سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: هرمز علیپور، شاعر معاصر درباره نحوه شکل گیری شعر ناب در دهه 50 شمسی گفت: در بعضی از نوشتارها حتی گاه دیده شده که نامی از من حتی در حاشیه شعر ناب نیامده است و من امروز نه به عنوان سهم خواهی یا به اصطلاح احقاق حق حرف می زنم بلکه چون حس می کنم در آستانه هفتاد سالگی چه به عنوان شاعر ناب چه غیر ناب به هر جهت شاعری هستم که کم نام یا پر نام حدود 50 سال را علاوه بر شعر خودم ، جریانات شعری را تعقیب کردهام و اکنون نیز بیشتر به منظور رفع شائبهها چنین میگویم.
او که خود شاعری از این نحله به حساب میآید، گفت: در باب جریان شعر ناب با وجودی که در مورد آن صحبتها و نقد و نظرهای ناقص و گاه حتی دور از واقعیت اینگونه شعر گفته و نوشته شده است و خود من نیز به آن منتسب هستم تنها شاعر پیشکسوتی که 5 شاعر را از شهرستان مسجد سلیمان به عنوان شاعر شعر ناب در مجلات تماشا و دیگر مجلات آن عصر معرفی می کرده زنده یاد منوچهر آتشی بوده است که بخشی از آن نیز در تاریخ تحلیلی شعر نو شمس لنگرودی آمده است. علیپور ادامه داد: در واقع فنی ترین و منصفانه ترین نقد و نظرها و معرفی ها به وسیله آتشی در مطبوعات قبل و بعد از انقلاب صورت میپذیرفته و در مقابل بودند بزرگانی که از این موضع گیری آتشی دلخور میشدند و این موضوع را به طنز برقرار می کردند. او گفت: اما از 5 شاعری که مورد نظر آتشی بود، من 10 سال از نظر سنی بزرگتر بودم و از هر نظر چه دادن کتاب به بقیه دوستان چه انتقال تجربه به هرجهت نقش موثرتری داشتم. این را به عنوان امتیاز نمیگویم چون بعضی از دوستان حتی تاریخ تولد خودشان را هم از یاد بردهاند.
او توضیح داد: مثلا شاعری که در مورد شعر ناب مطلب می نویسد زمانها و تاریخهای واقعی را یادش میرود. یعنی وقتی تاریخها را مقایسه میکنیم این طور که او می گوید درواقع نهایتا سنش به 14 یا 15 میرسیده. در صورتی که این طور نیست و حالا من می گویم شعر ناب علاوه بر تعلق آتشی و گشاده رویی در پذیرفتن جوانها به عامل دیگری نیز ربط و پیوند دارد و آن این است که که ما 5 نفر (سید علی صالحی، سیروس رادمنش، یارمحمداسدپور، آریا آریاپور و من) به شکل گروهی مطالعه میکردیم و علاوه بر کتاب، آرشیو شعر مطبوعات را در اختیار یکدیگر میگذاشتیم، و این 5 نفر هیچ کدام به شعر تحمیل نشده بودند؛ یعنی با ظرفیتهای متفاوت به شعر و شاعری عشق می ورزیدند.
هرمز علیپور گفت: ما بیشتر از شعر غالب آن موقع و علاوه بر شعرهایی که در مجله فردوسی - مخصوصا زمان کارگاه شعر نوری علا- چاپ میشد، شعر شاعران شعر دیگر را دوست میداشتیم و از هر کدام از آنها به نوعی می آموختیم. البته از بین شاعران شعر دیگر تعلق خاطر ما به شاعر همشهری مان هوشنگ چالنگی بیشتر بوده است. در این جا یادی هم می کنم از مجید فروتن که اگر چه جزو شاعران دیگر نبود اما کارهای او را دوست می داشتیم و به شکلی می توان گفت از او تاثیر می پذیرفتیم. اما وقتی بر چالنگی عزیز تاکید می کنم این دلیل بر آن نیست که فرضا بهرام اردبیلی و محمود شجاعی و بیژن الهی را خوب نمی دیدیم.
علیپور با اشاره به هوشنگ چالنگی گفت: در مورد نقش هوشنگ چالنگی با وجودی که خود ایشان بارها گفته اند که اصلا شاعر ناب نیستند و در شکل گیری این نحله هیچ دخالت حضوری و پیشنهادی نداشتند باز در بعضی از مقالا ت و تذکره ها او را شاعر ناب قلمداد می کنند، در صورتی که چالنگی علاوه بر اختلاف سن و نسل حتی با من که مسن ترین نابیها بودم فاصله بسیار دارد، و دیگراینکه او آن قدر شاعر هست که نیازی به امتیازهای گروهی نداشته باشد.
او در ادامه گفت: این را از این جهت گفتم که کسی از شاعران ناب عنوان کرده بود که هوشنگ به من گفت به هرمز بگو که شعر باید این مولفه ها را داشته باشد در صورتی که تا آن وقت ها من هیچ ارتباط دیداری و حضوری با چالنگی بزرگوارم نداشتهام، اگرچه شعر او را یک شعر جادویی و خود او راشاعر برتر میدانستم و هوز هم میدانم. اکنون من و هوشنگ که حالا دیگر از 70 سالگی گذشتهایم هر وقت به هم میرسیم بیشتر از خاطرات آدمهای شهرمان صحبت می کنیم و کمتر در مورد شعر.
علیپور گفت: اما در این جا باید به خاطر اطلاع دوستان جوانتر بگویم که شعر ناب فقط محدود به مسجد سلیمان نمیشد؛ یعنی داشت فراگیر می شد و شاعرانی چون زنده یاد فرامرز سلیمانی، فیروزه میزانی و احمد محیط در تهران و دوستان دیگر در شیراز و گیلان و مازندران و ... به شعرناب می پرداختند.
او درآخر گفت: اما نکته آخر درباره 4 شاعر ناب دیگر این که، در آن سالها هیچ کدام از ما حضور ذهن و دانش گسترده و نگاه سختگیرانه زنده یاد سیروس رادمنش را نداشتیم؛ شاعری که حیف بود و حیف شد، و زود هم از دست رفت.