به گزارش هنرآنلاین ، مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی با حضور عباس آخوندی وزیر مسکن و شهرسازی، رضا کیانیان،هنرمند، حجت الاسلام محمود دعایی، میرجلال الدین کزازی، سیدرضا صالحی امیری، مجید مجیدی، علیرضا تابش، دکتر کلانتری، محیط طباطبایی، مهدی چمران، احمد مسجدجامعی، مسعود سلطانی فر و چهرههای فرهنگی و سیاسی شامگاه دوشنبه 4 مرداد در کتابخانه ملی برگزار شد.
مسعود سلطانی فر، رییس سازمان میراث فرهنگی کشور و معاون رییس جمهور در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: تجلیل و تکریم از فعالان و تاثیرگذاران حوزه فرهنگ و هنر در زمان حیات چه ارزشی دارد، در سالهای گذشته به دلیل حوادثی که اتفاق افتاده بود نسبت به آنها موضع گیری شد و به دلیل فضای سیاسی نمیشد از کسی تجلیل کرد. وی افزود: آقای بهشتی با توجه به روندی که در طول 37 گذشته در عرصه فعالیتهای فرهنگی و هنری طی کرده است و آزمون خود را پس داده است، دیگر جایی برای تغییری در این تفکر و باور این عزیز وجود ندارد. ما به عنوان کسی که 3 سال است در میراث از نزدیک همکار این عزیز هستیم و از نقطه نظرات و تجربیات ایشان استفاده کنیم. رییس سازمان میراث فرهنگی کشور اظهار کرد: کسانی که مدیر هستند و متولی یک مجموعه هستند باید چند ویژگی کرده باشند که من با توجه به مطالعاتی که کردم می گویم چند شاخص مهم برای یک مدیر و متولی باید وجود کرده باشد شاخص اول شخصیت آن مدیر است یعنی مدیر باید شخصیت سازماندهی همه نیروها و کسانی که در مجموعه هستند را کرده باشد، شاخص دوم جاذبه است یعنی بتواند فضای تشویق را در مجموعه خود ایجاد کند و روحیه کار جمعی را تسری بدهد. شاخص سوم تعهد است که این تعهد را در باید در راستای اهداف سازمان کرده باشد، چهارم شاخص توان برقراری ارتباط با بخشهای ذی نفوذ و تاثیرگذار است و شاخص پنجم لیاقت این فرد از جهت دانش آن کار و شجاعت و شهامتی که در امر مدیریت و ساماندهی کرده باشد. وی خاطر نشان کرد: متاسفانه در دولت گذشته این شخصیت دچار انزوا و عزلت شده بود و به قول خودشان 18 ماه از کار اخراج شده بودم. گذشته بر هیچ کس پوشیده نیست، ما در طول این مدت از آقای بهشتی به عنوان یک کانون امن و نقطه مطمئن برای رساندن ما به اهداف سازمانی از ایشان کمک گرفتیم. وی تصریح کرد: آقای بهشتی ژرف نگری ویژه ای در امور مختلف دارند و ما همواره از تحلیلها و ریزبینیهای ایشان در جلساتمان استفاده میکنیم.
وزیر مسکن، راه و شهرسازی خاطر نشان کرد: من فکر میکنم دکتر بهشتی در این روزگار پرتلاطم روزگاری که سرعت ویژگی ممتاز آن است مفهوم اندیشه ایرانی، مفهوم اندیشه ایران شهری و تعلق به ایران چه در مفهوم معنایی و معنای تاریخی را هیچ وقت از دست نداد و تلاش کرد مفهوم ایران را در روزگار جدید بازخوانی کند چه وقتی در فارابی بود و چه وقتی در حوزه میراث فرهنگی و یا یک معمار میخواست نقش آفرینی کند.
عباس آخوندی اظهار کرد: من افتخار میکنم در مراسم تجلیل مردی که ایران را فهمید و میفهمد و حاضر نشد از تعلق به ایران چشم پوشی کند حضور دارم امیدوارم همه ما بتوانیم مفهوم ایرانی و ایرانی بودن را یک بار اندیشه کنیم.
۳۷ سال خدمت برای من لذت بود از این بابت منتی بر سر کسی ندارم
بهشتی رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در آیین نکوداشتی که شب گذشته از طرف کانون معماران جوان و سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برای وی برگزار شده بود افزود: سال ها در صدا و سیما، شهرداری تهران، سینما و میراث فرهنگی مشغول خدمت بوده ام.
