به گزارش خبرنگار سرویس استانها هنرآنلاین، گروه آواز جمعی مهروطن با هدف معرفی موسیقی جنوب شرق ایران به هموطنان و جهانیان در سال 1386 تشکیل شد و با آهنگسازی و رهبری مسعود نکوئی از سال 1387 به جشنواره بینالمللی موسیقی فجر دعوت و در بخش رقابتی به اجرای برنامه پرداخت.
تمرکز مسعود نکوئی بر روی تولید آثار فاخر پولیفونیک مبتنی برلهجه ، فرهنگ ، آثار باستانی ، صنعت و آداب و رسوم فرهنگ کهن کرمان و تلاش مستمر اعضای گروه مهروطن در جهت اجرای با کیفیت این آثار ، گروه را در نوع خود منحصر به فرد ساخته است.
از آثار این گروه قطعات "پته"، "مفشو"، "دوتو"، "صبح بازار"، "گیسه گل"، "مهر وطن"، لیلا اُ لیلا" و "لالایی کرمانی" است که هر کدام ازین قطعات از شهرستانها و لهجه های مختلف استان کرمان گرفته شده است و روی این نقشه نشان داده شده است که هر کدام از این قطعات محلی متعلق به کدام بخش از استان کرمان است.
با توجه به تعامل فرهنگی سه استان کرمان ، سیستان و بلوچستان و هرمزگان و موسیقی مشترک این تقابل زیبای فرهنگی در جنوب استان کرمان تولید و بنا به شواهد موجود تاریخی این سه استان نه تنها تاکنون هیچ اثر کرال پولیفونیک و یا کنترپوانتیک ساخته نشده بود بلکه بجز چند مورد، نغمه های ناب این مناطق ارکسترال هم نشدهاند.
گروه موسیقی مهر وطن با توجه به بازسازی نغمه های استان کرمان به صورت آواز جمعی و ارکسترال، به این مهم پرداخته است تا این ملودیها را به گوش هم میهنان و جهانیان برساند.
برای مثال، آهنگ "مفشو"، برگرفته از فرهنگ اصیل کرمانی است بیانگر نحوه استفاده از مفشوی دارویی در جهت درمان بیماریها و نگهداری مواد دارویی به صورت جداگانه و برای هر شخص و در هر برهه زمانی است به عنوان مثال مفشو برای زاوو حاوی برخی داروها و مفشوی کودکان حاوی برخی دیگر و حتی مفشوی انسان درحال مرگ نیز متفاوت است.
این آهنگ به پاس خدمات مفشو که در آن روزگاران همچون جعبه کمکهای اولیه و حتی داروخانه طبیعی عمل میکرده و جان بساری از انسانها را در شرایط سخت نجات داده است ساخته شده و با سفری ایماژ گونه با تشریح ساختار مفشو میپردازد و پس از ورود به آن تک تک افتنگوها(کیسهها) را باز میکند و کاربرد هریک را بیان میکند.
متن آهنگ "مفشو" به این صورت است:
نخو گُرتِ(1) وا کُن اَ سِرِ مفشو همو هَمیون سلسلهٔ لوز لوزو
تِ مفشو چِقَ اُفتِنگوآ گُنده کُچِکو وَ روشون قیتون دوزی شِده " وَر زاوو"
گل گاوزبون ، موردونه (2) ، بابونه
مِی تُخ ، بارهَنگ (3) خود زیره ، آپیشن ، آلاله
تَ شَم کِسِرک (4) ، هِلیله (5) هِچی ور تَش نِمِیله
دِواسر مقو کرد (9) نِمِرقو افتنگو کلپوره بومادرون (6) بچقار ور تِ گِلو
تِ جِلو آب نِدیده خاصّه { نون بربری ، مغزو ، بادیون خود زیره}(7)
ور آدما زارنجی گاوزبون عسل دِوایه
یا چاق می شن ور میخزَن یا جون می دن می میرن
آفاقه شر کرمون ای افتنگو دوایه
مختا مفشو دوایی نجات آدمایه
راسی !
روپاس (8) و گز خبیصی (9) افتنگواش کجو یه ؟!
نخ داخل نیفه مفشو و افتنگو که نخ قالی بافی است. داروی اعصاب و سرماخوردگی برای سینه پهلو و سرماخوردگی دل درد خدر کننده پای دندان و روفنده نفخ و دل درد برای اینکه بچه را از شیر مادر جدا کنند و او را به غذا عادت دهند مسکن درد دندان و چشم دل درد شده جلوگیری از یبوست
لالاییهای کرمان که قدمتی چندهزار ساله دارنده از فرهنگی هستند که از زمان تشکیل کهنترین تمدن ایران وجود داشتهاند و برگرفته از شادیها و غمها و درد دلهایی است که مادران ایران زمین و کرمان با فرزندان خود داشتهاند . گاهی این موسیقیها همچون موسیقیهای کارآوا هستند که به دلیل شاغل بودن مادران و نگهداری نوزادان و کودکان در حین کارهایی همچون قالیبافی ، پته دوزی و بسیاری مشاغل دیگر خوانده شده است. بخشی از این آواها مربوط به سالهای قحطی است که مادر از ناراحتی گرسنگی فرزند خود به وی با زبان شعر میگوید که مرا به بازار ببر و بفروش تا به ازای آن نیم من نان و مقدار کمی گوشت بخری و بخوری تا از گرسنگی نجات پیدا کنی و این همان روحیه فداکاری مادرانه ای است که کم کم رو به فراموشی میرود.
