سرویس تجسمی هنرآنلاین //

این روزها نمایشگاه نقاشی های بیژن اخگر در گالری اثر برپاست. اخگر حدود هفت سال است که بر روی مجموعه "دایر/بایر" متمرکز است و در این نمایشگاه، سومین دوره کاریش بر روی این مجموعه که شامل 12 اثر با ابعاد بزرگ می شود را به نمایش گذاشته است. او در "دایر/بایر3" حساسیت ها و تعابیر جامعه شناسانه ی خود به واسطه ی زبان دیداری ویژه اش که در آن اتوبوس جایگاهی زیبایی شناسانه دارد بیان می کند. نهمین نمایشگاه انفرادی بیژن اخگر تا ششم تیرماه 93 بر روی دیوار گالری اثر خواهد بود.

بیژن اخگر متولد ١٣٤٣ است. او کارشناسى ارشد پژوهش هنر از دانشگاه تربیت مدرس تهران دارد . اخگر تا کنون در نمایشگاه های متعدد گروهی در ایران و انگلیس شرکت داشته است. گفت و گو با این هنرمند را به بهانه نمایش آثارش در گالری اثر در ادامه می‌خوانید.

-شما مدت ها کار آبستره می کردید، اما چندین سال است که بسمت انجام کارهای رئال گرایش دارید، دلیل این تغییر سبک چیست؟

از دلایل مهمی که از سمت کارهای آبستره به سمت کارهای رئالیستی گرایش پیدا کردم این بود که دوست داشتم مخاطب آثارم بیشتر باشد و کار اجتماعی کرده باشم و از این طریق با مخاطبان آثارم ارتباط برقرار کنم، حرف بزنم و نظر و احساسشان را در مورد آثارم بدانم تا با این اعتبار به آثارم وجود عینی بدهند.

-چه مدتی است که بر روی مجموعه "دایر /بایر" متمرکزید و این مجموعه در طول زمان دستخوش چه تغییراتی قرار گرفته است؟

حدود هفت سال است که بر روی مجموعه "دایر/بایر" کار می کنم، این مجموعه ابتدا با طراحی هایی با ابعاد کوچک شروع شد و بعد با نقاشی هایی در ابعاد 70×100 سانتی متر ادامه یافت ؛ در دوره اول آثار "دایر/بایر" بیشتر درگیر جنبه های فرمال سوژه بودم و در ادامه تصمیم گرفتم اتوبوس را به عنوان یک پرسناژ در موقعیت های مختلفی قرار دهم، همین امر باعث شده تا آثارم در این نمایشگاه تفاوت های زیادی با آثار قبلی ام داشته باشد.

از مهم ترین تفاوت هایی که آثارم در این نمایشگاه با کارهای قبلی ام دارد، بزرگ تر شدن ابعاد آثار و بیانگرا تر شدن آنهاست. در حقیقت در این آثار اتوبوس را مانند انسان، گروه و عده ای درنظر گرفته ام که موقعیت های مختلف زندگی را تجربه می کنند، گاه بر اساس گرایشات خودآگاه و ناخودآگاهم موقعیت ها و تجربه ها تلخ و تاریک اند و گاه برعکس آن را در تابلوهایم به تصویر می کشم.

-در مجموعه "دایر/بایر3"که در گالری اثر به نمایش گذاشته شده، اتوبوس هایی که به تصویر کشیده اید در واقع پرسناژ هایی هستند که هر کدام در حال انجام یک اکت خاص اند، در مورد جنبه های مفهومی کار بگویید؟

در این نمایشگاه 12 اثر با سه تکنیک رنگ روغن روى بوم ، رنگ و روغن و کلاژ روی بوم و طراحی و کلاژ روی بوم را به تماشا گذاشته ام. در این مجموعه سعی کرده ام نوعی تلفیق و ترکیب از فرم سوژه مورد نظر و بخش معنایی کار داشته باشم. بخش معنایی کار مربوط به جنبه هایی از اثر می شود که الزاما به اتوبوس بعنوان یک وسیله نقلیه نگاه نمی کند بلکه به ذات هنر اشاره دارد و سعی می کند نوعی جاندارپنداری در مورد امور مختلف انجام گیرد. از این رهگذر است که هنرمند می تواند برای مثال با یک اتوبوس یا یک شی ء مانند یک انسان، شخصیت، گروه و جامعه برخورد کند و بازتاب و انعکاس های مختلفی نسبت به موقعیتی که در آن قرار دارد داشته باشد. آثارم در این نمایشگاه را می توان به دو دسته تقسیم کرد، یکی شامل اتوبوس هایی می شود که تصادفی، سوخته، زوار دررفته و داغون اند و دیگری آثاری شبیه به نقشه های Google map هستند، در این آثار با دادن کد های مختلف رویدادهای مد نظرم را به روشی دیگر پیگیری کرده ام، آثاری که در این نمایشگاه شبیه به نقشه هستند، جنبه های اجتماعی موضوع را بررسی می کنند. این آثار تا اندازه ای از کنش و برهم کنش هنری به معنای خالص آن دور می شوند و به نوعی جهت گیری اجتماعی دارند. در واقع در این آثار از الگوی گرافیکی آمار استفاده کرده ام تا نشان دهم در طول یک سال در یک بخش از ایران چه اتفاقاتی افتاده است.