وی ادامه داد: در این سال ها مثل کسی که تشنه است و یک جرعه آب را برای رفع تشنگی خود نمی خورد بلکه گوارایی آن را نیز می چشد و لذت می برد، لذت بردم.
بهشتی تاکید کرد: نه تنها منتی بر کسی ندارم بلکه ممنونم که در این سالها فرصت گرانقیمتی در اختیار من قرار دادند.
این چهره برجسته فرهنگی اظهار کرد: در طول این سالها کسانی که به من نزدیک تر بودند روزهای سخت تری پشت سر گذاشتند چرا که من در 37 سال کار به هیچ مرخصی نرفتم و تعطیلی و ساعت کار را نفهمیدم.
بهشتی تاکید کرد : دریغ که در این سال ها فرصت نکردم تا به سبب مشغله زیاد، پدر خوبی برای فرزندان و همسر شایسته ای برای شریک زندگی ام باشم که امیدوارم آنها مرا ببخشند و از من راضی باشند. از برگزارکنندگان این مراسم متشکرم و خود را لایق تعریف های دوستان نمی دانم.
مهندس بهشتی شیفته فرهنگ و سنت ایرانی است
علیرضا سمیع آذر، استاد دانشگاه و پژوهشگر تاریخ هنر و از مدیران سابق موزههای معاصر در این مراسم گفت: جامعه هنری ایران و اهل فرهگ و معماری و باستان شناسی از مهندس بهشتی با نکویی یاد میکنند، افراد محترم و شاخصی مسئولیت در کشور کردهاند که پس از مسئولیت هم از آنها به نکویی یاد میشود اما در حوزه فرهنگ کمتر کسی است که حسرت آمدن آن برای کسی باشد اما آقای بهشتی از این گونه است و چهره خوب و زیبنده نظام در عرصه فرهنگ است. وی با طرح این سئوال که چرا باید در این زمان از مهندس بهشتی تجلیل میشد؟ گفت: عادت دیرینه ما این است که پس از مرگ شخصی از خدمات و کرامات وی صحبت میکنند در حالی که برای مهندسی بهشتی زود این کار میکنیم، آنچه مهندس بهشتی در آینده برای تعالی فرهگ و معماری انجام میدهند بیشتر است نیمی از فعالیت ایشان مانده است.از کانون معماری تقدیر میکنم اگرچه این کار را زود انجام دادهاند، ایشان شرایط روز را خوب میفهمند چیزی که ما که با ما کندذهنی آن را نادیده میگیریم ایشان در هر زمان شرایط را میفهمیدند و آن را به دیگران منتقل میکردند. وی خاطر نشان کرد: الان میتوانیم دوران مدیریت ایشان در تلویزیون میراث فرهنگی و بنیاد فارابی را به نقد بکشیم، مهندس بهشتی شیفته فرهنگ و سنت ایرانی است، ایشان شیفته شکوه کلاسیک است، حتی وقتی در مورد فرهنگهای دیگر صحبت میکنند.
بهشتی اهل این سرزمین است
احمد مسجدجامعی، عضو شورای شهر در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: در شاخههای مختلف راجع به آقای بهشتی صحبت کردند،آقای بهشتی به نوعی میتوان گفت اهل این سرزمین است راجع به اهل بودن تأمل کنید، راز و رمز زندگی در سرزمینی که پر از تهدیدها و فرصتهاست را بشناسید. اهل سرزمین بودن و اهلیت معنای پیچیده است، مهندس بهشتی این را در زمانی که در میراث فرهنگی بودند در بخش میراث مادی و معنوی لمس کردند. وی خاطر نشان کرد: نکته دیگر آن مهربانی که در ذات فرهنگ ایرانی است که در فرهنگهای دیگر نیست، مهربانی مبنای شکل گیری رفتار مدنی است و آن چیزی است که فرهنگ ما را از دیگر فرهنگها متمایز میکند، آنچه به عنوان یک تهدید است که تمدنهایی که ریشه در یونان و سامی دارند از آن فاصله گرفتهاند این مهربانی در ادبیات، شعر و معماری ما تجلی پیدا کرده است، معماری ما همراه با طبیعت است و با آب و درخت نسبت دارد ما در یک گفت و گوی متقابل میخواهیم به ظرفیتهای یکدیگر بپردازیم و این نگاهی است که آقای بهشتی دارد. احمد مسجدجامعی همچنین گفت: نظریه پردازی در حوزه فرهنگی در هر دوره شرایط متفاوتی دارد. ما در این شرایط نظریه ای به روز میخواهیم که نگاهی به گذشته کرده باشد و نیازهای انسان ایرانی امروز را برآورده کند. کار معماری در ابتدا اندیشه است، حرکتهای بزرگ منهای اندیشه میشود، آقای بهشتی در روزآمدن کردن سنت فرهنگی ایران نقش کرده است، باید به این مهم در همه ساحتهای فرهنگ توجه شود. بزرگ بود و از اهالی امروز و با تمام افقهای باز نسبت کرد و لحن آب و زمین را خوب میفهمید.
