به گزارش خبرنگار تجسمی هنرآنلاین؛ سیف الله صمدیان، دبیر این رویداد مهم عکاسی با یادی از مرتضی ممیز گفت: امسال به واسطه صادر شدن پروانه فعالیت انجمن عکاسان از سوی وزارت کشور، تصمیم گرفتیم که دومین دوره پروژه 10 روز با عکاسان را به نمایش 21 پروژه عکاسی اختصاص بدهیم.

او با بیان این مطلب که پروژه عکاسی شاه بیت غزل عکاسی است گفت: در میان تمام فعالیت های که یک عکاس انجام می دهد پروژه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. البته برخی پروژه عکاسی را با مجموعه عکس اشتباه می گیرند؛باید بگویم که مجموعه عکس را در طول چند سال می توان به انجام رساند، اما پروژه چنین ویژگی ندارد وبرای کامل شدن به سال ها زمان احتیاج داریم و پروژه هایی را که در این دوره به نمایش گذاشتیم به دلیل مشکلات مالی انجمن از میان پروژه کامل شده عکاسان انتخاب کردیم.در ادامه نیز پرسش و پاسخ با حضور ابراهیم حقیقی و آزاده اخلاقی برگزار شد.

آزاده اخلاقی در این نشست درباره پروژه عکاسی چیدمانی مرگ های معروف تاریخ معاصر ایران گفت:این مجموعه عکاسی استیج است و در آن من سعی کرده ام که تعدادی از مرگ های تاریخ معاصر ایران را از سال 1288 تا 1377 را بازسازی و به تصویر بکشم.

ویژگی مشترک تمام این مرگ ها این است که هیچ عکس و سندی از آنها موجود نبوده است و من براساس کتاب ها و اسناد تاریخی آن زمان و گفت وگوهای شفاهی سعی کردم که صحنه این مرگ ها را بسازم و سپس عکاسی کنم.

او درباره انتخاب تقی ارانی و بازسازی صحنه مرگ او گفت: تقی ارانی سال زیادی از زندگی اش را در زندان گذرانید و تحت شکنجه های مختلف قرار گرفت، زمانی که جنازه اش را تحویل مادرش دادند، مادرش او نشناخت و همین موجب شد که از زندان قصر جنازه دیگری به جای او برای مادرش بفرستند. بزرگ علوی در کتابی نقل می کند، زمانی که در زندان بودیم آرانی همواره در انفرادی بود و او یک بار با هزاران زحمت نامه ای را به دست من رساندو از نزدیک شدن زمان مرگش خبر داد و از من خواست که پس از مرگش هنگامی که مادر پیرش در حال مرگ است یکی از آنها به جای ارانی بر سر بالین مادرش برود و خود را ارانی معروفی کند. این موضوع خیلی دردناک بود و برای همین تصمیم گرفتم که صحنه مرگ او بازسازی کنم.

اخلاقی درباره چگونگی شکل گیری این پروژه گفت: این پروژه از ایده پردازی تا اجرا چهار سال طول کشید و سه سال نخست بدون این که حامی مالی داشته باشم ،کارهای پژوهشی پروژه را انجام دادم و پس از این که احسان رسول اف حامی مالی پروژه شد یک سال اجرا ایده ام طول کشید.

او افزود: چون خودم هم برای اجرای این ایده تجربه کافی نداشتم ، در ابتدا روند پیش بردن پروژه کند بود اما به مرور سرعت گرفت. یکی از مشکلات ما پیدا کردن لوکشین بود که به دلیل این که نمی خواستیم فضاهای این صحنه ها تکراری شود تصمیم گرفتیم که از لوکیشین های که پیش از این در فیلم سینمایی از آنها بهره گرفته شده استقاده نکنیم و در برخی موارد لوکیشن ها ساخته شده اند. همچنین لباس های افراد را نیز تا جایی که توانستیم از آرشیو مادربزرگ، پدربزرگ ها و شهرک سینمایی تهیه کردیم و برخی از لباس ها هم برای این عکس ها دوخته شده اند.

اخلاقی درباره چگونگی انتخاب بازیگرها گفت: با توجه به این که بودجه ای برای پرداخت به بازیگرها نداشتیم، دستیارم خانم مستوفی با فراخوان هایی که در فیسبوک منتشر می کرد توانست این افراد را برای این پروژه جذب کند.

