به گزارش سرویس مد و لباس هنرآنلاین، سرعت در دنیای مدرن امروز هر چیزی را در عرصه‌های مختلف اجتماعی، اقتصادی و هنری دچار تغییر ساخته به نحوی که در چنین شرایطی هر اقدامی باید آگاهانه و تخصصی شکل گیرد تا بتواند موجی ماندگار را ایجاد کند. در این شرایط، تکنولوژی و پیشرفت در هر حوزه‌ای به وضوح قدرت خود را به رخ می‌کشد به همین خاطر در دنیای امروز نمی‌توان با اطلاعاتی اندک به موفقیت در آن حوزه دست یافت.

این در حالی است که طراحی لباس هنوز در ایران به شکل حرفه‌ای و آگاهانه خود را نیافته است. مستندات مختلفی وجود دارد که نشان می‌دهد اغلب طرح‌های موجود در بازار بدون ایده و فکری خاص، صرفا با استناد به زیبایی شکل گرفته‌اند.

جای خالی ایده پردازی و نشانه شناسی در لباس ایرانی

آنچه بعد از مدت‌ها مصاحبه با طراحان مختلف به دست آورده‌ام، این است که هنوز طراحی لباس در ایران به چشم یک علم شناخته شده و کاملا تکنولوژیک و صنعتی دیده نشده است. به همین خاطر عده زیادی این بخش را صرفا بر اساس دغدغه‌های هنری خود و با استناد به سلیقه شخصی دنبال می‌کنند.

ایده پردازی و نشانه شناسی در دنیای امروز برای هر بخشی حرف اول را می‌زند در حالیکه کشور ما هنوز در زیبایی صرف بدون توجه به ساختار ارگونومی بدن انسان و بروز ویژگی‌های فکری در لباس مانده است.

یقینا برند و برندسازی از مهمترین صنایع اقتصادی در دنیای امروز است اما اینکه این تعاریف بر پایه چه معیارهایی به این رشد نهایی و سودآور رسیده‌اند، سوالی است که پاسخ دادن به آن از عهده بسیاری از فعالان عرصه پوشاک کشور ما خارج است.

صد البته که هر کدام از فعالان حوزه پوشاک می‌توانند ساعت‌های متوالی درباره مشکلات اقتصادی و فرهنگی حوزه پوشاک سخن بگویند اما چه کسی پاسخگوی تخصص اندک برخی از طراحان و تولیدکنندگان در این حوزه است؟

عنصر کیفیت، گمشده در محصولات

کیفیت، زیبایی، راحتی و علمی بودن محصولات از جمله موارد مهم برای شکل گرفتن یک برند است اتفاقی که هنوز در ایران به این شکل تخصصی رخ نداده است. تضمین کیفیت در ایران هنوز دستخوش بهانه‌های مختلف است تا جایی که خدمات پس از فروش و تضمین کیفیت در محصولات ایرانی به یک شوخی دنباله‌دار بیشتر شباهت دارد.

برخی از طرح‌های موجود در بازار و جشنواره‌ها نشان می‌دهد که نگاه و دغدغه به این سمت تخصصی نیست و اغلب شکلی مقلدانه در خود دارد تا جایی که بیشتر طراحان اذعان دارند که از شبکه‌های مد دنیا الهام می‌گیرند و به قول خودشان طرح‌ها نامناسب را به ایرانی و اسلامی تبدیل می‌کنند. در حالیکه قطعا بسیاری از طرح‌های خارجی مناسب استیل بدن ایرانی، جغرافیا و بسیاری موارد دیگر نیست و صرفا با چسباندن چند موتیف بته جقه این معضلات برطرف نمی‌شود.

در ادامه این سوال مطرح است که آیا این امکان هست که تفکرات پنهان پشت طرح‌‎های خارجی و به قول خودمان نامناسب را نیز با استفاده از یک موتیف یا صرفا بلند کردن قد لباس تغییر دهیم؟

واقعیت این است که بسیاری از تولیدکنندگان و طراحان داخلی هنوز به این موضوع که لباس به عنوان یک مدیوم گویا و رسانه شناخته می‌شود، اذعان ندارند و این باور که هر طرحی که در لباس‌های طراحان مطرح دنیا وجود دارد، بیانگر یک نوع اندیشه و تفکر است، در ایران شکل نگرفته است.

نبود مخاطب شناسی در پوشاک ایرانی

یقینا الهام گرفتن از یک نوع پارچه و تنها تغییر دادن موتیف‌های سرآستین و یقه لباس طراحی محسوب نمی‌شود. در واقع طراح کسی است که بتواند برای جزء به جزء فعالیتش در این عرصه دلایل منطقی و کاملا علمی ارائه کند. با نگاه اقتصادی نیز روند طراحی در ایران به تُرکستان می‌رود زیرا سود دهی بخش پوشاک تنها با شناخت سلیقه مخاطب امکانپذیر است اتفاقی که در ایران صرفا تولیدکنندگان و طراحان آن را با اقوام نزدیک و دوستان خود معیار می‌زنند.

اینکه دختر خاله تولیدکننده و طراح به نوع لباس او علاقمند است دلیل مناسبی بر بازاریابی این عرصه نیست و این چیزی است که هنوز بسیاری از فعالان به آن ایمان نیاورده‌اند.

تکنولوژی و طراحی دو قطب مخالف در کشور

جای خالی صنعت و تکنولوژی در این بخش به صورت جدی احساس می‌شود. تا جایی که سال‌هاست مهندسین نساجی و طراحان به یکدیگر نگاهی نمی‌اندازند و هر کدام راه خود را می‌پیمایند. اینکه بعد از گذشت بیش از سه دهه از انقلاب اسلامی هنوز در بخش تکنولوژی نتوانسته‌ایم پارچه خاصی برای مقنعه و روسری بانوان طراحی کنیم تا دغدغه گرمای آن‌ها را کاهش دهد همان سوالی است که همچنان بی پاسخ مانده است. این سوال بی پاسخ بیانگر همان کمبودی است که ظاهرا به این زودی‌ها قابل جبران نیست.

یقینا آنچه در صنعت پوشاک و مد امروز ایران نیاز است بیش از آن چیزی است که در آموزشگاه‌ها و دانشگاه‌های ایران به علاقمندان ارائه می‌شود. شاید باید پا را کمی فراتر بگذاریم و به عنوان یک ایرانی دغدغه خود را با پژوهش و افزایش تجربه و علم در این عرصه پوشش دهیم. شاید باید این بار به عنوان یک طراح و تولیدکننده بخشی از وظایف را بر عهده بگیریم و لااقل در بخش فردی یک تخصص را به معرض نمایش بگذاریم نه یک طرح سلیقه‌ای را!!!

انتهای پیام/61

سمیه باقری