سرویس استان های هنرآنلاین : بیست و هفتمین جشنواره استانی تئاتر فجر فارس از جمعه هفته جاری تا ۵ مهر ماه در شیراز با اجرای ۱۲ گروه نمایشی از شیراز و شهرستانهای فارس آغاز به کار کرده است.
سید محمدهادی هاشم زاده با تئاتر "چند روایت نامعتبر از آنچه نمی دیدیم...." با نمایشنامه ای پر بازیگر به عنوان نمایش افتتاحیه بیست و هفتمین جشنواره تئاتر استان فارس حضور یافت.
طراح و کارگردان "چند روایت نامعتبر از آنچه نمی دیدیم...." با بیان اینکه تئاتر یاد شده پیرامون چند نفر در قبرستان که روایت های زندگیشان را تعریف می کنند، است، عنوان کرد: این نمایش از دسته تئاترهای ژانر وحشت به حساب می آید که بدین خاطر برای تماشاگر بالای ۱۴سال سن مناسب است.
وی ادامه داد: این نمایش روز جمعه دوم مهرماه نوبت های ۱۹ و ۲۱ در تماشاخانه استاد رحیم هودی شیراز به روی صحنه می رود.
هاشم زاده با اشاره به اینکه تئاتر یادشده نزدیک دو ماه و نیم تمرین را پشت سر گذاشته، افزود: این نخستین اجرای "چند روایت نامعتبر از آنچه نمی دیدیم...." است که برای جشنواره تئاتر استان فارس آماده شد.
سید محمد هادی هاشم زاده پیرامون متن این تئاتر، توضیح داد: نویسنده این نمایشنامه رضا گشتاسب است که از هنرمندان شهرستان یاسوج است که در این جشنواره با دو نمایشنامه شرکت دارد. متن دارای فضای پست مدرنیسم است که دارای ۸ بازیگر اصلی و ۱۰ بازی ساز است. این تئاتر در ۹ پرده اجرا می شود و دارای موسیقی زنده است.
در کارنامه تئاتری سید محمدهادی هاشم زاده که متولد ۱۹ فروردین ۱۳۶۷ شیراز است کارگردانی نمایش های "مجلس نامه"، "زار"، "پرسونا"، "هدفون"، "زخم و نخ"، "جدایی بهونه از سوسن"، "بهونه و آمیرزا"، "غروب تا غروب"، "بازار شام"، "زخم کهنه قبیله من"، "دوجونور" و "قصه شهر قصه ها" قرار دارد.
در تئاتر "چند روایت نامعتبر از آنچه نمی دیدیم...." بازیگران به ترتیب ورود به صحنه :علیرضا جهاندیده، مریم میاندور، نیلوفر تقوی فرد، محمد علی امیری، مانی آبادیان، محمد نعمتی، و امیرخواجه میرکی هستند.
دیگر عوامل این نمایش را بازی سازان : مهران زارع، آبتین قناعت پیشه، سینا برزگر، شیما قایدی، زهرا سلیمانی، الهه ملازم، زهرا حقیقی فرد و زهرا عسکری، آهنگساز و سرپرست گروه موسیقی :علی تولایی شیراز، نوازنده سازهای کوبه ای و آوا: علی تولایی شیراز، نوازنده تارباس و آوا :احسان گلریز خاتمی، نوازنده ویولا و آوا :بهروز نعمت الهی، نوازنده سیتی سایزر و افکت و آوا :پویان قهرمانی، سرپرست گروه :عباس چهلتنان، مشاورکارگردان :علیرضا جهاندیده، بازیگردان :امیرخواجه میرکی، طراح صحنه و طراح نور :سید محمد هادی هاشم زاده، طراح و دوخت لباس :معصومه حسینی، طراح و اجرای گریم: فرزانه رادفر، دستیاران گریم :هانیه زارع، مهسا اسماعیل نیا و مهدی ستوده، طراح پوستر و بروشور: شیما پورسهم الدین، مدیران صحنه :مهران زارع و جواد قنبری، دستیار صحنه :عرفان هادی برحق طلب، منشی صحنه : آزاده سلیمی، ساخت دکور :نسیم شیرزادی، مجتبی حدادی و حمید رضا بیات، هماهنگی فرم ها : الهه اکبری وعکاس و فیلمبردار : مسعود احمدی تشکیل می دهند.
