سرویس سینمایی هنرآنلاین: کریم لکزاده که این روزها فیلم سینمایی" قیچی" را بر پرده سینما و در گروه هنر و تجربه در حال اکران دارد، با فیلم "دختری در میان اتاق" به سی وسومین جشنواره فیلم کوتاه تهران میآید.
لکزاده دراینباره به هنرآنلاین گفت: "دختری در میان اتاق" یک فیلم 26 دقیقهای است که اخیراً به اتمام رساندم. قصه این فیلم درباره پدر پیری است که پس از سالها به انتظار دیدار دخترش است که از آلمان برای دیدنش میآید. فیلم نیمنگاهی به بحث مهاجرهای ترکیه به آلمان نیز دارد. وی درباره جذابیت و ویژگی این کار بیان کرد: این فیلم در یکی از روستاهای اطراف خوی و در نزدیکی مرز ترکیه با بازیگران بومی ضبط شده است و تجربه جالبی برایم بود چرا که فیلم کاملاً به زبانی ضبط شده است که من با آن بیگانهام و این برایم جذاب بود و امیدوارم اولین نمایش آن در جشنواره سی و سوم فیلم کوتاه تهران باشد.
لک زاده همچنین درباره ساخت دومین فیلم بلند خود نیز اظهار کرد: درخواست پروانه ساخت فیلم " رقص شکارچی" را دادهام و در حال حاضر نیز منتظر صدور پروانه این فیلم هستم که قطعاً به صورت ویدئویی تولید خواهد شد، چرا که پروانه سینمایی مسائل دیگری دارد. با پیشفرض اینکه هنر و تجربهای وجود دارد که بتواند هوای فیلمهایی که نتوانستند وارد لابیگری برای دریافت پروانه سینمایی شوند و به صورت مستقل نمایش دهند، وجود دارد و ما اقدام کردیم برای دریافت مجوز ویدئویی تا با امید اکران در این گروه فیلم را تولید کنیم.
وی در ادامه درباره حمایتهای مالی گروه هنر و تجربه از فیلمسازان اظهار کرد: اینکه هنر و تجربه هزینهای بابت تولید فیلم به سینماگر پرداخت کند، تاکنون وجود نداشته است و در همان نشستهای ابتدایی این کارگروه و در اولین اتاق فکرها که از اولین هدفهای پیش رو در سالهای آتی صحبت میشد نیز بیان شد که امیدوارند بتوانند روزی در این گروه فیلمی به تولید برسانند و این جزو رویکردهای بلندمدت هنر و تجربه بود.
این کارگردان درباره مسائل مالی اکران گروه هنر و تجربه گفت: از میزان تبلیغات این گروه در هنگام اکران فیلم اصلاً رضایتی ندارم و بهجز یک عکس و تک خبر که در فضای مجازی منتشر شد، ما چیز دیگری ندیدیم. متأسفانه هنوز هنر و تجربه یک بیلبورد در سطح شهر برای خود ندارد، این در حالی است که هزاران هزار کالا در سطح شهر در حال تبلیغ هستند و هنر و تجربه با اینکه زیرمجموعهای دولتی است، هنوز در این زمینه نتوانسته موفق باشد و کاری نکردند. اما نکته مثبت این گروه این است که از فروش حاصل شده بهجز بخش مالیاتی آن الباقی به تهیهکننده بازمیگردد و تا جایی که شنیدم تمام پول حاصل از فروش فیلم را به مالک اثر پرداخت میکنند.