مهندس بهشتی مرد فرهنگ است
مهندس مهدی حجت، بنیان گذار میراث فرهنگی کشور و استاد پردیس دانشگاه تهران در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: مهندس بهشتی مرد فرهنگ است، در هر پستی که بودند با اینکه این پستها با یکدیگر فاصله کردند همواره موفق بودند، ما بیش از 40 سال است با یکدیگر حرکت میکنیم. وی افزود: مهندس بهشتی در همه کارهایی که بودند چه در سینما، میراث فرهنگی و دانشگاه می گویند ما مردم این سرزمین در طول این مکان و زمان زیسته و یک منش داریم، ایرانی بودن فهم زیستن در این سرزمین از ابتدا تا به امروز است. اگر الان هر کدام از اذهان ما خاطرات خود را از دست بدهد آیا برای فراد میتوانیم کاری کنیم، یک ملت هم باید این گونه باشد، او کیست آن کسی که در طول این زمان و مکان زیسته است، آنچه که امروز با آن مواجه هستیم درگیر شدن با یک هجمه ای است که آن کیفیت بودن ما (منش ایرانی بودن) را از ما میگیرد، این در همه عرصهها هست. دلایل مختلفی داریم، باید جوانان را تشویق کنیم که این منش و فرمول ما در طول تاریخ چه بوده است، امروز ما در صنعت، معماری و همه مظاهر دچار مشکل هستیم و راهمان گم شده است، ما امکان راه گرفتن از دیگران را هم نداریم، ما با تمام وجود ایرانی هستیم همه آنچه در این سرزمین در طول زمان حرکت کرده است کیفیت وجودی من را تعیین میکند، همه اینها در همه حوزهها مؤثر است. مهندس مهدی حجت اظهار کرد: در معماری ما در 2 بخش با این بحث مواجه هستیم، معماری باید خواستهای انسان را با آنچه در طبیعت است در نظر بگیرد، خواستهای او را جواب بدهد ما 2 وجه گرفتار ایرانی بودن هستیم، یکی استفاده از امکانات طبیعی برای برطرف کردن خواست انسانها، بسیاری از سرگشتگیهای ما این است که نمیدانیم چه میسازیم و یکی هم به جهت پاسخگویی به خواستهای انسانی است انسان موجود خلق الساعه نیست اول موجودی با یک گذشته است، پاسخ گفتن به خواست ما و نیازهای هر آدمی نیازمند شناخت عمق خواستههای او هست و معماری باید پاسخ آن را بدهد، معماری امروز ما متناسب با خواستهای نیازهای امروزی ما نیست، هر 2 بال این پرنده دچار مشکل است باید به هر روی این وجه توجه کنید. اگر کسی خود را به فرهنگ ایرانی آغشته کرد نیازمند این است که بفهمد آنجایی که هست کجاست.
