به گزارش هنرآنلاین / فعالیت‌های صنفی در ایران سابقه طولانی ندارد، نگاهی به روند تاسیس خانه‌ها و انجمن‌های هنری نشان می‌دهد که اغلب آنها کمتر از دو دهه است به شکلی رسمی شروع به فعالیت کرده‌اند. جدا از اینکه نقش این خانه‌ها و انجمن‌های هنری در عرصه هنر چیست؟ و یا بخواهیم نگاهی دقیق به دست‌آوردهای آنها طی دو دهه اخیر داشته باشیم، در اولین نگاه با خلا بزرگی در آنها روبرو می شویم که همانا فراگیر نبودن این انجمن‌ها است.

فعالیت‌های صنفی در این (NGO) بیانگر این موضوع است که تفکر حاکم بر فعالیت‌های این تشکل‌های مردم نهادی که پیگیر حقوق اعضا خود هستند امروزه با تفکر و نگاه به هنرمندان پایتخت، اداره می‌شوند و با اینکه فعالیت‌های صنفی خود را به دو دهه رسانده‌اند، هنوز جامع الطراف نیستند و جای خالی هنرمندان شهرستانی در این انجمن‌ها خالی است.

این موضوع که در سال‌های اولیه حیات این تشکل‌های صنفی قابل اغماض بود، اما زمان آن فرا رسیده تا این نهادهای مردمی گستره خود را به تمامی نقاط کشور گسترش دهند تا علاوه بر تفکری صنفی بتوانند در جای جای کشور از حقوق هنرمندان دفاع کنند. بر همین اساس با برخی از اعضای هیات مدیره خانه‌ها و انجمن‌های هنری به گفت و گو پرداخیتم تا از وضعیت فعالیت‌های این انجمن‌ه در سراسر کشور جویا شویم.

فعلا شرایط تاسیس خانه تئاتر در شهرستان‌ها مهیا نیست

عزت‌ا‌الله انتظامی، بایگر پیشکسوت تئاتر، سینما و تلویزیون و رئیس هیات مدیره خانه تئاتر ایران که روز شنبه گذشته 30 فروردین‌ماه، مجددا با 704 رای و با فاصله زیاد نسبت به دیگر اعضاء هیات مدیره در سمت خود ابقاء شد در پاسخ به این سوال که چرا خانه تئاتر تاکنون درباره راه‌اندازی نمایندگی خود در دیگر استان‌ها که پیش از این صحبت آن به میان آمده بود اقدامی نکرده و این مسئله برای هنرمندان دیگر استان‌ها در صورتی‌که بخواهند با خانه تئاتر ارتباط داشته و یا از خدمات آن بهره‌مند شوند مشکلاتی را به وجود آورده به خبرنگار هنرآنلاین، گفت: اول اینکه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در تمامی مراکز استان‌ها شعبه دارد، اما وقتی تئاتری در دیگر شهرها نیست و علاقه‌مندی به تئاتر وجود ندارد خانه تئاتر کار زیادی نمی‌تواند بکند.

رئیس هیات مدیره خانه تئاتر ایران با تاکید بر اینکه مسئله کمبود بودجه خانه تئاتر مشکلی است که همیشه وجود داشته و هنوز هم این مسئله حل نشده، افزود: خانه تئاتر ایران امروز با بیش از 1500 عضو یک مرکزیت دارد که آن هم در تهران است و خدماتی را هم مثل بیمه، بیمه تکمیلی و... را که تا امروز به اعضا خود داده است، مستقلا خودش پرداخت کرده و می‌کند، اما مسئله این است که خانه تئاتر برای ساخت همین ساختمان تهران مدت‌هاست با کمبود بودجه دست به گریبان است، چه برسد که بخواهد در دیگر شهرها نمایندگی داشته باشد.

