان بیشترین انتقادهایشان بر مبنای همین شعار چند صدایی بود که گویا تحقق نیز پیدا کرد. یکی از نشانههای این تحقق همین انتقادها و اعتراضها بود. عمده اعتراضها که از جانب بخش کوچکی از جامعه رسانهها عنوان شد به دلیل تحقق شعار چند صدایی در این دوره از جشنواره بود. در این دوره شاعرانی شعرخوانی کردند که مدت طولانی از عرصههای رسمی شعر دور بودند. از جمله شاعرانی که در روز سهشنبه هفته گذشته در این جشنواره شعر خواندند: مهرنوش قربانعلی، رزا جمالی، شیوا ارسطویی یا شاعرانی مثل هرمز علیپور، بهزاد خواجات و مهرداد فلاح که آنها نیز از شاعران شرکتکننده در این دوره بودند. ابوالفضل پاشا، آفاق شوهانی، گروس عبدالملکیان و ... نیز از شرکتکنندگان این دوره بودند و به این جشنواره چند صدایی ملحق شدند.
اما از سوی دیگر در روز دوشنبه، بودند شاعرانی که نسبت به شاعران فوقالذکر با صدایی کاملا متفاوت شعر خواندند: حمید سبزواری، سعید بیابانکی، علیرضا قزوه، محمدسعید میرزایی، زکریا اخلاقی یا علی آبان از این جرگهاند.
اما دقیقا همین بُعد مورد انتقاد جدی مخالفان بود به نحوی که صدای کاکایی را هم درآورد. روز سهشنبه دبیر هشتمین جشنواره شعر فجر با اشاره به مشکلات برگزاری این جشنواره با شعار چند صدایی گفت: "برای مراکزی که ایجاد حاشیه و ناامنی برای جشنواره و برای شعرها، کتابها و صداهایی که در همین کشور مجوز انتشار میگیرند؛ میکنند، متاسفم. به رغم پارازیت حاشیهای قوی، صداهای ما به گوش همدیگر و گامهای ما هم به سمت همدیگر رسید و به رغم همه تلاشهایی که کردیم، به نظرم رسیدن به همین میزان از امید هم بسنده بود."
این اعتراض در روز اختتامیه هم به زبانی دیگر از سوی عبدالجبارکاکایی مطرح شد. او گفت:"اتفاقات غیرطبیعی و نامعقولی افتاد که زنگ خطری برای مدیریت فرهنگی است و این اتفاق تلاش برای ندیدن و به حساب نیاوردن کسانی است که شاید در صورت دیدن و به حساب آوردن مسیر علمی جشنواره به نفع مواضع سیاسی و جناحی مصادره نمیشد."
بهزاد خواجات یکی از داوران این دوره از جشنواره به خبرنگار سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین در اینباره اینگونه گفت که" تعدادی از شاعران و نویسندگان برای نخستین بار بود که با این جشنواره همکاری کردند که این مسئله نشان داد اگر از طرف دولتمردان ابراز تمایل شود اهالی فرهنگ هم مشکلی برای همکاری ندارند، هر چند که دلخوریهایی از طرف عدهای به خاطر ممیزیهای آثارشان یا روند طولانی مجوز کتابشان وجود داشت."
او متعتقد بود: "در عرصه ادبیات و هنر متاسفانه گاهی سیاست زده عمل میکنیم. میتوان گفت عدهای در عرصه شعر مدتی نادیده گرفته شدند و حالا دیده شدهاند."
این نظر به نوعی در گفتههای هرمز علیپور هم هست که به هنرآنلاین گفت:" این دوره، جشنواره متفاوتی بود از این جهت که طیفهای مختلف و متفاوتی در آن حضور داشتند و اتفاقاتی از این دست باعث میشود که به مرور شاعران بیشتر در کنار هم قرار گیرند. اگر این جشنواره پر از کاستی نیز بوده باشد چیزی از اهمیت نگاهی که دوست دارد شاعران را در کنار هم ببیند کم نخواهد کرد."
آنچه مسلم است این است که در هشتمین جشنواره شعر فجر- دست کم در قیاس با دورههای گذشته- شعرهایی با صداهای مختلف خوانده شد که البته گروهی با آن موافق بودند و گروهی شنیدن این صداهای مختلف را خوشایند ندانستند... باقی برای کسانی که قضاوتی دارند...
انتهای پیام/
فرزاد پژمان