«بهشتی» سرمایه فرهنگی و اجتماعی ملت است
سیدرضا صالحی امیری، رییس سازمان اسناد و کتابخانه ملی در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: ما برای سیدمحمد بهشتی جمع شدیم ما برای تجلیل از معرفت اخلاق و همنوایی جمع شدیم، بزرگانی که در زیر سقف کتابخانه ملی جمع شدهایم بیش از 30 میلیون کتاب بیش از 35 هزار نسخه خطی چند میلیون عکس از تاریخ و فرهنگ این کشور در زیر مخازن این سقف وجود دارد که همه یک پیام دارد و آن اینکه از فرهنگ و فرهیختگان فرهنگی را باید تجلیل کنیم، این فضا نماد یک ملت است، ما از آقای بهشتی تجلیل نمیکنیم ما به نسل جدید می گوییم که اگر شما مسیر بهشتی را بپیمایید که مسیر همنوایی اخلاق و فضلیت است رستگار میشوید. وی خاطر نشان کرد: اگر امروز ریشههای درخت انقلاب سبز است و مردم از برگهای آن بهره مندند به ریشههای سترگ آن است، هر کدام از چهرههای حاضر در این سالن یک بهشتی هستند و حاملان فرهنگ ایران هستند. همه جمع شدهاند که بگویند راه فضیلت راه بی پایان است و این شخصیتها به جوانان این پیام را میدهند که شما هم میتوانید پرچم دار فضیلت باشید، ولی به شرطی که در دنیا پر نفاق و تاریک امروز صادق باشید، انسانهای صادق در این فضای تاریک میدرخشند. سیدرضا صالحی امیری اظهار کرد: آشنایی من با سیدمحمد بهشتی از سالیان پس از انقلاب است و معرفت من از سفر حج در سال 78 است، من یک هفته در سفر میفهمیدم بهشتی یک سرمایه دیگر است. ما در کشور سرمایههای مختلف داریم، محمد بهشتی سرمایه فرهنگی و اجتماعی ملت است. حجت الاسلام دعایی، مدیر مسئول روزنامه اطلاعات در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: مهندس بهشتی را سالهای سال است که ما به خوش فکری و خوش عملی میشناسیم نام ایشان یادآور شهید بهشتی هم هست، محمد بهشتی را همه به عنوان یک فرزند فرهیخته انقلاب میشناسیم، امروز کانون معماران معاصر و سازمان اسناد حرکتی مشترک را انجام دادند و آن هم بزرگداشت معمار بنای فرهنگی کشور به معنای وسیع است. وی افزود: مهندس بهشتی را علاوه بر معمار بودن به معنای واقعی بهعنوان معمار بنای فرهنگی میشناسیم. معمار بودن و معماری کردن به معنای عام و فراگیر کار کمی نیست، توانمندی و ظرفیت وجودی مهندس بهشتی از آغاز انقلاب در هر جا تصدی کرده است به عنوان شاخصترین چهره خلاق فرهنگی یافتهایم.
نام بهشتی در بنیانگذاری سینمای ایران پس از انقلاب ثبت شده است حجت الاسلام دعایی با بیان اینکه سید محمد بهشتی برجستهترین معمار سینمای انقلاب در کشور بوده است، گفت: ارتقای چنین نقشی در حوزه سینما با حمله و نقادیهایی همراه بوده است، سیدمحمد بهشتی پا به پای فخرالدین انوار تا آخرین حد امکان بردباری و جان سختی کشیدند، در برابر آنچه تلخ و شیرین زمان بودن تجربه اندوزی کردند و بدون ادعا از کار کناره گرفتند و کار را به دیگری سپردند. وی خاطر نشان کرد: کارنامه سیدمحمد بهشتی را میتوان نقادانه نقد کرد اما نقش وی را در پی ریزی هنر هفتم در سالهای پس از انقلاب که گسیختگی و بی در و پیکری از در و دیوار میریخت نمیتوان بینادیده گرفت. در سالهای پس از پیروزی انقلاب که نه هویت سینما و نه موسیقی مشخص بود شجاعت میخواست یکی دل به دریا بزند و با شهامت و با سرمایه اندیشه پا به عرصه سینما بگذارد. حجت الاسلام دعایی اظهار کرد: سید محمد بهشتی مبتکر فیلم فجر و مدال سینمای فارابی را بر سینه دارد و هر نقدی که بر وی وارد باشد از نقش او نمیکاهد. جشنواره فیلم فجر یک گام اساسی بود که بهشتی برکرد. سینمای یکسال ایران در رهگذر فیلم فجر در معرض دید قرار میگرفت ، بهشتی در حرکتی مبتکرانه با طرح فیلم فجر و راه اندازی بنیاد سینمایی فارابی و با مهندس انوار در راه اندازی تشکل خانه سینما نقش آفرین بود. نام بهشتی در بنیانگذاران سینمای ایران پس از انقلاب چه بخواهیم و چه نخواهیم ثبت شده است.