انتظامی در پایان تاکید کرد: اینکه خانه تئاتر بتواند مثل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دیگر استان‌‌ها نیز نماینده‌ای داشته باشد، با این کمبود بودجه که هیچ کس هم آن را نمی‌شنود،ممکن نیست و فعلا خانه تئاتر اگر خدماتی هم بتواند به کسی بدهد شامل همین هنرمندانی است که در تهران فعالیت می‌کنند و فعلا شرایط تاسیس خانه تئاتر در شهرستان‌ها مهیا نیست.

صنوف اصلی سینما در تهران متمرکز هستند

فرهاد توحیدی عضو هیات مدیره خانه سینما معتقد است تا زمانی که صنفی در خارج از تهران نداشته باشیم لزومی بر تشکیل خانه سینما در شهرستان‌ها نیست.

فرهاد توحیدی عضو اصلی هیات مدیره خانه سینما در گفت‌وگو با خبرنگار سینمایی هنرآنلاین در پاسخ به این سوال که چرا خانه‌سینما در شهرستان شعبه‌ای ندارد گفت: علت اصلی این مساله که تمرکز اصلی ما بر شهر تهران بوده این است که صنوف در اینجا تشکیل شده و تا زمانی که صنفی در خارج از تهران نداشته باشیم لزومی بر تشکیل خانه سینما در شهرستان‌ها نیست. صنوف اصلی سینما در تهران متمرکز هستند و خانه سینما در کنار صنوف معنا می‌گیرد.

توحیدی عنوان کرد: ایراداتی به برخی از اشکالات در خانه سینما وارد است، مثلا می‌گویند یک شهرستانی وقتی می‌خواهد فیلمنامه‌ای را ثبت کند باید به خانه سینما مراجعه کند و این امکان را ندارد که غیر حضوری فیلمنامه‌اش را ثبت کند. این مساله قابل حل است و دوستان ما در حال طراحی یک سایت اینترنتی هستند تا کسانی که می‌خواهند فیلمنامه‌ای را ثبت کنند با مشکلاتی از این قبیل مواجه نشوند.

این فیلمنامه‌نویس سینمای ایران در پاسخ به این سوال که آیا فکر می‌کنید باید نهادی با عنوان خانه سینما در شهرستان‌ها شکل بگیرد گفت: در هیات مدیره این بحث عنوان نشده و ضرورت مبرمی به این مساله نداریم. خانه سینما به عنوان یک اتحادیه مرکزی عمل می‌کند و باید صنوف وجود داشته باشند تا خانه سینما تشکیل شود وقتی صنف‌ها در تهران متمرکز هستند، نیازی به تشکیل خانه سینما در جای دیگری نیست.

شعبه‌های خانه موسیقی در شهرستان‌ها به زودی دایر می‌شود حمیدرضا نوربخش مدیرعامل خانه موسیقی اما خبر از تاسیس شعبه‌های مختلف این تشکل صنفی در شهرستان‌ها داد.

نوربخش به هنرآنلاین گفت: در حال حاضر خانه موسیقی در شهرستان‌ها شعبه ندارد البته در سال‌های گذشته این شعبه‌ها دایر شده بود که به دلیل مشکل مکانی نتوانستیم مراحل نهایی این شعبه‌ها را به اتمام برسانیم.

مدیرعامل خانه موسیقی در ادامه بیان کرد: خانه موسیقی در حال دایر کردن این ‌شعبه‌ها است و اگر مراحل قانونی طی شود در سال 1393 چندین شعبه راه اندازی می‌شود.

نوربخش افزود: بیش از نیمی از اعضای قانونی خانه موسیقی شهرستانی‌ها هستند و به طور مرتب هر ماهه لیست‌هایی از طرف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به ما داده می‌شود که در این لیست‌ها هنرمندانی که در شهرستان‌ها هستند را به ما معرفی می‌کنند.

