به گزارش خبرگزاری هنر ایران، به دلیل فراوانی جاذبه های طبیعت و تاریخی استان خوزستان در دو بخش به معرفی جاذبه های این شهر گرمسیر می پردازیم. شهری گرم با مردمی خونگرم. بخش اول را اختصاص می دهیم به جاذبه های طبیعی این شهر که از تنوع زیادی برخوردار می باشد. وجود تالاب هورالعظیم، باتلاقها، نیزارها وسواحل زیبای خلیج فارس در جنوب و کوههای بلند و برفگیر در تمامی نقاط شمالی استان و جلگه بسیار پست و گرم شرق خوزستان، دورنما و چشم اندازها و اقلیمهای متفاوتی بویژه در فصل بهار در چهارسوی استان فراهم آورده است. دسترسی به آبهای آزاد در طول سواحل جنوبی و داشتن رودخانه های متعدد و پر آب که از هزاره های پیش از میلاد زیستگاه اقوام کهن ایرانی و مهد تمدن و کشت و کار و آبیاری بوده، از زیرساختهای اصلی اکوتوریسم خوزستان محسوب می شود.

دریاچه سد دز/ یکی از مهمترین دریاچه های آب شیرین ایران می باشد که در سال 1341 پس از احداث سد بزرگ دز بر روی رودخانه دائمی و پر آب دز شکل گرفته است . این دریاچه در 25کیلومتری شهر دزفول و در ارتفاع 354متری از سطح دریا قرار دارد . سد دز بلندترین سد خاورمیانه است . مساحت حوزه آبریز آن در محل سد دز 17430کیلومتر مربع می باشد . رودخانه دز از ارتفاعات کوههای بختیاری و اشترانکوه سرچشمه گرفته و پس از طی مسافتی و با شیب تند به سمت جنوب جریان می یابد . به سبب وجود شرایط ایده آل در منطقه سد دز پوشش گیاهی شامل درختان تنومند ، درختچه ها و گونه های علفی دائمی و فصلی و گونه های جانوری شاخص از جمله گربه ، پلنگ ، قوچ و حشی و ... و پرندگانی که از دریاچه پشت سد به عنوان زیستگاه زمستانه و برخی دیگر به عنوان منبع نامین غذا استفاده می کنند ، مشاهده می گردد. دریاچه سد شهید عباسپور ( کارون1) / دریاچه سد شهید عباسپور در 50 کیلومتری شمال شرقی مسجدسلیمان با مساحت حدود5500هکتار و طول حدود 65کیلومتر قرار دارد . براساس تقسیم بندی اقلیمی حداقل سه اقلیم آب و هوایی شامل نیمه خشک ، معتدل و نیمه مرطوب سرد در منطقه تشخیص داده شده است . گونه های گیاهی منطقه از نظر جنبه های استفاده دام ، دارویی ، ارزش اکولوژیک ، اقتصادی و زیستی دارای اهمیت می باشند و از گونه های جانوری منطقه می توان به بز ، قوچ و میش ، خرس قهوه ای ، گرگ ، روباه ، کفتار ، شغال و گربه وحشی اشاره کرد. همچنین 48گونه از پرندگان از جمله کشیم ها ، حواصیل ، بالکان ، کاکائی ها ، ماهی خوراک ها ، زنبورها و کبک و تیهو در منطقه حضور دارند .

دریاچه سد کرخه / در نزدیکی شهر حمیدیه و بر روی رود کرخه واقع شده و آب رودخانه کرخه را به داخل دو شهر منتقل می کند . ارتفاع این سد انحرافی 9متر و طول آن 192متر است. در قسمت وسط سد ، آبریزی وجود دارد که طول آن123متر و ارتفاع آن از بستر رودخانه 5متر می باشد . دریاچه این سد علاوه بر ایجاد امکانات آبی ، برای فعالیت های زراعی مورد استفاده قرار می گیرد .