رضا کیانیان، بازیگر سینما در مراسم بزرگداشت سیدمحمد بهشتی گفت: مهندس بهشتی در زندگیشان معمار هستند و سازنده و آبادکننده است و مثال اش هم این است که در هر پستی قرار گرفتند آن پست مهم شد در حالی که قبل از آن ، آن پست مهم نبود، سینمای ایران به مهندس بهشتی مدیون است و به تبع آن ملت ایران به وی مدیون است، سینمای ایران تحت حمایت ایشان به حیات خود ادامه داد. این بازیگر با اشاره به جریان سینمای دنیا اظهار کرد: هر کشوری سینمای مستقل خود را داراست، اروپا سینمای مستقلی کرد، ژاپن هم سینمای مستقل کرد، سینمای آمریکا سینمای اروپا و ژاپن را شکست داد و این سینماها هر سال خواستند فیلم بسازند فیلم آمریکایی ساختند. در کنار جریان فیلم آمریکا یک جریان هم هست و آن هم جریان سینمای هند است، اما در کنار آنها یک جریان سینما وجود دارد که سینمای ایران است که هنوز مغلوب سینمای آمریکا نشده است. رضا کیانیان خاطر نشان کرد: سینمای ایران همسن سینمای آمریکاست پستیها و بلندیهای سینمای ایران زیاد است، در دهه چهل و پنجاه موج نوی سینمای ایران شکل گرفت و کارگردانان موج نو که چند نفری هم از آنها در بین ما نیستند شکل گرفت، اما در دهه 70 که انقلاب شکل گرفت همه نگران بودند که نکند این موج نو از بین برود، اما به لطف خدا و فرشته ای به نام سیدمحمد بهشتی این موج نو متوقف نشد، این قطار وجود کرد و آقای محمد بهشتی از این قطار حفاظت کرد که سینما بتواند به حیات خود ادامه دهد، تمام کارگردانانی که پس از انقلاب به وجود آمدند سوار همان قطار شدند مثل آقای مجیدی که یکی از آن کارگردانان بزرگ است که بیشترین جوایز جهانی را گرفتند و افتخارآفرین است. این بازیگر با بیان اینکه سینمای ایران در سال گذشته 374 جایزه بین المللی را از آن خود کرد ،گفت: سینمای ایران را سیدمحمد بهشتی به جشنوارههای جهانی فرستاد. کشورهای اروپایی سینمای از دست رفته خود را در سینمای ایران میدیدند در زمان بهشتی کمتر جشنواره دنیا بود که فیلم ایرانی نکرد، به همین دلیل سینمای ایران تمام جشنوارههای جهان را گرفت و در تمامی جشنوارهها از سینمای ایران به نیکی یاد میشد و این مدیون سیدمحمد بهشتی است.
وی درباره ویژگیهای شخصیتی سید محمد بهشتی اظهار کرد: مهندس بهشتی ایران را میفهمند و ما شخصیتهایی که ایران را بفهمند زیاد نداریم، متاسفانه این ویژگی در شخصیت مهندس بهشتی بیش از هر چیز برجسته تر است منظور من از شخصیتی که ایران را میفهمد چیست؟ ما در عصر جهانی شدن و انقلاب اطلاعات و ارتباطاتی زندگی میکنیم، روزگاری که فشردگی زمان و مکان ویژگی برجسته آن است اما سئوالی که فراروی همه ماست این است که اگر ما در عصر فشردگی زمان زندگی کنیم آیا به معنی این است که زمان و مکان کارایی خود را در زندگی ما از دست دادهاند؟ آیا در روزگار جهانی شدن هنوز ما میتوانیم علقه به زمان و مکان کرده باشیم؟ این سئوال بسیار بزرگی فرا روی ماست و بسیاری از ما به این سئوال به ژرفانگاه نکردیم و به همین خاطر تحت تأثیر تحولات سریع روزگار از ارزشهای مکانی و تاریخی ایران چشم پوشی کردیم، در روزگار جهانی شدن که زمان و مکان فشرده میشود به این فشردگی به گونه ای دیگر باید نگاه کرد و آن برجستگی زمان و مکان در ایران و تاریخ ایران است،همین مهم است،این در این روزگار یعنی چه؟ این مفهوم ایرانی بودن در معماری و شهرسازی و موسیقی چه تجلی دارد و از همه مهم تر در زندگی روزمره ما چه تجلی دارد. وی افزود: چگونه میخواهیم رابطه برقرار کنیم با کیفیت تفکر با نگاه به زندگی و با بازخوانی موقعیت ایران در جهان و چگونه میخواهیم خودمان را در این دنیا تعریف کنیم،؟می گویند شهرهای ایرانی اسلامی، مفهوم ایرانی، اما کمتر اندیشه میکنیم وقتی مفهوم ایرانی را به کار میبریم، از حس تعلق به چه تعریف میکنیم، آنچه ایرانی را از غیر ایرانی متمایز میکند چیست؟