سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: نسل بیت در ایران شناخته شده نیست. شاید مخاطبان فارسی زبان ، کم و بیش، با چند و چون این نحله آشنایی داشته باشند، اما بسیاری از آثار مهم این جریان فکری-ادبی و اجتماعی - به جز بخش مهمی از آثار جک کرواک- همچنان به زبان فارسی ترجمه نشده است. حتی اگر جریان بیت را به مثلث ادبی، آلن گینزبرگ، جک کرواک و ویلیام باروز محدود کنیم باز هم چیز چندانی دستمان را نمیگیرد، به خصوص از نویسنده بزرگ بیتی، ویلیام باروز ترجمههای چندانی انجام نگرفته. اما در چند ماه گذشته دو کتاب از جک کرواک و باروز در نشر چشمه و روزنه منتشر شد تا به این واسطه نگاهی بیندازیم به فارسی شدههای نویسندگان و شاعران نسل بیت.
تازهترین کتابی که در این حوزه منتشر شده است، "کریسمس گردی: پیشنوشتارهای ناهار لخت" اثر ویلیام باروز است. این کتاب توسط فرید قدمی ترجمه و از سوی انتشارات روزنه روانه بازار نشر شده است. در این کتاب میتوانید با شمهای از بدعتها و ذات داستان نویسی باروز آشنا شوید. این کتاب که به شکل یک مجموعه داستان است،در برگیرنده داستانهایی است که بعضا باروز بعدها و به نحوی دیگر از آنها بهره برده است. همچنان که مترجم این کتاب در عنوان فرعی این کتاب توصیف کرده است "کریسمس گردی" همچنین پیشنوشتارهایی است برای اثر معروف و شاهکار باروز یعنی "ناهار لخت". قدمی میگوید که "ناهار لخت" باروز را هم در دست ترجمه دارد.
اما کتاب دیگری که به تازگی از نسل بیت منتشر شده، رمان معروف جک کرواک، "در راه" است. کرواک این رمان را طی سه هفته و روی کاغذ رلی به طول 60 متر نوشته است و از کتابهای بالینی هوادارن بیت به حساب میآید. این کتاب در کنار شعر بلند"زوزه" اثر آلن گینبرگ و رمان بدعتگرای "ناهار لخت" اثر ویلیام باروز سه اثر مشهور جریان نسل بیت است.
"در راه" اثر جک کرواک زمستان سال پیش در نشر چشمه و به ترجمه احسان نوروزی منتشر شد.
از جک کرواک همچنین رمان بنام، تحسین برانگیز و جذاب "ولگردهای دارما" نیز منتشر شده است. این رمان را فرید قدمی ترجمه و نشر روزنه در سال 92 منتشر کرد. فرید قدمی از کرواک کتابی نیز با عنوان "هایکوهای امریکایی" برگرداند. این کتاب را نشر آفرینش به سال 1387 منتشر کرد.
از کرواک پیش از این نیز رمان "مگی کسیدی" با ترجمه یگانه وصلی در انتشارات مروارید منتشر شد، و البته مجموعه هایکوهای کرواک با عنوان "کتاب هایکو" که انتشارات آهنگ دیگر قریب به 5 سال پیش منتشر کرد. این دفتر شعر کرواک را علیرضا آبیز ترجمه کرده است. فرید قدمی رمان "بیگسور" این نویسنده و شاعر را هم ترجمه کرده است که گویا در فصل پیش رو منتشر میشود.
آلن گینزبرگ در ایران دو ویژگی دارد. یک:تقریبا همه میشناسندش. دو: تقریبا جز شعر "زوزه" چیزی ازش نخواندهاند. البته "زوزه" مهمترین شعر این شاعر بیتی است. شعری که در ایران بارها ترجمه شده است، از آن جمله است ترجمه علی قنبری، و همین طور ترجمه فرید قدمی (به همراه مهرداد فلاح). قدمی کتابی نیز با عنوان "شعرهای نسل بیت" توسط نشر بافر در سال 94 منتشر کرد، که در این کتاب نیز شعرهایی از گینبرگ موجود است.
اگر از مثلث ویلیام باروز، آلن گینزبرگ و جک کرواک خارج شویم، میتوانیم به دو کتاب "یکی امریکا را به باد داد" و " دیباچهای بر یک یادداشت خودکشی" نیز اشاره کنیم. این دو اثر نوشته امیری باراکا است که در سال 90 در نشر ایران منتشر شد. این دو کتاب نیز به ترجمه فرید قدمی روانه بازار نشر شد.
همچنین، ریچارد براتیگان، نویسنده و شاعر محبوب مخاطبان فارسی زبان، نیز تا حدود زیادی تحت تاثیر جریان بیت بوده و بسیاری او را نیز از نویسندگان و شاعران این نحله میدانند، هر چند تفاوتهای زیادی با آنها دارد. از براتیگان در ایران تا دلتان بخواهد کتاب چاپ شده؛ از رمان گرفته تا داستان کوتاه و شعر. در این نوشته مجال آن نیست که فهرست مطول کتابهای براتیگان را نیز ضمیمه کنیم. و دیگر اینکه از چارلز بوکوفسکی هم نمیتوان غافل شد؛ شاعر ضد هنجاری که میتوان رفتار ادبی-اجتماعیاش را نسخه ثانی، بیتیها دانست. از شعرهای او در ایران ترجمههای بسیاری انجام شده است. رمانهای "عامه پسند" و "هالیوود" این نویسنده نیز هر دو به ترجمه پیمان خاکسار در نشر چشمه منتشر شدهاند.
بخش کوتاهی از شعر "زوزه" به ترجمه علی قنبری:
بهترین مغزهای نسلم رو دیدم که با جنون تباه شدن، درحال مردن از گرسنگی
دیوانه وار عریان،
صبحِ سحر خودشونو کشون کشون می رسوندن به خیابون کاکا سیاها به دنبال یه چیزی که خودشونو خالی کنن ، نشئه گان فرشته خوی مشتاق سیر ملکوتی با دینام پرستارهی ماشین شب،
اونا که آس و پاس و لت و پار و پای چشم گود افتاده و نشئه بیدار موندن
پُک زنان تو تاریکی ماوراء طبیعی آپارتمانهای بدون آبگرمکن برفراز قلههای شهرهای غرقِ در جاز،
اونا که مغزشونو گشودن به بهشت رو ریل راه آهن و دیدم فرشته ها ی محمدی رو تلوتلو خوران رو سقف آذین بستهی خونههای اجاره ای ،
اونا که فارغ التحصیل شدند با چشمهای بی رنگ و مبهوت
گیج و منگ از تراژدی " آرکانزاس" و " بلیک لایت" در میان متخصصین جنگ ،
اونا که از دانشکده ها انداختنشون بیرون واسه خل و چل بازی وانتشار چکامههای مستهجن رو پنجرههای جمجمه ،
اونا که کز کردن تو اتاقهای نخراشیده تو لباسهای زیرشون ،
اسکناسهاشونو سوزوندن تو سطل آشغال و گوش دادن به وحشت از پشتِ دیوارها...