-"خواسته" کلمه ای است که جایگاه خاصی در آثارتان دارد و مخاطبان به محض ورود به نمایشگاه در بیشتر آثارتان با آن مواجه می شوند، "خواسته" از چه می گوید؟

"خواسته" در این آثار شخصیتی است که تحت تعقیب است. در واقع شخصیت" Wanted" است که در فیلم های وسترن عکس آن را چاپ می کردند و به دیوار می زدند. این تصویر از کودکی در ذهن من باقی مانده است و در اغلب آثارم با من همراه است. گاهی سعی کرده ام این اتوبوس ها را به شکل شخصیت هایی ناآرام به تصویر بکشم، موجودی خطرناک که هم خودش در تنش است و هم دیگران را در تنش قرار می دهد.

- نام و لوگوی شرکت های مسافربری در کنار بعضی آثار آمده، معرفی این برندها در آثار با چه منظوری بوده است؟

با آوردن این نام ها و لوگو ها قصد داشتم به قدرت اشاره کنم، برند مصداق تصویری اقتدار است. وقتی نام یک شرکت در سطحی بسیار بزرگ نوشته می شود و دیگر هیچ چیز در اطراف آن نمی نویسند، به منظور آن است که نام آن شرکت کانون قدرت است و همه چیز را خذف می کند. می خواهد نشان دهد آنقدر نفوذ دارد که همه چیز را خذف می کند و مخاطب فقط باید آن را ببیند و این اجازه را نمی دهد که همه چیز را ببیند. در واقع برند است که تعیین می کند مخاطب چه چیزی را ببیند. اتوبوس های آثارم تحت نظر این شرکت ها و برند ها هستند.

-با نقاشی کردن این اتوبوس های قدیمی که به نوعی جایگاه ویژه ای در نوستالژی همه مخاطبان دارد، به دوره یا زمان خاصی اشاره دارید؟

مخاطب می تواند با دیدن این آثار آنچه به ذهنش خطور می کند را برداشت کند، اگر در تجربه دیدن او اتفاقی افتاد و از رنگ، فرم ، بافت و ... این آثار لذت برد و تاثیرات لازم را از آثار گرفت، می توان تا جایی که برایش مفاهیمی را تداعی کرده باشد با آن دیالوگ برقرار کرد و اگر هم ذهنیتی را در او بوجود نیاورده باشد در همان محدوده کوچک مورد نظرش باقی می ماند. این فرم مربع یک فرم انتزاعی نیست، یک اتوبوس تمام رخ است که هر کدام از بیننده ها به نوعی تجربه ای در رابطه باآن دارند. برای مثال همسایه مان اتوبوسی دارد، گاهی می بینیم یا می شنویم اتوبوسی تصادف کرده است و .... همه این ها ذهنیتی است که من نسبت به اتوبوس دارم و نهایتا برداشتم از آن را بسته به قابلیت هایی که دارد به تصویر می کشم و بر اساس همان قابلیت ها قضیه را تا اندازه ای که بتوانم دراماتیک می کنم.

-چرا اتوبوس های جدید و مدرن در نقاشی هایتان جایی ندارند و تنها اتوبوس های قدیمی را برای به تصویر کشیدن در آثارتان انتخاب کردید؟

اتوبوس های جدید من را بر نمی انگیزد. این اتوبوس های قدیمی به لحاظ طراحی صنعتی شاهکارند. اتوبوس های قدیمی در خاطره هایمان جای دارند، همه با این اتوبوس ها به سفر رفته ایم. من هم خاطرات زیادی از سفر رفتن با این اتوبوس ها در شب های سرد زمستان دارم. این آثار از تصویرگری هایی که از بچگی در ذهن داشتم شروع می شوند. اما بعد از آن به صورت خود آگاه از آن ها فاصله گرفتم و چیزهایی را با آن ترکیب کردم و یک معنای چند گانه ای را ایجاد کردم که وسعت بیشتری داشته باشد و بتواند یک حلقه واسطی بین امر کلی و امر جزئی باشد. برای مثال اگر امر کلی را زندگی و امر جزئی را زندگی شخص من در نظر بگیریم، من از این دو امر تلفیقی ساختم و با به تصویر کشیدن این آثار آن را به بیننده ارائه دادم.

-تونالیته رنگ قرمزی در کارها استفاده شده که تداعی کننده رنگ خون است، در مورد لزوم استفاده این رنگ در آثارتان بگویید؟

قرمز رنگ خون است و خون به عنوان یکی از حیاتی ترین ماده هاست. جنبه دیگری که باعث شد از این رنگ در آثار بهره بگیرم، برانگیزانندگی و شورمندی این رنگ است. من بشدت در پی آن بودم که در این آثار در گالری اثر فضای شورمندی ایجاد کنم و عواطف را تحریک و بیننده را به دیدن بیشتر آثار تشویق کنم . در واقع قصد داشتم با استفاده از این رنگ جذابیت بصری بیشتری در آثار لحاظ کنم. قرمز در واقع به دو موضوعی که عنوان کردم دلالت دارد و البته همیشه اتوبوس قرمز را بیشتر دوست داشتم.

انتهای پیام/

گت‌وگو از آرزو جعفریان

شایان ذکر است این مصاحبه پیش از این در تاریخ 28 خرداد 93 در روزنامه شهروند به چاپ رسیده است.