برگزاری نشست نقد و بررسی
نخستین تئاتری که در این نشست توسط منتقدان مورد بررسی قرار گرفت، "چند روایت نامعتبر..." به کارگردانی سید محمدهادی هاشم زاده بود که با حضور محمدحسن محمودی، مدرس دانشگاه و منتقد، علی محمد حسام فر، کارشناس تئاتر و صمد خدادوست، مجری جلسه به نقد و بررسی گذاشته شد.
محمودی با اشاره به اینکه تئاتر "چند روایت نامعتبر..." اسیر میزانسن های پیچیده شده، عنوان کرد: این نمایش به خاطر چنین رویکردی از مضمون عقب افتاده است و نقش اصلی بدین خاطر کمرنگ می شود.
وی با اشاره به عنصری مانند اسب که در متن به آن اشاره شده، ادامه داد: نویسنده متن هوشمندانه اسب را به متن افزوده اما کارگردان این تئاتر در ارایه آن چندان موفق نیست. از این رو، توصیه می کنم کارگردان سطح مطالعه در مکاتب جدید و کتاب های تازه تئاتر را نزد خود افزایش دهد تا در آثار بعدی از عناصری استفاده ;kn که برای مخاطب قابل پذیرش است.
وی یکی از امتیازهای "چند روایت نامعتبر..." را گریم آن عنوان کرد و آن را نشان از توجه کارگردان به عنصر گریم دانست. زیرا در شهری که چسب لاتکس گریم به سختی یافت می شود کارگردان با وسواس آن را تهیه کرده تا در کار خود مورد استفاده قرار دهد.
محمودی در عین حال طراحی بروشور تئاتر "چند روایت نامعتبر..." را مورد نقد قرار داد و اشاره به 14+ بودن این نمایش را برای مخاطب عنصری عنوان کرد که امید می رود رعایت شود.
وی مضمون زیبا و طراحی یگانه رضا گشتاسب در میزانسن های را از ویژگی های این اثر نمایشی عنوان کرد که هاشم زاده در میزانسن های شلخته و شلوغ گم کرده تا در ذهن مخاطب آشفتگی به بار آورد.
محمودی نکته بارز نمایش یادشده را تفکر گروهی عنوان کرد و ادامه داد: البته چندان کارگردان در دریافت مضامین دقیق نشده است.
علی محمد حسام فر نیز با اشاره به نکاتی که برخی تماشاگران که اتفاقا از اهالی تئاتر و اعضای گروه های شرکت کننده در این جشنواره هستند روی معناشناسی، پیچیدگی دیالوگها و صحنه ها انگشت گذاشت و تمرین های طاقت فرسای گروه را در به ثمر رسیدن "چند روایت نامعتبر..." مورد اشاره قرار داد و گفت: با اینکه نمایش "چند روایت نامعتبر..." با کمترین نقصی اجرا شد و در صدا، میزانسن، طراحی ها کمتر نقصی در اجرای نخست آن دیده می شود.
وی "چند روایت نامعتبر..." را به لحاظ تصویرسازی شلوغ برشمرد و افزود: گرچه متن قصه گوست، اما جاهایی به واسطه کارگردانی زیادی قصه گویی می کند.
این بازیگر تئاتر و نمایش های رادیویی پیرامون بازیگری در "چند روایت نامعتبر..."، تصریح کرد: بازی ها در این تئاتر با چندپارگی روبه روست و جنس بازی ها یکی نیست. البته ممکن است این نقص از میزانسن ها ناشی می شود.
حسام فر درعین حال هیجان ناشی از قرار گرفتن در جشنواره را بی تاثیر بر بازی ها ندانست و با اشاره به بازی نقش زن در "چند روایت نامعتبر..."، عنوان کرد: فانتزی بازی باید در این تئاتر مهار شود. زیرا گرته برداری زیاد از حد از شخصیت "گالوم" در فیلم ارباب حلقه ها در این کار دیده می شود.
سیدمحمدهادی هاشم زاده نیز استفاده از نشانه اسب را در این متن به معنی نجابت دانست و گفت: برای این منظور و رسیدن به فضای سوررئال از چوب لباسی به جای اسب بهره بردم.
وی با تاکید بر اینکه متن این نمایشنامه را باید نسبت به کارگردان سنجید و نه نسبت به رضا گشتاسب، تصریح کرد: نگاه نویسنده متن به آن با نگاه کارگردان متفاوت است زیرا گشتاسب آنرا نوشته و به پایان رسانیده است.
باب شدن خیانتهای خانوادگی در تئاتر/"دوزیست" آکادمیک و علمی است
در ادامه ، نمایش "دوزیست" با حضور پیمان زبرجدی، نویسنده و کارگردان برگزار شد که منتقد جلسه با بیان اینکه نقد کردن بلافاصله پس از اجرای نمایش کار سختی است، گردهم قرار گرفتن اعضای گروه های شرکت یافته در جشنواره را هم اندیشی پیرامون تئاتر عنوان کرد.