دریاچه سد مارون / سد مارون در19کیلومتری شمال شرقی بهبهان و در حدود 230کیلومتری شهر اهواز بر رودخانه مارون احداث شده است . محل طرح در کوههای زاگرس و یا در شمال شرقی طاقدیس بزرگی که از جنس آهک آسماری است ، قرار دارد و تاسیسات طرح در دورترین نقطه بالا دست تنگه ایست که قسمتی از رودخانه مارون را در طاقدیس خاویز تشکیل می دهند . سد مارون از نوع سنگ ریزه ای با هسته روسی با ارتفاع 165متر و طول تاج345متر و عرض تاج15متر است . دریاچه این سد با 25 کیلومتر مربع مساحت و 30 کیلومتر طول و حجم 2/1میلیارد متر مکعب و میزان 8/49متر مکعب آبدهی در ثانیه از سدهای مهم استان خوزستان است .

دریاچه سد کارون 3 / سد کارون 3در 28کیلومتری شرق شهرستان ایذه و شمال شرقی استان خوزستان قرار گرفته است . این سد در حدود 120کیلومتری سد شهید عباسپور و فاصله هوایی تقریبی 140کیلومتری شهر اهواز قرار دارد . این سد از نوع بتنی است و از سدهای مهم کشور محسوب می شود و می تواند جایگاه مهمی در صنعت گردشگری استان داشته باشد . با توجه به وسعت زیاد دریاچه و موقعیت مناسب کوهستانی با ایجاد امکانات و تاسیسات زمینه مناسبی برای استفاده تفریحی و گذران اوقات فراغت مردم استان در فصول گرم سال می باشد .

چشمه آب معدنی گراب / این چشمه واقع در شهرستان بهبهان است که در گذشته و حال مورد استفاده بیماری ها بوده است . در حوالی این چشمه بقعه پیر عباس وجود دارد که کانالی نیز در کنار آن احداث شده و در تپه های حوالی آن آثار سفال های دوره های دوم و سوم ق.م به چشم می خورد .

کت ها و سر دهانه قنات دزفول / شهر دزفول بر روی ساختار کنگلومرایی ساخته شده است . این سازنده در عین حال که در مقابل ضربات تیشه انعطاف پذیر است . در مقابل است در مقابل فشارهای درونی زمین مقاومت زیادی دارد . این وضعیت به ساکنین منطقه اجازه داده که کاریزهای رود خانه ای را بدون نگرانی از ریزش های احتمالی در دل زمین حفر کنند . بعد از تشکیل شرکت بهره برداری از شبکه های آبیاری دز ، ابتدا دهانه قنات ها در عمق خاصی مسدود و چون در حاشیه رودخانه قرار دارند برای اقامت تابستانه و تفریح مورد استفاده قرار گرفت . پس از استقبال نسل جدید از ورزش های آبی تعداد زیادی غار کم عمق به نام کت در دل سازند کنگلورایی حفر شد . که در طول تابستان به عنوان تفرجگاه مرد استفاده قرار میگرند .

هور العظیم / هور العظیم بزرگترین هوری است که از آبهای کرخه ،دویرج و قسمتی از آب های اروند رود در مرز ایران و عراق تشکیل می شود . طول این باتلاق در جهت شمال و جنوب در حدود 150کیلومتر و مساحت آن حدود 7100کیلومتر مربع می باشد. این هور از طرف شرق بوسیله شهرهای بستان ، سوسنگرد و هویزه و از طرف مغرب ، بوسیله رودخانه دجله محدود می گردد . سراسر هور پوشیده از نی است که هر قدر به طرف داخل آن پیش می رویم ، ارتفاع آنها بیشتر می شود . اکثر طوایف در داخل این هور مامن بسیار امنی برای خود تهییه می کنند که از به هم پیوستن نی ها ساخته می شود . در کناره های هور ، عمق آب کم است ، اما تدریجا در وسط آن به چند متر می رسد . این باتلاق مجموعه ای از حیات وحش پرندگان و آبزیان مختلف و شکارگاه خوبی برای گذران اوقات فراغت می باشد.

