سرویس موسیقی هنرآنلاین : در ششمین شب از بیست و یکمین جشنواره موسیقی فجر تالار وحدت میزبان موسیقی فادو از کشور پرتغال بود. "کمانه" خواننده مطرح فادو به همراه سه نوازنده به صحنه آمد تا برای اولین بار موسیقی فادو را در ایران اجرا کند.

کمانه یکی از پیشتازان نسل جدید خوانندگان مرد فادوی پرتغال است که برنده‌‌ جایزه‌‌ نخست "شب بزرگ فادو"، نامزد بهترین آهنگ اصیل اسکار ۲۰۱۲، برنده‌‌ جایزه‌ بهترین آلبوم انتخاب مردمی در پرتغال و نامزد بهترین خواننده‌ جایزه‌ گولدن گلوبز پرتغال است.

فادو سبکی از موسیقی مردمی پرتغال است که قدمتی بیش از 200 سال دارد. اگرچه فادو روزگاری در قهوه‌خانه‌ها و رستوران‌ها اجرا می‌شد، امروزه به سالن‌های کنسرت راه یافته و علاوه بر مردم پرتغال مخاطبان بسیاری در سراسر دنیا دارد.

کنسرت دو شنبه شب در حالی آغاز شد که نوازندگان بی‌حرکت روی صحنه نشسته بودند و صدای آواز از پشت صحنه می‌آمد. با گذشت چند دقیقه کمانه در حال آواز خواندن به صحنه آمد و مورد تشویق تماشاگران قرار گرفت. او به زبان فارسی به حاضران سلام داد و سپس از دعوت خود به ایران تشکر کرد و گفت از اولین حضور خود در تهران بسیار خوشحال است.

کمانه بلافاصله پس از پایان صحبت خود شروع به خواندن کرد و این بار گروه نوازندگان هم با او همراهی کردند. جوزه مانوئل نتو نوازنده گیتار پرتغالی، کارلوس مانوئل نوازنده گیتار آکوستیک و پائلو پاز نوازنده کنترباس همراه با کمانه به اجرای قطعات مختلف پرداختند.

کمانه در زمان خواندن با آزادی روی صحنه راه می‌رفت و اجرای با احساس خود را با حرکات دست و بدن همراه می‌کرد. در میانه کنسرت او گفت قصد دارد یکی از آهنگ‌های آلبوم جدید خود را اجرا کند. این قطعه آرام و سنگین با اجرای با احساس کمانه به پایان رسید و پس از آن چند قطعه دیگر در فضایی آرام اجرا شدند.

لحن غمگین فادو که با اشعار محزون همراه می‌شود از ویژگی‌های اصلی این نوع موسیقی است. فادو در زبان پرتغالی به معنی سرنوشت یا تقدیر است و با توجه به اینکه این موسیقی بیشتر توسط ملوانان پرتغالی اجرا می‌شد، اشعار مورد استفاده در آن حالتی سوگوارانه و غمگین دارند. اما امروزه قطعات شادتری با اشعار متنوع در غالب فادو اجرا می‌شود و هر نوع شعر و موسیقی که از اصول و چهارچوب این سبک تبعیت کند یک موسیقی فادو خواهد بود. در کنسرت کمانه نیز حاضران در سالن به تناوب شنونده قطعات شاد یا محزون بودند که بیانگر احساساتی متفاوت بود.

خوانندگان فادو به شکل سنتی زنان بودند اما چندین سال است مردان هم فادو را اجرا می‌کنند و کمانه یکی از خوانندگان مرد فادو است که صدای گیرا و اجرای پر احساس او مخاطبان ایرانی را تحت تأثیر قرار داد. صدای خاص گیتار پرتغالی هم یکی از جذابیت‌های فادو است که در این اجرا برای مخاطب ایرانی تازگی داشت. گیتار پرتغالی اصلی‌ترین ساز فادو است که کاسه‌ای به شکل قلب دارد. در فادوی قدیمی از یک گیتار پرتغالی و یک گیتار اسپانیایی برای همراهی خواننده استفاده می‌شد اما امروزه سازهای دیگری هم در کنار آن‌ها به کار می‌رود. در این کنسرت هم ساز کنترباس وظیفه ایجاد صدای بم پس زمینه را برعهده داشت.

شب موسیقی فادو پس از اجرای چندین قطعه توسط کمانه در میان تشویق‌های تماشاگران به پایان رسید.

مریم درویش