مدیرعامل خانه موسیقی در ادامه تاکید کرد: بعد از معرفی این افراد کارشناسان ما بررسی می‌کنند و در صورت صلاح‌دید این افراد عضو خانه موسیقی می‌شوند، همچنین تعدادی از هنرمندان شهرستانی در خانه موسیقی سمت‌های مختلفی دارند و تا به امروز کمک های بسیاری در زمینه‌های مختلف به ما کرده‌اند.

تاکنون راه‌‍اندازی شعبه انجمن در شهرستان جز ضرورت نبوده است

معصومه مظفری رئیس هیات مدیره انجمن نقاشان گفت: به دلیل مشکلات متعددی که انجمن نقاشان به ویژه در 5 سال اخیر داشته است؛ راه‌اندازی شعبه انجمن در سایر شهرها؛ تاکنون جزء ضرورت‌های انجمن نیست و اگر روزی چنین قصدی داشته باشیم ، در ابتدا باید این موضوع را شهر به شهر بررسی کنیم.

معصومه مظفری رئیس انجمن نقاشان گفت: انجمن نقاشان از جمله انجمن‌هایی است که در سایر شهرها تعداد زیادی عضو دارد، بخش عمده این اعضا در شهرهای شمالی، آذربایجان و سنندج هستند.

او افزود: با این که نقش انجمن‌ها برای گسترش هنر دارای اهمیت است اما متاسفانه انجمن‌ها حامی مالی ندارند و همین موضوع موجب می‌شود که در دوران‌های مختلف فعالیت آن‌ها دچار اختلال شود. در 5 سال اخیر نیز بنا به دلایل سیاسی، اجتماعی و مشکلات مالی که انجمن‌ها همواره با آن روبرو بودند، این نهادهای صنفی نتوانستند به شکل درست از تمام توان خود بهره بگیرند و این روزها نیز وضیعت 2 انجمن مجسمه‌سازان و سفال و سرامیک هنری ناامید کننده است.

مظفری ادامه داد: تا زمانی که مسائل و مشکلات اولیه انجمن‌ها مرتفع نشود ما نمی‌توانیم از آن‌ها انتظار داشته باشیم که در سایر شهرها هم شعبه بزنند.

به گفته مظفری با این که انجمن نقاشان همواره از نظر مالی و امکانات دچار مشکل بود و فضای بسیار کوچکی از سوی شهرداری در اختیار انجمن گذاشته شده است، انجمن با این همه در مقاطعی توانسته فعالیت‌های خود را در سایر شهرها نیز دنبال کند که از مهم‌ترین برنامه های انجمن می‌توان به برپایی نمایشگاه در شهرستان‌ها و برگزاری میزگرد و نشست‌ها اشاره کرد.

او افزود: تا پایان اردیبهشت ماه قرار است که انتخابات کمیته‌های انجمن نقاشان برگزار شود و پس از برگزاری این انتخابات و مشخص شدن برنامه‌هابی کمیته‌ها قصد داریم که نیازهای اعضای انجمن را شهر به شهر بررسی کنیم و پس از آن اقدام به برگزاری نشست‌ها و نمایشگاه‌های گروهی کنیم.

مظفری ادامه داد: در حال حاضر در اصقهان شاهد راه‌اندازی انجمن نقاشان بوده‌ایم و در سایر شهرها انجمن شبعه‌ای نداریم. باید به این نکته هم اشاره کنیم که تاکنون راه‌اندازی شعب انجمن در سایر شهرها از دغدغه‌های ما نبوده است و در ضمن انجمن توان مالی نیز برای چنین کاری نداشته است و فکر می‌کنم سایر انجمن‌ها نیز وضیعت مشابه ما را دارند.

او در پایان سخنانش ابراز امیدواری کرد که دولت شرایطی را برای حمایت از انجمن‌ها فراهم کند.

تاسیس شعبه در تمام نقاط ایران امکان پذیر است مدیرعامل انجمن تصویرگران ایران با بیان این‌که انجمن تصویرگران در حال حاضر در هیچ یک از شهرستان‌ها شعبه‌ای ندارد گفت: با مهیا شدن شرایط، تاسیس شعبه در تمام نقاط ایران امکان‌پذیر خواهد بود.