لکزاده در ادامه درباره عملکرد هنر و تجربه و حضور چنین گروهی در فضای سینما بیان کرد: قطعاً هنر و تجربه اتفاق بسیار مهمی است، نه به این شکل که بتواند یکسری فیلمهایی را که در شرایط سخت بودند یا مخاطب اندکی داشتند اکران کند، بلکه یک موجی را به وجود آورده است که فیلمسازان با اعتمادبهنفس بیشتر به سمت فیلمهای مستقل کمهزینه بروند و احساس کنند یک مأوا و سرپناهی برایشان وجود دارد و این قدم بسیار مهمی است و هیچکس نمیتواند این تأثیر را انکار کند، مگر اینکه عناد و یا دشمنی داشته و یا متضرر باشد و بگوید که هنر و تجربه تأثیرگذار نبوده است، اما علیرغم همه نکات مثبت به نظرم هنر و تجربه هنوز باور نکرده است که به سینمای بدنه احتیاجی ندارد. نقطه ضعف هنر و تجربه این است که خودش را کوچکتر از سینمای بدنه میداند و این بسیار بد است. متأسفانه هنوز دستش به سمت فیلمهای پرفروش سینمای بدنه دراز است و در این گروه فیلمهای سینمای تجاری و بدنه را اکران میکند. این در حالی است که سالنهای کمی در اختیار این گروه است و سئانسهای اندکی دارد. اینکه یک فیلم از سینمای بدنه بیاورند و فروش داشته باشد، افتخار نیست.
وی همچنین با اشاره به اینکه حضور هنر و تجربه در جشنواره فیلم فجر امسال در هالهای از ابهام قرار گرفته است، عنوان کرد: مهمتر از همه زمانی که هنر و تجربه در جشنواره فیلم فجر وجود داشت، در آخرش هم برای جوایز به سراغ فیلمهای مرتبط به سینمای بدنه میرفتند و فیلمهایی با نگاه تجربی هنوز در جهان خود هنر و تجربه مورد توجه قرار نگرفته بود و فیلمهایی که به سینمای بدنه نزدیک بودند مورد توجه قرار میگرفتند. این به نظر میرسد که وحشتی برای استقلال این گروه وجود دارد. هنوز در جشنواره امسال مشخص نیست که هنر و تجربه چه جایگاهی دارد. از سوی دیگر نکته مهم هنر و تجربه در جشنواره فیلم فجر این بود که فیلمهایی با پروانه ویدئویی هم میتوانستند حضور داشته باشند و اگر امسال هنر و تجربه بدون رقابت باشد و با توجه به اینکه در بخش سودای سیمرغ حتماً باید فیلمها پروانه سینمایی داشته باشند، رسماً حذف غیرمستقیم هنر و تجربه از جشنواره فیلم فجر رقم میخورد. به نظرم هنر و تجربه علیرغم اینکه گوهری است در سینمای ایران، باید فراتر رفته و با شجاعت بیشتری پیش برود.
این فیلمساز جوان در ادامه در پاسخ به این سؤال که فیلمسازان تجربی چقدر برای فروش متوسل به چهرهها میشوند نیز گفت: نمیشود این خطکشیها را پررنگ کشید. فیلمسازی که در سینمای تجربی فعالیت میکند برایش جذاب است که از بعد هنری از چهره استفاده میکند، اما این زمانی است که همچنان دستورالعمل تجربی مورد قبول واقع باشد. ولی وقتی از قاموس عصیانگری سینمای تجربی به دور میشود موضوع فرق دارد. ارزش هنر و تجربه به این است که یک فیلم کوچک و مهجور در این گروه به نمایش درمیآید و به نظرم این باید افتخار باشد، حضور چهرهها خیلی افتخار نیست. متأسفانه امروز سلبریتیزدگی گریبان همه را گرفته است و عامل اصلی آن هم تلویزیون است، در حالی که نباید اینگونه باشد. نهایتاً اینکه این وضعیت نباید به هنر و تجربه و آدمهایی که ابتدا باید به هنر توجه داشته باشند و بعد موضوعات دیگر سرایت کند.