او درباره نورپردازی این عکس ها گفت: تنها برای دو عکس از این مجموعه نورپردازی کردیم و تا جایی که امکان داشت سعی کردیم که از نور طبیعی و روز استفاده کنیم. همچنین چون نتوانستیم فتوشاپ کار حرفه ای پیدا کنیم؛ بر روی عکس ها کمتر در این زمینه کار شده است. همچنین چون امکان کار بیرون از تهران را نداشتیم؛ مجبور بودیم که کل مجموعه را در تهران عکاسی کنیم. مثلا برای صحنه مرگ فروغ باید خیابانی را مطابق با حال و هوای آن دوران پیدا می کردیم که جوب داشته باشد اما چنین چیزی میسر نشد، در نهایت سر صحنه جوی ساخته شد و عکس در چنین فضایی گرفته شد و با فتوشاپ درون این جوی آب جاری کردیم.

اخلاقی همچنین درباره سه مرگ مشکوک صمد بهرنگی، علی شریعتی و تختی گفت: با توجه به این که همواره در تاریخ ما نسبت به فعالیت های ساواک مشکوک بودند، حتی اگر این افراد هم به مرگ طبیعی مرده باشند، مرگ آنها پای ساواک نوشته شده است و متاسفانه هیچ سندی هم از مرگ آنها موجود نیست و کسانی چون همسر تختی نیز تاکنون سکوت کرده اند و حرف نزده اند، تا گره کور این ماجرا باز نشود.

وی با اشاره به صحنه مرگ صمد بهرنگی گفت: با توجه به شایعاتی که درباره مرگ صمد موجود بود برای بازسازی صحنه مرگ او تصمیم گرفتم که هنگام بیرون آوردن او از آب را توسط چند روستایی به تصویر در آورم. در این تصویر عمق کم آب به وضوح قابل رویت است.

ابراهیم حقیقی در ادامه این نشست با بیان این مطلب که در تاریخ عکاسی ایران هیچ سند مسندی از دهه های دور نداریم و تنها اسناد موجود و به جا مانده مربوط به عکس ها و فیلم های شاه و فرح و چهره های قدرتمند سیاسی است ، گفت: اگر امروز کسی بخواهد حمام و بازاری که در فیلم قیصر وحود دارد را بازسازی کند تنها سند موجود همین فیلم است.

در ادامه مجید دوخته چی زاده با به نمایش گذاشتن تعدادی از عکس های مجموعه چندگانگی به پرسش های ابراهیم حقیقی درباره این مجموعه پاسخ گفت.

دوخته چی زاده درباره پروژه چندگانگی گفت: من در این پروژه سعی کردم که آدم ها، فضا ها واشیاء را در موقیعت های مکانی و زمانی مختلف در کنار هم بگذارم و درنهایت به بیان جدیدی برسم. مجموعه چندگانگی محصول جدیدی از چندین پروژه است که من در طول سفرهایم آنها را عکاسی کرده ام و دو سال پیش در دفتر کارم تعدادی از این عکس ها را با هم مونتاژ کردم و به ایده جدیدم رسیدم و فتو مونتاژ آن قدر برای من جذابیت داشت که تصمیم گرفتم که تمرکز کارم را بر روی این کار بگذارم.

به گفته این عکاس پیشکسوت؛ با این که فتومونتاژ در تاریخ عکاسی از قدمت بالایی برخوردار است، اما او تا پیش از مجموعه چندگانگی، هیچ اعتقادی به این شیوه عکاسی نداشته است. او در هنگام اجرای این پروژه، نسبت به تکنیک فتومونتاژ علاقمند شده است و تصمیم گرفته مسیر عکاسی خود را تغییر دهد.

او درباره پروژه چندگانگی گفت: این پروژه دربرگیرنده 18 عکس است که تنها دو عکس این مجموعه بازیگر دارد و باقی عکس ها را براساس عکس های مختلفی که در سفرها گرفته ام ساخته ام.

دوخته چی زاده با بیان این مطلب که فتو مونتاژ یک بیان تصویری جدید برای او به شمار می رود که توانسته ذهنیت او را نسبت به عکاسی تغییر دهد گفت: قصد دارم که این شیوه عکاسی را دنبال کنم و این مجموعه همچنان ادامه خواهد داشت.

ابراهیم حقیقی در ادامه نشست گفت:تطابق دادن تصاویر مختلف در کنار هم؛ در نقاشی ریشه در سورئالیسم دارد و معروف ترین نقاش سورئالیست دالی و رنه مگریت عناصر تصاویری مختلفی را در کنار هم می گذارند که اصلا باور پذیرنیستند. مثلا شانه ای را در تصویر چنان بزرگ می کنند و آن را بر روی تختخواب در حالت خوابیده قرار می دهند و یا پنجره ای شکسته را به حالت پرنده در می آورند و یا ماه و ستارگان را به داخل خانه می آورند.