علی هاشمی شهرکی مدیرعامل انجمن تصویرگران ایران در خصوص فعالیت این انجمن در شهرستان‌ها به خبرنگار هنرآنلاین گفت: شرایط عضویت در انجمن تصویرگران برای هنرمندان ساکن در تمام نقاط کشور یکسان است. انجمن در حال حاضر شعبه‌ای در هیچ‌یک از شهرستان‌ها ندارد ولی شرایط شعبه داشتن این است که تعداد هنرمندان هر شهر یا استان به نسبت جمعیت آن نقطه به حدنصابی منطقی برسد که در این صورت انجمن برای تعیین شعبه مانعی نخواهد دید. ولی تا زمانی که تعداد این هنرمندان در شهرستان‌ها اندک باشد وجود شعبه در آن منطقه خیلی معقول و منطقی به نظر نمی‌رسد. در هر صورت نکته پیچیده‌ای در این مورد وجود ندارد و با مهیا شدن شرایطی که گفته شد تاسیس شعبه در تمام نقاط ایران امکان پذیر خواهد بود.

او درباره عضویت هنرمندان ساکن شهرستان در این انجمن بیان کرد: در حال حاضر هنرمندانی از شهرستان‌های مختلف مثل مشهد، قم، قزوین، اصفهان، کرج و بیشتر شهرهای ایران در انجمن عضویت دارند که تعدادی از آن‌ها که ساکن شهرهای نزدیک‌تر هستند حتی در مجمع عمومی و انتخابات انجمن حاضر می‌شوند و آن‌ها که در شهرهای دوردست‌تر ساکن هستند هم با ارسال رای مکتوب خود یا به صورت نیابتی در انتخابات انجمن شرکت می‌کنند.

به گفته علی هاشمی شهرکی، انجمن تصویرگران ایران در حال حاضر فاقد مکان اختصاصی است و فعالیت‌های این انجمن در حال حاضر به صورت موقت در دفتر شخصی مدیرعامل انجمن دنبال می‌شوند و تاکنون هیچ مجموعه‌ای مسئولیت در اختیار گذاشتن مکان فعالیت برای این انجمن را نپذیرفته است. این در حالی است که در سال‌های گذشته بحث اختصاص دادن نگارخانه‌ای دائمی برای نمایشگاه‌های این انجمن در یکی از فضاهای متعلق به شهرداری در خیابان کریم‌خان و وعده‌هایی هم برای تعیین مکانی دائمی برای فعالیت‌های این انجمن نیز مطرح شده بود که بنا به اعلام مدیرعامل آن صرفا جنبه تبلیغات برای مسئولین هنری وقت داشته و هیچ‌یک تاکنون عملی نشده است. طبق گفته هاشمی شهرکی امسال سومین سالی است که این تشکل هنری از مکان دائمی برای فعالیت‌های هنری محروم است و همین امر مشکلات و دشواری‌هایی را برای فعالیت گسترده‌تر انجمن تصویرگران ایجاد کرده است.

انجمن طراحان استانی در حد حرف است مسعود طالاری، عضو هیئت مدیره انجمن طراحان لباس و پارچه ایران نیز گفت: انجمن‌های استانی تنها در اسم وجود دارند و فعالیت و حرکتی در عمل از آنها دیده نمی‌شود.

طالاری، درباره فعالیت انجمن‌های خصوصی در سایر شهرستان‌ها به هنرآنلاین گفت: انجمن‌های شهرستانی تنها در اسم وجود دارند و فعالیت و حرکتی در عمل از آنها دیده نمی‌شود به نحوی که اغلب طراحان و علاقمندان به این بخش از طریق ایمیل نسبت به حضور در کلاس‌ها و برنامه‌های انجمن تهران ابراز علاقمندی می‌کنند.