تالاب بین المللی شادگان / این تالاب در جنوب استان واقع شده و از شمال به شادگان و خور، از جنوب به رودخانه بهمنشیر ، از شرق به آبهای خور موسی و از غرب به جاده دارخوین و آبادان منتهی می شود ، آب تالاب از رودخانه جراحی و انشعابات آن ، بارندگی های زمستانه و جزر و مد خلیج فارس تامین می گردد. وسعت کل منطقه بیش از 400000هکتار می باشد که 296000هکتار آن به عنوان پناهگاه حیات وحش شادگان تحت حفاظت و کنترل می باشد . تالاب شادگان از زیستگاههای مهم کشور و محل زیست و زمستانه گذرانی 150گونه پرنده (20گونه بومی و 130 گونه مهاجر ) است و در ردیف تالاب های بین المللی عضو کنوانسیون رامسر می باشد . تالاب های بین المللی عضو کنوانسیون رامسر می باشد. سطح تالاب پوشیده از گیاهان مختلف می باشد و به همین دلیل زیستگاه مناسبی برای پرندگان آبزی مهاجری بوده که در پاییز از کانادا ، سیبری و شمال اروپا به این منطقه حرکت می نمایند.

تالاب شیمبار (شیرین بهار ) / تالاب شیمبار در منطقه حفاظت شده شیمبار و در امتداد رشته کوههای عظیم زاگرس در ناحیه استان خوزستان قرار دارد.تالاب شیمبار بدلیل قرار گرفتن در ارتفاعات استان خوزستان متاثر از اقلیم مناطق کوهستانی بوده و دارای آب و هوای معتدل و بارش فراوان باران به خصوص در فصول پاییز و زمستان می باشد . جامعه جنگلی و گونه غالب درختی منطقه بلوط ایرانی می باشد که به وفور در منطقه مشاهده می گردد. هر چند تنوع زیستی گیاهان تالاب از مهمترین شاخص های آن می باشد اما پوشش غالب تالاب گونه های درختچه ای جاز یا بنگرو است که سازگاری قابل توجهی با محیط دارند . از گونه های جانوری در منطقه می توان ، گرگ ، شغال ، روباه ، خرس.... نام برد . همچنین تنوع عظیمی از پرندگان نظیر حواصیل ، چلچه ، کشیمیان و...در این تالاب وجود دارد. ساکنین دائمی تالاب به طور پراکنده در روستاهای پیرامون تالاب سکونت دارند و پرورش چهارپایان اهلی نظیر بز و گوسفند اصلی ترین درآمد ساکنین منطقه می باشد .

تالاب بامدژ/ تالاب بامدژ در 40کیلومتری شمال اهواز به طرف دزفول و در بین جاده آسفالته اهواز-اندیمشک و خط آهن این دو شهر و کانال توانا و آبادی قلعه سحر با مساحت 4000هکتار قرار دارد. پوشش گیاهی آن بیشتر از نوع نی بوده و گیاهان شناور و غوطه ور نیز در اکثر نقاط آن به چشم می خورد. منبع تغذیه آب تالاب رودخانه شاهرود ، نزولات آسمانی و بعضی مواقع طغیان دو رودخانه دز و کرخه و گاهی آب های اضافه مزارع کشاورزی اطراف می باشد ، که زیستگاه پرندگان مهاجر تابستانی نظیر دراج است .

آبشار آرپناه/ در منطقه آرپناه لالی، چشمه بزرگی از دل کوه سرازیر می شود که در مسیر خود به شکل آبشارهای بسیار زیبایی در آمده که می تواند جاذب توریست باشد و در طول مسیر آب آن چند آسیاب وجود دارد که آسیاب های پلنگ و نهنگ از مشهورترین آنها هستند.

