سرویس تئاتر هنرآلاین: نمایش"مضحکه ای شبیه قتل" به نویسندگی و کارگردانی"حسین کیانی" خیلی سریع و بدون مقدمه وارد موضوع خود میشود و از همان آغاز تماشاگر را غافلگیر میکند. این نمایش با اتکای به "هجویه و هجویهنمائی" پیش میرود. اولین جلوه نمایشی این اجرا طراحی ساده، کاربردی و کارکردی آن است که بعدأ به گونهای به یک "سهل ممتنع" تبدیل میشود؛ طی ادامه اجرا عملأ به اثبات میرسد که ویژگیهای آن که حاصل خلاقیت ذهنی فریبرز قربانزاده است، عملأ به اجرای نمایش و جلوه دهی و نمایشیتر شدن میزانسنها و تأثیرگذاری بازی بازیگران بسیار کمک کرده است.
در این نمایش همه بازیگران آنچه در توان دارند به کار میگیرند و قابلیتهای بدنی، ذهنی و حسی خود را واقعأ و با مهارت به نمایش میگذارند. هیچ بازیگری در ایفای نقشش کم نمیآورد؛ همگی در جایگاه تعریف شده خود، تماشاگران را تحت تأثیر قرار میدهند و باید اذعان داشت که نمایش "مضحکهای شبیه قتل" از این لحاظ یک کارگاه آموزش بازیگری است.
نمایش به تناوب و از همان آغاز، تا حدی به شکلی ترکیبی و با بهرهگیری از صحنههای سایهای و غیرسایهای که نشانگر کارکرد نمایشی طراحی صحنه است، پیش میرود. صحنهها هرکدام به خودی خود "یک نمایش کوتاه تک صحنهای" به شمار میروند. پس زمینه اجرائی و محتوائی و موضوعی اجرا به زمان "ناصرالدین شاه" قاجار و کشته شدن او به دست میرزا رضای کرمانی برمیگردد که البته این موضوع در بافت و ساختار طویل اجرا، به رغم اشارات پراکنده و مخصوصأ صحنههای پایانی، عملأ به عنوان بهانهای نمایشی یک کارکرد غیر جدی پیدا کرده است. نمایش "مضحکهای شبیه قتل" اجرائی صرفأ کمیک و سرگرمکننده است؛ پیام و محتوای وزین و قابل تأملی ندارد و ترکیبی از شوخیها، زبان پردازیهای تند و تیز و گاه بسیارعوامانه و کوچه بازاری است و همزمان به طور تأکید آمیزی به تکیه کلامها و زشتگوئیهای بسیار سطحی و سطح پائین، اما خنده آور متکی است .
متن نمایش، ساختار منسجم و طرح بسیار هوشمندانهای ندارد و هدف حسین کیانی صرفأ شکل دادن به یک کمدی سرگرم کننده بوده و در این کار هم موفق شده است. نمایش یک ضعف و ایراد اساسی هم دارد: بیش از دو ساعت است و طولانی بودن آن با توجه به آن که موضوعات اصلی و فرعی آن اغلب تکرار میشوند، به شکل متناقض و پارادوکسیکالی نهایتأ تا حدی نتیجه مغایری داده است؛ فراموش نکنیم که اگر نمایش کمدی صرفأ با محوریت خنداندن و سرگرم کردن مخاطب شکل بگیرد و محتوای عمیق و تفکرانگیزی در میان نباشد، هر اندازه هم که کمیک و خندهآور به نظر برسد، نهایتأ همانند "شیرینی زیاد" ذائقه تماشاگر را پس میزند وا و را خسته میکند . اگر نمایش "مضحکهای شبیه قتل" از یک ساعت و نیم بیشتر نمیشد، موفقیت و جذابیت آن مضاعف میشد و در نیم ساعت پایانی تماشاگر را کسل و خسته نمیکرد . با همه اینها و صرفنظر از نیم ساعت پایانی آن، این اجرا یک کمدی سرگرم کننده قابل تأمل است و واقعأ تماشاگران را میخنداند.
نشان دادن ذهنیتها و سنخیتهای فکری و ایجاد دو دستگی و دو سویگی در اجرای نقشها، در رابطه با ترور ناصرالدینشاه بسیار نمایشی و زیباست؛ صحنههای مربوط به آن حین مستقیم و بیواسطه بودنشان، به طور ضمنی و در چارچوب همان صحنهها "تا حدی" شاکله نمایشی تفکربرانگیزی پیدا کردهاند. صحنههائی که در آن زن مورد علاقه مرد مضحکه گردان با او دیدار و گفت و گو میکند و بیشر به فلاش بکهای ذهنی شباهت دارند، نمایش را در همان صحنهها از سطحی بودن و پرسوناژها را از ابزاری شدن درآورده است.
متن نمایش "مضحکهای شبیه قتل" به نویسندگی و کارگردانی حسین کیانی یک متن قراردادی و شخصی به شمار میرود که فقط برای نمایش و به منظور خنداندن و سرگرم کردن تماشاگران تدارک دیده شده است. آدمهای نمایش هم به تناسب همین خصوصیت متن، قراردادی و اساسأ ساخته و پرداخته ذهناند؛ آنها شناسنامه تاریخی قابل قبولی ندارند و در اصل برای خنداندن مخاطب کارکرد ابزاری پیدا کردهاند.
در این اجرا موسیقی ضربی، شاد و گاه تعزیهوار به تناوب بازی بازیگران و شکلگیری موقعیتها، صحنهها را با هماهنگی خوبی همراهی میکند. همه ارکان اجرا از جمله طراحی لباس، چهرهپردازی و نوردهی ( استفاده از هر دو نور موضعی و رها ) همگی به جا و حساب شدهاند. حسین کیانی با وارد کردن بازیگران از وسط و عمق صحنه، میزانسندهیهای هوشمندانهای به کار گرفته است. اجرا در جاهائی به صورت "نمایش در نمایش" پیش میرود و باید یادآور شد که همه چیز برآیندی از دیالوگهای خندهدار و حالات بازیگران است و ُبن مایه کمیک اجرا در وهله نخست از آنها نشأت میگیرد.
شهرام حقیقتدوست، حبیب دهقاننسب، الهام پاوهنژاد، رؤیا میرعلمی، نگار عابدی، علیرضا آرا، مسعود میرطاهری و ویدا جوان، همگی برروی صحنه میدرخشند. بازی به یادماندنی شهرام حقیقتدوست تاحدی یادآور بازی درخشان پرویز فنیزاده ( در نقش مش قاسم ) در سریال "دائی جان ناپلئون " است.
صحنه پایانی که در آن کارگردان موضوع "مرگ" را با " ژست مرگ" مرد مضکهگردان به شکل دوگانهای مطرح میکند، عملأ این کمدی موزیکال را به " تراژدی" هم نزدیک میکند، اما چون حسین کیانی احتمال آن را اختیاری کرده و به عهده تماشاگر گذاشته است، نمیتوان قاطعانه در مورد آن و ارتباطش با ژانر نمایش نظر داد؛ با این وجود، این صحنه از لحاظ نمایشی یک ابتکار نسبتأ ساختارشکنانه، تعلیق آمیز و هنرمندانه به شمار میرود.
نمایش "مضحکهای شبیه قتل" به نویسندگی و کارگردانی حسین کیانی یکی از کمدیهای مفرح، سرگرمکننده و واقعأ خنده آور و دیدنی ایرانی است که در جاهائی عملأ جسورانه و ابتکاری هم از کار در آمده است.