سرویس تئاتر هنرآنلاین: اردشیر صالحپور کارگردان، مدرس تئاتر و پژوهشگر هنر با ارائه توضیحاتی در مورد تازهترین پژوهش خود گفت: کتابی را با عنوان "نارسینا پژوهشی در سنگنگارهها آئینی نیایشی نمایشی ایلام نو" نوشتهام که از سوی انتشارات "الیما" تا پایان امسال منتشر و به بازار عرضه خواهد شد.
او با ارائه توضیحاتی در مورد این کتاب بیان کرد: "نارسینا" نیایشگاهی باستانی در دوره ایلام نو و مربوط به سه هزار سال قبل است. سنگنگارههایی در این مکان وجود دارد که آنها را از دو منظر دین و آئین مورد بررسی قرار دادهام. این سنگنگارهها مراسم کارناوال آئینی نمایشی را به ما نشان میدهد که در آن صدها نیایشگر با حالت دعا و اجرای موسیقی مجسمهای را حمل میکنند تا به نیایشگاه ببرند.
این پژوهشگر تئاتر ادامه داد: تمام اقشار حاضر در این تظاهرات آئینی و نمایشی سرودخوان در صفوف منظم در حرکتاند و 18 بز کوهی، قوچ و گاو نر را مشایعت میکنند تا نذرونیاز کنند. در این مکان پادشاه و طبقات مختلف اجتماعی اعم از کاهنان، مؤمنان و نیایشگران در این صفوف حکاکی شدهاند. من برای نخستین بار این سنگنگارهها را از منظر دراماتیکی و آئینی معرفی میکنم.
او با اشاره به قدمت آئینها در ایران باستان تأکید کرد: گرچه تاکنون آئینهای نمایشی را در یونان باستان جستوجو میکردیم و آنها را منبع آئینی میدانستیم، اما این سنگ واره از قدمتی به مراتب بیشتر از یونان برخوردار است و به 400 سال پیشتر از یونان بازمیگردد و میتواند سند ارزشمندی برای مراسم آئینی، اشکال کاروان نمایشی و تظاهرات میدانی باشد. این سنگنگاره به تمامیت گویای تظاهرات دستهروی است آنچنان که ما امروزه هم در مراسمهایی چون تاسوعا و عاشورا با راهاندازی کاروانهای دستهروی شاهد آن هستیم. منشأ این مسئله به ایران باستان بازمیگردد، چراکه ما در عربستان شاهد چنین مراسمی نیستیم. پس این سنگواره بسیار ارزشمند است زیرا آئین خیابانی و دستهروی را در شمال شرقی خوزستان در نیایشگاه "نارسینا" در شهر ایذه کنونی به نمایش میگذارد.
صالح پور خاطرنشان کرد: چند سنگنگاره دیگر هم در این نیایشگاه وجود دارد که نشانگر برپایی مراسم مذهبی، قربانی، تحلیف (سوگند خوردن) و یا بزرگداشت است، حضور آنها ما را با هنر ایلام باستان، ایلام نو، فرهنگ دوستی، دینمداری و مراسم آئینی نیایشی آنان آشنا میکند. در این کتاب سعی کردم با تحلیل زیباییشناسانه توضیح و شرح این سنگنگارهها پیشینه و جنبه آئین، دین، نیایش و نمایش را بازگو کنم. این کتاب را به هنرمندان ایران تقدیم میکنم که سند مستحکمی برای پیشینه سه هزار ساله نمایشی باشد.
او در پایان خاطرنشان کرد: بیشتر تمرکزم این روزها بر پژوهش است و از کارهای اجرایی دور خواهم بود.
کتاب "نارسینا پژوهشی در سنگنگارهها آئینی نیایشی نمایشی ایلام نو" در 160 صفحه همراه با عکسهای رنگی از سوی انتشارات الیما منتشر میشود.