روستا و آبشار شیوند / بهشتی پنهان در پس آبهای مواج دریاچه سد کارون سه که تاکنون بکر و دست نخورده باقی مانده است . مجموعه روستای شیوند با آب و هوای معتدل از سه روستای بزرگ شیوند ، نوشیوند و پشت آسیاب به فاصله یک کیلومتر از یکدیگر و به شکل مثلث واقع اند به گونه ای که رودخانه شیوند از میان این سه روستا عبور می کند این مجموعه در دل منطقه حفاظت شده منگشت و شالو واقع شده که رودخانه کارون از شرق آن می گذرد. آبشار بلند و مرتفع شیوند نیز از دل کوه فاصله ای حدود چهار کیلومتر را طی می کند و به دریاچه میریزد . از عمده ترین گونه های گیاهی منطقه می توان به درختان بلوط با تاج گسترده انواع گیاهان علفی که کاربردخوراکی ، صنعتی و داروئی دارند و پوشش بسیار غنی گیاهان مرتعی جهت چرای دام اشاره کرد . از مهمترین گونه های جانوری نیز می توان به شغال ،گرگ ،روباه ، خرگوش ، قوچ میش ، بز کوهی ، گراز ، خرس و کبک اشاره کرد .

آبشار شوی / آبشار شوی در شمالی ترین منطقه استان خوزستان و در شمال شهرستان دزفول در نزدیکی روستای سرتنگ قرار دارد . این آبشار یکی از بلندترین و زیباترین آبشارهای ایران است . برای رسیدن به این آبشار دو مسیر وجود دارد : مسیر اول حرکت باقطار به ایستگاه تله زنگ و از ایستگاه تله زنگ پیاده بسوی روستای بتوند و سپس روستای سرتنگ می باشد . مسیر دوم حرکت از دزفول تا سه راهی نورآباد (به طول هفتاد کیلومتر سواره رو )و از سه راهی نور آباد تا روستای سرتنگ (به طول بیست و هشت کیلومتر پیاده ) در مسیرهای فوق الذکر جاذبه های طبیعی فراوانی شامل بیشه و جنگل با درختان وحشی وجود دارد.

جنگل/ جنگل یکی از ثروت های مهم و اساسی هر کشور به شمار می آید و دارای نقش چند جانبه در زندگی و حیات ملتها می باشد . استان خوزستان با مساحتی بالغ بر 4/6میلیون هکتار ، نزدیک به 720هزار هکتار مناطق جنگلی دارد. جنگل های طبیعی استان بیش از000/320هکتار می باشد که عمدتا شامل گونه های بلوط ، بنه ، زالزالک ، گردو و گونه های مهم و کم نظیری مثل زیتون ، گلابی وحشی ، محلب و....می باشد.

پارک جنگلی لاله / پارک جنگلی لاله به مساحت 112هکتار در شمال شرقی شهرستان دزفول ، کیلومتر 11جاده دزفول - سردشت در سال 1370ایجاد گردید . این پارک شامل گونه های گیاهی اکالیپتوس ، کُنار و کهور می باشد . نکته حائز اهمیت این است که پارک لاله در مجاورت رودخانه دز واقع گردیده است که این موضوع باعث تفرج مردم بویژ در ماههای گرم سال می باشد .

غارهای طبیعی / غارها حفره ها یا فضاهای خالی هستند که در کوهها طی گذشت میلیون ها سال پدید آمده اند . غارها چه در ایران و یا سایر مناطق دنیا در زمین هایی که سازند آهکی و دولومیتی دارند ، بوجود آمده اند و اکثرا مربوط به دوران دوم زمین شناسی هستند . تشکیل آنها بدین صورت بوده که گاز کربنیک موجود در جو زمین هنگام بارندگی و محلول شدن در آب باران و نفوذ آن در رگه ها و سنگ های آهکی طی میلیون ها سال ، موجب انحلال تدریجی سنگ های اصلی شده و حفره ها و مجاری عظیم زیر زمینی را ایجاد کرده است . گاهی این حفره ها محل تجمع آب و ایجاد مخازن و رگه ها آب زیر زمینی اند . استان خوزستان از جمله مناطقی است که دارای سازندهای آهکی و دولومیتی می باشد بنابراین برخی غارها در آن کشف شده که از جاذبه های طبیعی زیبا و شگفت انگیزی برخوردارند و منابع ارزشمند توریستی به حساب می آیند . یکی از مهمترین غارها ، غار پبده در شمال شهرستان لالی است آثار زندگی از 17000سال پیش در آن بدست آمده است .