به گفته ابراهیم حقیقی؛ سینما، عکاسی و گرافیک قدمتی 150 ساله دارند و در عصر حاضر ابزارها تعریف این هنرها را دگرگون کرده است. مثلا امروزه با عکس هایی روبرو می شویم که همه اتفاقات آن در صفحه مانیتور رخ داده است و حتی با دوربین برای گرفتن آن شاتری زده نشده است. امروزه حتی آثار نقاشی بسیاری با این شیوه خلق شده اند. در نهایت پرینت گرفته شده اند و یا بر روی کاغذ کم وزن چاپ شده اند.

او با اشاره به کتاب "واقیعت رمان" نوشته" یوسا "گفت: یوسا در این کتاب روایت می کند که کتابی که نوشته است چگونه برآمده و نتیجه تجربه گذشته اش است و می گوید هیچ چیزی به نام واقیعت محض وجود ندارد. امروزه اگر همزمان دو عکاس مستند در یک مکان و یک زمان واحد صحنه ای را عکاسی کند هیچ کدام از این عکس ها نمی توانند واقعیت محض باشند چرا که واقیعت محض در لحظه می میرد. همان طور که واقیعت اکنون من با واقیعت گذشته من فرق دارد.

به گفته حقیقی همیشه در طول تاریخ ابزارها مهم هستند و باعث دگرگونی های بسیاری شده اند.

در ادامه این نشست ابراهیم حقیقی با مجموعه عکس های طبیعت بی جان به پرسش های ساعد نیک ذات پیرامون این مجموعه پاسخ گفت.

او درباره چگونگی شکل گیری این ایده گفت: این ایده پس از وقایعی که در سال 1388 رقم خورد و تصاویر مختلفی که از صحنه های مرگی که هر روز از طریق رسانه ها از جای جای جهان با آن مواجه می شویم به ذهنم خطور کرد و ذهنینتی بود که از آن نمی توانستم بگریزم، برای همین تصمیم گرفتم که آن را در قالب مجموعه طبیعت بی جان به تصویر بکشم.

وی افزود: برای عکاسی این مجموعه نقاشی های تمام نقاشانی که به شیوه کار می کنند را بررسی کردم وسعی کردم اسنادی بیام که چگونه این نقاشان در این آثارشان نورپردازی می کنند . همچنین نقاشانی که طبیعت بی جان می کشند در آثارشان به عناصری چون تورهای تزینی، پر، فلز، شیشه و عناصر دیگری نیز توجه دارند و بیشتر این نقاشی ها روایت مضمونی دارند.

از قرن 15 به این سو نقاشانی که به شیوه طبیعت بی جان کار می کنند در نقاشی های شان به موضوع شکار به شکل جدی پرداخته اند و مخاطب این گونه نقاشی های ها دوک ها بودند که این آثار را بر روی دیوارهای قصرهای مجلل خود می آویختند. مثلا روایتی وجود دارد که ظل السلطان، آن قدر به شکار گوزن رفته بوده و سر بریده و خشک شده گوزن بر دیوار اتاقش نصب کرده بوده که جای خالی نمانده بوده است.

حقیقی ادامه داد: برای عکاسی این مجموعه پس از این که تمام عناصر موجود را گردآوری کردم،آنها را در استودیوم مقابل نورقرار دادم و پس از نورپردازی به شیوه نقاشانی که طبیعت بی جان می کشیدند، شروع به عکاسی کردم. دیوارهای که در پس زمینه این عکس ها به چشم می خورند واقعی نیستند و برای ساختن این دیوارها از عکس های که پیش از این گرفته بودم استفاده کردم.این عکس ها در قطع های بزرگ چاپ کردم و دربک گراند فضایی که ساخته بودم قراردادم و شروع به عکاسی کردم. او افزود: برای این که به این عکس ها هویت امروزی نیز بدهم از برخی وسائل شخصی خودم چون عکس، شناسنامه و یا کارت شناسایی استفاده کردم.

این گرافیست پیشکسوت در پایان صحبت هایش درباره مخاطب عکس های طبیعت بیجان گفت: با توجه به خشونتی که در این مجموعه موج می زند این مجموعه را برای فرو کاستن دغدغه های ذهنی خودم خلق کردم و این عکس ها در بحث خرید آثار هنری نمی توانند حتی نظر مخاطب خاص را نیز جلب کنند،؛ اما یک هنرمند باید با خلق اثر نسبت به موضوعی که ذهن اش را مشغول به خود کرده واکنش نشان دهد.

انتهای پیام/