محمودی پیرامون نمایش "دوزیست" با این توضیح که میان دانشجویان تئاتر موضوع خیانتهای خانوادگی باب شده است، اظهار کرد: به نظر می رسد این موضوع چندان هم منصفانه در آثار تئاتری مورد نقد قرار نمی گیرد.
وی با اشاره به عناصر تعریف شده در صحنه "دوزیست"، ادامه داد: در این نمایش با اثری رئال روبه روییم که بدون هیچ میزانسن اضافی روی صحنه رفته است. البته تلاش کارگردان با میزانسن های جذاب رخدادهایی نمایشی را رقم زده اما در میانه کار از ریتم افتاده و خسته کننده شده است.
محمودی با توجه به اینکه ارجاعاتی به باغ "وحش شیشه ای" دارد، افزود: کنش اصلی قصه آنجاست که ضبط صدا در مجسمه قرار می گیرد تا سیر دراماتیک اشیاء در قالب هنر نمایش نمود یابد.
این مدرس دانشگاه ارزش نمایش "دوزیست" را در آکادمیک بودن آن عنوان کرد و افزود: این نمایش دارای ساختاری آکادمیک و فکر شده که در عین حال کاربردی است.
وی نقش خیانت در نمایش "دوزیست" را مورد اشاره قرار داد و یادآور شد: خیانت در هر جامعه ای مورد نکوهش است اما در جهان نمایش باید با هوشمندی مورد نقد قرار گیرد از این رو قرار گرفتن این عنصر در قالب "دوزیست" با رویکرد تئاتری دانشگاهی و علمی قابل ستایش است.
در بخش پایانی نخستین نشست نقد و بررسی بیست و هفتمین جشنواره تئاتر فجر استان فارس نمایش "خواب در فنجان خالی" محصولی از شهرستان های فسا و نورآباد ممسنی به بحث گذاشته شد که منتقد جلسه این تئاتر را در مواجهه هنرمند با خلق اثر هنری اولویت آن دانست.
محمودی با اشاره به پیشینه رضا طاهری، یکی از کارگردانان نمایش "خواب در فنجان خالی"، بیان کرد: این اثر انتخابی عالی از یک متن است. زیرا هر متنی نیاز به عناصر و نیروهایی دارد که به ظهور بهترین وجه خود برسد.
وی درعین حال موفق نبودن گروه را در "خواب در فنجان خالی" وابسته به کوتاه بودن زمان اعلام آرا انتخاب متن ها تا تمرین نمایش عنوان کرد.
رضا طاهری نیز در این نشست که با تنش هایی میان حاضران و منتقدان نیز همراه شد علت انتخاب این متن را حاصل جلسات نمایشنامه خوانی در شهرستان فسا ارزیابی کرد.
در این نشست هنگامی که سطح اختلافات گفتمانی میان حاضران که اغلب از اعضای گروه های شرکت کننده در جشنواره بودند،بالا گرفت،مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان فارس تاکید بر نشست های نقد و بررسی جشنواره تئاتر استانی را بزرگترین هدف این رویداد عنوان کرد و گفت: در دوره های نه چندان کوتاهی با نبود نشست های نقد و بررسی آثار جشنواره متاسفانه روندی شکل گرفته که امروز شاهد تحمل نشدن انتقاد سازنده است.
بهزاد مریدی با بیان اینکه نقد ماهیتا هر آنچه در درام وجود دارد را بر اساس ساختارمندی مورد تحلیل قرار می دهد، ابراز کرد: چنانچه محصولی قرار باشد از این جلسات بیرون بیاید نتیجه آوانگاردی و پیشرو بودن تئاتری هاست.
وی با توجه به اینکه هنر تئاتر همیشه پیشرو بوده، ادامه داد: سخت ترین نقدها در نشست های نقد و بررسی بیست و هفتمین جشنواره تئاتر استان فارس باید از آثار کارگردانانی باشد که در این جلسات حضور پیدا نمی کنند.
در پایان نخستین نشست نقد و بررسی آثار بیست و هفتمین جشنواره تئاتر استان فارس که تا دوشنبه 5 مهرماه در شیراز ادامه دارد، استاد حسن رونده، مسئول امور شهرستانهای مرکز هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به جمع بندی نمایش هایی پرداخت که تا روز دوم جشنواره به صحنه رفته اند.