شکارگاههای اطراف منطقه ی حفاظت شده کرخه/ منطقه دز به لحاظ واقع شدن در اطراف رودخانه از موقعیت طبیعی بسیار خوبی برخوردار گردیده است وجود خاک مناسب و حاصلخیز و آب شیرین فراوان و زهکشی های طبیعی در منطقه به همراه جنگل ها و بیشه های منحصر بفرد دارای شرایط زیستگاهی ارزنده ای است که سبب جذب و پناه آوردن انواع گونه های جانوری به طور اعم و پرندگان قابل مصرف به طور اخص گردیده است . اراضی کشاورزی بسیار وسیع و محصولات متنوع کشاورزی از شمال تا جنوب آن را اشغال نموده و مزارع وسیعتر نیشکر هفت تپه و کارون و میان آب در شمال و غرب آن ، اکوسیستم های کشاورزی و زیستگاه مناسبی را ایجاد نموده است . مجموعه شرایط مذکور در اطراف منطقه حفاظت شده و پناهگاه حیات وحش ، زمینه ساز شکل گیری شکارگاه هایی شده که از سال های قبل شکارچیان را به طرف خود سوق داده است .

سایت گردشگری مال آقا/ سایت تفریحی مال آقا واقع در قلعه تل از توابع شهرستان باغملک از دیگر جاذبه های خاص این استان می باشد . وجود چشم اندازهایی بی نظیر همچون کوه ، چشمه ، درختان بومی (بلوط و بادام وحشی ) موج عظیمی از جمعیت گردشگر را به سوی خود می کشاند . در واقع کلیه عناصر طبیعت از جمله رودخانه ، درختان و کوهها دست به دست هم داده ، محیطی مناسب را در خور گردشگری و امور تفریحی در یک منطقه کوهستانی با آب و هوای معتدل بوجود آورده است . این قسمت از شهرستان باغملک علاوه بر بهار و تابستان در فصلهای پاییز و زمستان هم زیبایی خاص خود را دارا می باشد ، به طوری که در فصل زمستان ، دامنه های برفگیر با رختی سفید جلوه ای ویژه به منطقه بخشیده و زیبایی آن را دو چندان می دارد .

منطقه گردشگری رباط/ این منطقه در فاصله 13-15کیلومتری شمال شرقی شهرستان باغملک و در مجاورت رودخانه ابوالعباس قرار گرفته است . رباط علیا دارای مناظر و چشم اندازهای بسیار زیبا و بکر می باشد. به لحاظ وجود امامزاده سلیمان در مجاورت این آبادی زائران بسیاری به منظور زیارت از این بقعه متبرک و به این منطقه سفر می نمایند . همچنین به لحاظ وجود آب و هوای بسیار خوب و مطبوع گردشگران بسیاری از جای جای کشور بویژه استان خوزستان به این منطقه سفر نموده و اتراق می نمایند . مهمترین ارتفاعات بالای دو هزار و 500 متر استان خوزستان: تاراز، تلگه، تورک، دوتو، کله، مونگشت است که دامنه‌ برخی از این کوه‌ها از جنگل پوشیده شده و در نوع خود جذابیتی خاص ایجاد کرده است.

کوه تورک ایذه/ کوه تورک جزو دهستان سوسن شهرستان ایذه است. این کوه در فاصله 91 کیلومتری شمال باختری ایذه با ارتفاع 3319 متر واقع شده است. این کوه سرچشمه رودخانه های آب بازفت و لب است. تورک از شمال باختری به کوه لم لی متصل است و جزو کوهستان زاگرس به شمار می رود.

کوه جنگلی دوتو/ کوه جنگلی دوتو در دهستان هپرو، در 58 کیلومتری جنوب خاوری ایذه واقع شده است. ارتفاع این کوه حدود 3170 متر است. این کوه از جنوب به کوه کله متصل است و از شمال به کوه لیراب می پیوندد. دامنه های خاوری این کوه به دره رودخانه سیراب و دامنه های باختری آن به دره رودخانه صیدون متصل می شود. در دامنه باختری این کوه دریاچه درمیان دو کوه کله و دوتو قرار دارد و آب از زمین و اطراف آن می جوشد. دامنه های این کوه از جنگل پوشیده شده و جزو کوهستان مونگشت از کوهستان بزرگ زاگرس به شمار می رود.