گاهی این آواها به غریبیها و دوری از خانواده اشاره دارد و گاهی هم مادر با اشعاری خاص آرزوها و برنامه های آینده را برای فرزندش مرور میکند که چگونه به ملا برود و درس بخواند و قرآن یاد بگیرد و سپس رخت دامادی برتن کند و خوشبخت شود . اما دوباره به رنگ و روی زرد فرزندش نگاه میکند و برای سلامتی او دعا میکند. این آواها و نغمه های مادرانه دل مادر را آرام میکند و او را از غم و غصه های زندگی دور میکند و کودک هم در این آواها و اشکها و لبخندها به خواب عمیقی فرو میرود.
متن این لالایی به این صورت است:
لِلا لالا گلی دارم به گاچو بلبلی دارم به گاچو بلبل باغی که اَ گُل بِتِری دارم
اولا لا لای گل آلو عزیزم مستِ خوابالو
بخواب جونم بکن لالا به غربت میروی فردا
بگیر دستم ببر بفروش به نیم من نون و سی سنگ گوش(ت)
لا لا لا لا گل زیره نَنوت اَ غُصه می میره
اولا لالای لا لا لایی کُجُ رفتی نمی یایی
که اَ دوری تِ مَ مُردَم ندارم تاب تَنایی
و یا لالایی بعدی:
للا لا لا گل خشخاش بابات رفته خدا همراش
بابات دیرو سفر رفته که اَ ما بی خِبر رفته
اولا لا لای لا لا لایی عزیزم میره ملایی
که یاد گیره کلام ا... نگدارش رسول ا...
لالالالا علی مَل مَل ببندم تختی اَ صندل
اگر ا... کنه یاری ببندم تخت دومادی
لالالالا گل زردم نبینم داغ فرزندم
همین فرزند دلبندم که دل بر تو همی بندم
"گیس گل" روایت واقعی چوپانی است که با نواختن نی به همسر خود در روستا میفهماند که عده ای سواره به گله حمله نمودهاند و به پدر و سایرین اطلاع رسانی کند و با همین روش میتواند گله را از دست راهزنان نجات دهد و بیانگر نوعی کار برد موسیقی و کلام است که ساز نی در نقش وسیله اطلاع رسانی عمل میکند.
متن شعر "گیس گل" به این صورت است:
صد تا سواره گیس گل (صد نفر سواره به سمت ما میآیند)
سینهٔ گداره گیس گل ( هنوز در سینه گدار هستند)
بابا خبر کن گیس گل ذبرنو ته واره گیس گل ( تفنگ را بردار) گله ر بردن گیس گل
قوچای رنگی گیس گل نری دِرنگی گیس گل ( گوسفند نری دوررنگ) گله ر بردن گیس گل
بابا خبر کن گیس گل برنو فشنگ کن گیس گل بچه نایایی جوونم (بچه همراه خود نیاورید)
گله ر بردن گیس گل
مسعود نکویی به خبرنگار هنرآنلاین که پس از این قطعات در حال برنامه ریزی برای ساخت دو قطعه جدید با مضامین "لهجهها" و "خندهها"ی محلی کرمان است.
وی گفت: تصمیم داریم به جای جای استان کرمان سر بزنیم و تمامی لهجه های مختلف استان کرمان را جمع آوری کنیم و قطعه ای را با نام "لهجهها" بسازیم.
سرپرست گروه "کر مهر وطن" توضیح داد: در این اثر هیچ کلامی وجود ندارد و به جای این که کلام در کار باشد، لهجه را نشان میدهیم.
نکویی همچنین در راستای اثر "خندهها" گفت: خنده در لهجههای مختلف متفاوت است و این تغییر در نوع آکسان گذاریها، حرکات، صداهای بالا و پایین رونده و غیره دیده میشود.
وی تاکید دارد خنده هر گروه با گروه دیگر متفاوت است و زبانها و لهجهها در این تفاوت تاثیرگذار هستند.
گروه مهروطن با سابقه حضور در مسابقات جهانی کرال 2011 کره جنوبی و برگزاری کنسرت در سالن اپرای سفارت آلمان در تایلند و چهار حضور در جشنواره بینالمللی موسیقی فجر یکی از گروههای فعال ایرانی است که هم اکنون خود را برای کنسرت در کشور های ارمنستان ، تایلند و مجارستان آماده میکند.
این گروه تا کنون رتبه برتر جشنواره ملی خنیاگران 1391، رتبه برتر جشنواره کشوری کرال رضوی 1391 و رتبه برتر بخش کرال جشنواره بینالمللی موسیقی فجر 1391 کسب کرده است.
اعضای گروه "کر مهر وطن" مسعود نکوئی (آهنگساز و رهبر گروه)، ملیحه نکویی (سوپرانو)، حبیبه هادی مقیمزاده(سوپرانو)، نسیم سلطانی (سوپرانو)، نیلوفر منصوری (سوپرانو)، یاسمین نعمت زاده (آلتو)، نازنین نعمت زاده(آلتو)، ارغوان بویه(آلتو)، راضیه اسدی (آلتو)، مهدی قاسمی (تکخوان / آلتو)، منصور کوچک زاده(تنور)، آرش نورایی(تنور)، مرتضی نکوئی (باس)، امیر الهیان (باس)، هادی طاهری (باس) هستند.
انتهای پیام/38