لک زاده درباره تولید فیلمهای ارزان و علاقهمندی فیلمسازان گروه هنر و تجربه به این سبک فیلمسازی افزود: مهمتر از هر چیز این است که دخلوخرج یک فیلم در سینما باهم جور دربیاید. وقتی یک فیلم دخلی دارد با حضور در جشنواره و اکران در هنر و تجربه تأمین میشود و با یک گروه جوان همراه با ایدههای جدید و فرمهای جدید ساخته میشود، این یعنی اتفاق بزرگ که چرخه اقتصادی خودش را دارد و به نظرم کار بزرگی که میکند این است که سینمای آینده را رقم میزند، بیشتر از اینکه در زمان خود اثرگذار باشد. فکر میکنم کسانی که جنون سینما دارند تنها راهشان این است که به همین شکل پیش بروند، چرا که قوانین ارشاد از دورههای مختلف روی هم تلنبار شده است و یک نفر باید پیدا شود تا این قوانین را خانهتکانی کند، چرا که در این وضعیت بسیاری از این تبصرهها خندهدار شدهاند. به طور نمونه شما وقتی میخواهید فیلم اولتان را بسازید یک گواهی کارگردانی به شما میدهند که شرایط خاص خود را دارد و بعد از صدور این گواهی اگر تا سه ماه اقدام نکنید، باطل میشود و این بسیار مسخره است، مگر این گواهینامه محصول غذایی است که تاریخ انقضا داشته باشد، وقتی خودشان این گواهی را صادر میکنند و مورد تأیید قرار میدهند. اگر من دارای توانایی هستم این تأییدیه چرا بعد از 3 ماه باطل میشود؟ چرا میترسند که تولید فیلم بالا برود وقتی که ضمانتی برای نمایش فیلم نمیدهند؟ قوانین بسیار وحشتناکی وجود دارد و تنها چیزی که نمیتوانند جلوی آن را بگیرند سرمایه ذهنی و فکری و فیزیکی است. اگر امروز سینماگران فیلم کمهزینه نسازند زمان و عمرشان را از دست دادهاند، چرا که راه دیگری وجود ندارد.
وی در ادامه درباره اکران فیلم ویدئویی و تفاوت تولید آن با فیلم سینمایی اظهار کرد: شما وقتی میخواهید پروانه سینمایی بگیرید مجموعه تبصرهای وجود دارد، اول اینکه باید مجوز کارگردانی بگیرید که در ویدئویی وجود ندارد. دوم اینکه شما باید از تهیهکنندهای استفاده کنید که عضو صنف تهیهکنندگان باشد و از یک تهیهکننده معمول نمیتوانید استفاده کنید. خود تهیهکنندگانی که عضو صنف هستند نیز نزدیک شدن به آنها ماجرای دیگری دارد و اگر تهیهکننده عضو صنف پیدا میکنید اگر اولین فیلمش باشد شما نمیتوانید با او کار کنید و باید زیرمجموعه کسی بروید که چندمین فیلمش را میسازد. عوامل فیلم باید همه عضو صنف خانه سینما باشند و اگر من فیلمبرداری را پیدا کنم که دوستم باشد و به لحاظ زیباییشناسی و تکنیکی به من نزدیک باشد، اما عضو صنف نباشد نمیتواند با من کار کند و اگر هم از اعضای صنف بخواهم بهره بگیرم دستمزدشان به اندازه کل فیلم من است و این قوانین دست و پاگیر هستند. در آخر هم من اگر بیش از 10 درصد عواملم از اعضای صنف نباشند، باید 30 درصد دستمزد آنها را به عنوان خسارت به خانه سینما که مجوز خواستهام پرداخت کنم، چرا از اعضای صنف استفاده نکردهام. اگر اینطور نباشد آدمهای بیشتری میتوانند فیلم بسازند. بنابراین من ترجیح میدهم با پروانه ویدئویی فیلمی بسازم که یک اکران کوچک داشته باشد و بتواند در چند جشنواره خارجی حضور داشته و حداقل پول خودش را دربیاورد. من در عرصه فرهنگ کشورم تلاش کردم که با هزینه خودم یا یک علاقهمند به سینما از چنگ مانع شدن یک دولت فرار کنم. این دولت هم یک مجموعه قوانین است که مربوط به سیستم فرهنگی است که در طی این سالها کمکم به وجود آمده و باید یک خانهتکانی درست در آن صورت بگیرد.