سرویس استان های هنرآنلاین : با حضور محمدرضا مریدی، پژوهشگر و از اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران، دوره آموزشی با عنوان "تاریخ اجتماعی هنر معاصر ایران" در روزهای داغ دانشگاه فرهنگ و هنر شیراز برگزار شد.
در این دوره تلاش شد تا با تحلیل فضای اجتماعی به مطالعه جریانهای هنری پرداخته شود و با در پیش گرفتن روششناسی تحلیل گفتمان، به تحلیل فضای اجتماعی و تحولات هنری پرداخته شد.
مریدی فضا را پیکربندی پیچیدهای از عوامل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی معنی کرد که در تعیین موقعیتهای هنری -فرم، ژانر، سبک و انتخاب روش، تکنیک و مضمون از سوی هنرمند- مداخله کند.
او فضای اجتماعی را نظامی از تفاوتها و تنوعها معرفی کرد که هر مولدی اعم از نویسنده و هنرمند، آفرینشگری خود را بر اساس استراتژیهایی در پیش میگیرد که مبتنی بر گزینش و رد پاهای از خط سیرهای فرهنگی و موضعگیریهای سبکی، تکنیکی و مضمونی است.
مریدی در این کارگاه دو روزه گفت: برای نگارش تاریخ هنر معاصر نمیتوان به تاریخنگاری رویدادهای هنر و مطالعه نوعشناسانه و سبکشناسانه آثار هنری اکتفا کرد؛ بلکه باید به این پرسش پرداخت که نظامهای قدرت چگونه فراز و فرود جریانهای هنری را جهت میدهند؟
این پژوهشگرِ جوان ابراز کرد: چگونه رویدادهای هنری مانند نمایشگاهها، دوسالانهها و فستیوالهای هنری توسط نهادهای سیاسی و اجتماعی مورد حمایت قرار میگیرند و هنرمندان خواسته یا ناخواسته با آفرینشگری هنری به بازتولید گفتمانهای فرهنگی میپردازند...
او عنوان کرد: جامعه شناسی هنر بسیار گسترده است و رویکردهای پژوهشی فراوانی دارد و با وجود این زمان کوتاه برای ارائه مطالب و تدریس ، از حیث اهمیت و کاربرد ، تنها به گوشه ای از تاریخ اجتماعی هنر پرداختم که تفاوت قابل توجهی با تاریخ هنر دارد.
مریدی توضیح داد: با مروری بر تاریخ هنر معاصر ایران تلاش کردم تا هنرآموزان را به درک مطلوبی از این مقوله برسانم و با بیان ساز و کارها و کشمکش های تجربه شده این راه ، آن ها را از فرز و نشیب های رویدادهای هنری گذشته آگاه ساختم.
او در ادامه در پاسخ به خبرنگار استان های هنرآنلاین در خصوص توضیحی مختصر از رشته جامعه شناسی هنر و چگونگی تدریس و انتخاب مباحث آن برای ارائه به مخاطب ، چنین ابراز کرد و گفت: جامعه شناسی هنر به عنوان یک مبحث بین رشته ایِ نوپا مطرح است و به بررسی ارتباط متقابل بین جامعه و هنر می پردازد.
مریدی اضافه کرد : جامعهشناسی هنر عمر کوتاهی در عرصه حیات اجتماعی دارد و به عنوان یکی از اعضای گسترده خانواده علوم اجتماعی محسوب می شود.
این استاد دانشگاه تصریح کرد: این مقوله ، یک تفسیر جامعه شناسانه پیرامون آثار هنری است اما برخی صاحب نظرانِ این رشته درباره علمی بودن این رشته توافق نظر ندارند و برخی این رشته را یک رشته علمی نمیدانند بنابراین هنوز موضوع مشخص و واحدی برای آن در نظر گرفته نشده و برای یافتن سر فصل های لازم اختلاف نظر وجود دارد.
محمدرضا مریدی دارای مدرک دکترای جامعهشناسی فرهنگی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران است و هماکنون به عنوان عضو هیات علمی و استادیار دانشگاه هنر به تدریس اشتغال دارد.
"کار هنر: بررسی جامعهشناسی عناصر ساختاری سیستم هنر"، "هنر به مثابه کار جمعی"، "همایشنامه لارستان کهن: دفتر مردمشناسی" و ترجمه کتاب "اقتصاد هنر" نوشته ویکتور گینزبرگ و دیوید تراسبی، نام تعدادی از کتابهای منتشر شده مریدی است.
الهه بهرامی