او ادامه داد: هستند دانشجویان و علاقمندانی که از کرج در کلاس‌های انجمن شرکت می‌کنند زیرا بخش پاسخگویی در شهرستان‌ها وجود ندارد.

این مدرس دانشگاه در پاسخ به این سوال که چرا انجمن اقدام به برگزاری کلاس‌های آموزشی کرده است، گفت: از آنجایی که انجمن یک NGO خصوصی است و از طریق ارگان خاصی حمایت نمی‌شود تامین درآمد برای آن بسیار مهم و حیاتی است. کلاس‌های آموزشی یکی از مهم ترین قسمت‌های کسب درآمد انجمن است که اگر نباشد به نوعی فلج می‌شویم.

طالاری تصریح کرد: حمایت خاصی از انجمن نمی‌شود البته منظور از حمایت صرفا مسائل مالی نیست زیرا گاهی حمایت کلامی می‌تواند موثرتر عمل کند.

او افزود: طراحان و فعالان حوزه پوشاک می‌توانند به واسطه وجود انجمن و بخش‌های این چنینی ایده‌های نوین و تازه‌تری را دریافت کنند و شرایط موجود را بهبود ببخشند.

عضو هیئت مدیره انجمن طراحان لباس و پارچه ایران اظهار کرد: برای حفظ چنین انجمنی تلاش‌های بسیاری شده است به همین خاطر اغلب مدرسان این مجموعه حداقل دریافتی را دارند تا مازاد این مبالغ برای بقا و فعالیت انجمن صرف شود.

طالاری ادامه داد: به دلیل محدودیت شدید مالی این یک حقیقت است که برای رفع یک نیاز مجبور به ماه‌ها صبر و شکیبایی هستیم.

او درباره دلایل شکل گیری انجمن‌های استانی طراحی لباس گفت: با حضور چنین انجمن‌هایی فضا برای اغلب علاقمندان باز می‌شود و خانم‌ها می‌توانند با تنوع بیشتر و اقتصادی‌تر لباس‌های خود را تامین کنند. این در حالی است که بسیاری از افراد برای گسترش علمی بازار کار خود نیاز به چنین فضاهایی دارند کما اینکه بسیاری از تولیدکنندگان برای حرفه‌ای‌تر شدن تولیدات خود به انجمن مراجعه می‌کنند.

این مدرس دانشگاه اعلام کرد: مدت زمان تدریس در دانشگاه‌ها محدود است لذا با توجه به گستردگی مفاهیم این رشته حضور در انجمن این امکان را به افراد می‌دهد که نکات ورود به بازار کار را دقیق‌تر شناسایی کنند. این مسائل نکاتی است که تنها مختص تهران نیست و قطعا در تمام شهرهای ایران مورد نیاز علاقمندان است.

طالاری مدیریت را در شکل‌گیری یک انجمن حرفه‌ای موثر دانست و گفت: متاسفانه بسیاری از انجمن‌ها نه تنها در حوزه لباس و پوشاک به درستی مدیریت نمی‌شوند که به همین خاطر برای پیشرفت نیازمند یک مدیریت درست و متمرکز در این بخش هستیم.

او افزود: باید یک مدیر موفق حضور داشته باشد تا بتواند فضاهای مختلف در استان‌ها را زیر لوای یک پرچم به درستی مدیریت کند البته بسیاری از افراد معتقدند استقلال در این امر باعث رقابت می‌شود اما به نظر من در این زمینه باعث تخریب می‌شود.

عضو هیئت مدیره انجمن طراحان لباس و پارچه بیان کرد: باید بتوانیم فضاهای انجمنی را ساماندهی کنیم این امر در سایه حمایت امکان پذیر است در صورتی که تمام این اجزا در قالب یک مجموعه حرکت کنند می‌توانیم برای برگزاری نمایشگاه ملی نیز به صورت همسو حرکت کنیم و مشکلات چند سویگی را به کنار بگذایم.

انتهای پیام/