سرویس تجسمی هنرآنلاین : وقتی یک کاشی روی دیوار یا زمین کم باشد ذهن انسان بیش از تمام کاشیهایی که روی دیوار وجود دارند متوجهِ کاشیای میشود که وجود ندارد. "سندروم کاشی گم شده" یا the missing tile syndrome اصطلاحی است که در مورد کسانی به کار میرود که تنها روی نقاط منفی زندگی تمرکز میکنند، افرادی که تنها توجهشان به جای خالی نداشتههایشان است.
آهو حامدی در نمایشگاهی که نامش را "سندروم کاشی گم شده" گذاشته از این توجه به جای خالی چیزها استفاده کرده است. چطور نبودن یک شیئ و جای خالی آن ما را به یاد وجود آن میاندازد. آثار این نمایشگاه از صفحههای شفافی (plexiglass) ساخته شدهاند که موضوع از درون آنها بریده شده و از دیدن جای خالی موضوع دیدن آن ممکن میشود. از تابیدن نور گالری بر این آثار شفاف تصویر رنگ و سایهٔ خطوط برش بر زمینهٔ سفید پشت آنها میافتد. هرکدام از آثار با رنگ خود ساخته شده اما هر کدام از آنها اثری تک رنگ است، آبی، قرمز، سبز، زرد و بیرنگ. بعضی آثار شکل بسیار ساده و خلاصهای دارند مانند تابلویی که "خفاش سفید" (white bat) نام گرفته است. تنها یک فرم کلی با دو گوش از میان کادر بریده شده است. یا تابلویی که "مزرعه" (farm) نام دارد و و مزرعه در آن به صورت سمبلیک با یک موتیف سادهٔ تکرار شونده رسم شده است. این خلاصگی شاید بتواند این آثار را به هنر مینیمالیستی نزدیک کند. هنرمند در این آثار با استفاده از تضاد میان بودن و نبودن موضوعات خود را ترسیم میکند. تنها یک مرز میان این دو که در مقابل مخاطب قرار دارد. این هم وجه دیگری از خلاصه بودن و سادگی در بیان است که باز ممکن است بر مینیمال بودن آثار صحه گذارد.
اما همهٔ آثار این مجموعه فرمی به این سادگی ندارند. به عنوان مثال در "پادشاه بهشت" (king f hevean) مگسی بزرگ، تا حد ممکن، با تمام جزئیاتش، بالها چشمها، زائدههای روی پاها و خطوط روی بالهایش ترسیم شده است.
در میان آثار این نمایشگاه دو اثر وجود دارند که تصویر پیراهنی در تن یک زن را به چشم مخاطب میرسانند. در حالی که تنها گلهای نقش روی پیراهن از کادر جدا شده است و هر کجا که گلهای کوچک تمام میشود مرزهای پیراهن مشخص میشوند. یکی از آنها نام شهر "ناگازاکی" در ژاپن را دارد (پیراهن درون قاب با گلهای نقش بسته رویش شبیه به لباسهای زاپنی است) و نام تابلوی دیگر "سبکی تحمل ناپذیر هستی" (the unbearable lightness of being) است. این نام را اولین بار میلان کوندرا نویسندهٔ چکی بر روی یکی از کتابهایش گذاشت که ترجمهٔ آن با نام بار هستی در ایران نیز منتشر شد. سبکی تحمل ناپذیر هستی در واقع عبارتی است برای توصیف معنایی در هستی که ممکن است فرد به آن دست پیدا نکند یا در حال جستجو ناگهان به این نتیجه برسد که چنین چیزی که در تصور اوست و انتظارش را دارد وجود ندارد. رو به رو شدن با این نیستی (سبکی) برای فرد دشوار خواهد بود.
آهو حامدی خود دربارهٔ این نمایشگاه می گوید: "دیدن نبودن چیزها؛ آیا فقدان عارضه است؟ عنوان نمایشگاه حاضر را از نام بیماری روانی سندروم کاشی گم شده انتخاب کردهام، بیمار در این سندروم نواقصی را میبیند، نقصانی که به نظرم ظرفیت و مزیت نیز میتواند باشد. کاشی هیچ چیز نیست جز پوشانندهٔ دیوار، وقتی کاشی نیست تازه میفهمیم زمینهٔ پشت کاشی چیست، کاشی واقعیت دیوار نیست، شبیه یک پوشاننده، پنهان کننده، مخفی کاری تعمدی... این مجموعه بر اساس نبودن عناصر به وجود آمده، اگر این تصاویر کامل باشند دیگر وجود ندارند."
به نظر میرسد که هنرمند با توجه به گفتهٔ خودش، اشیا و وجود اشیا را حجابی برای حقیقت میپندارد. وقتی اشیا "نیستند" تازه میفهمیم که پشت آنها چیست. میتوان این نوع دیدگاه را به عرفانهای شرقی نسبت داد. یا به ایدهٔ موجود در کارهای مگریت که وجود هر شیئ را آن طور که به نظر ما میرسد نوعی دروغ و فریب تلقی میکرد.
در هر حال نیستی برای هنرمند جایگاه ویژهای دارد و او سعی دارد در آثار خود توجه مخاطب را به آن جلب کند.
واران عزیزپور
انتهای پیام/