کوه کله/ کوه کله در دهستان هپرو و در 59 کیلومتری جنوب خاوری ایذه واقع شده است. ارتفاع این کوه حدود 3010 متر است. این کوه از شمال به کوه دوتو متصل است. رودخانه صیدون از باختر، رودخانه اعلاء از جنوب و رودخانه های لیراب و سمه از خاور آن عبور می کنند. در دامنه باختری این کوه چشمه ای است که آب آن در یک دریاچه کوچک جمع می شود. این دریاچه که«دوتو » نام دارد در ارتفاع حدود 1680 متری قرار دارد. کوه کله جزو کوهستان مونگشت از کوهستان بزرگ زاگرس به شمار می رود و دامنه های آن از جنگل پوشیده شده است.

کوه قلعه نجف/ کوه قلعه نجف به ارتفاع 1765 متر در دهستان اسوار بخش مرکزی شهرستان رامهرمز و در 37 کیلومتری جنوب خاوری شهر رامهرمز واقع است. سرچشمه آب دره نج ، آب ابوالفارس و رودخانه تلخ از این کوه است. رشته ای از مجاور روستای دالون واقع در شمال باختری تا تنگ انارج واقع در جنوب خاوری به طول 26 کیلومتر کشیده شده و رودخانه تلخ، سراسر دامنه خاوری آن را طی می کند. این کوه پوشیده از جنگل و جزو کوهستان بزرگ زاگرس است.

کوه چادون/ کوه چادون به بلندی 2430 متر در دهستان اسوار بخش مرکزی و در 53 کیلومتری جنوب خاوری شهر رامهرمز و شمال خاوری روستای دره بید واقع است. رودخانه های سندان و تلخ از این کوه سرچشمه می گیرند. از باختر به کوه تنبلان می پیوندد. تنگ سندان که در خاور این کوه قرار دارد آن را از سیاه کوه جدا می کند. این کوه پوشیده از جنگل و جزو رشته کوه سفید کوهستان بزرگ زاگرس است.

کوه تنبلان/ کوه تنبلان به بلندی 2110 متر در دهستان اسوار (ابوالفارس) از بخش مرکزی و در 43 کیلومتری خاور شهر رامهرمز، جنوب روستای دره بنی قرار دارد. این کوه از شمال باختری به کوه بنار کموتران و کوه گردکی، از جنوب به کوه چتلین، از شمال به کوه سام و از جنوب خاوری به کوه مهره متصل است. جزو رشته کوه سفید از کوهستان بزرگ زاگرس به شمار می رود و پوشیده از جنگل است.

کوه گردکی/ کوه گردکی به بلندی 1513 متر در دهستان رستم آباد بخش مرکزی در 32 کیلومتری شمال خاوری شهر رامهرمز، شمال باختری روستای دالون واقع است. این کوه از جنوب خاوری به کوه تنبلان و کوه بنار کموتران متصل می شود و رودخانه اعلا از دامنه شمالی ان می گذرد. قسمت بزرگی از این کوه از جنگل پوشیده شده و جزو کوهستان بزرگ زاگرس به شمار می رود.

کوه مهره/ کوه مهره به ارتفاع 2849 متر در دهستان اسوار بخش مرکزی و در 54 کیلومتری جنوب خاوری شهر رامهرمز، جنوب روستای ماوی واقع است. این کوه از شمال باختری به کوه تنبلان، از جنوب به کوه چادون و از جنوب خاوری به سیاه کوه متصل است و جزو رشته کوه سفید از کوهستان بزرگ زاگرس به شمار می رود. این کوه پوشیده از جنگل است و در مرز شهرستان های رامهرمز، ایذه و کهکیلویه قرار دارد.