به گزارش هنرآنلاین و به نقل از ستاد خبری دومین سوگواره نمایشی خمسه، شهرام کرمی، مدیر مرکز هنرهای نمایشی سازمان فرهنگی و هنری شهردای تهران، ضمن بیان مطلب فوق افزود: تئاتر این ویژگی را دارد که ژانرها، اشکال و شیوه های مختلفی را در بر می گیرد و به همین دلیل هنر "عالی" خوانده می شود. نقل تاریخ زندگی پیامبران و بازآفرینی حوادث زندگی معصومین (ع) از انواع نمایش هایی است که در زیرمجموعه تئاتر دینی جای می گیرد. این نوع آثار قابلیت خاصی دارند که بنا بر تعاریف ذکر شده در تعلیم مفاهیم دینی کاربرد دارند.
این مدرس دانشگاه در ادامه افزود: یکی از مضامین عالی به کار برده شده در این نوع از تئاتر، واقعه عاشورا و قیام حضرت امام حسین (ع) است که در میان مردم نیز دارای جایگاه والایی بوده و از استقبال شایسته ای برخوردار است. تعزیه خوانی نیز که در ایام محرم به اوج خود می رسد تبلور تئاتر مذهبی است.
کارگردان تئاتر "بلوط های تلخ" با بیان اینکه در نگاه به تاریخچه این نوع تئاتر چند جشنواره تئاتر دینی به چشم می خورد که به صورت مقطعی برگزار شده اند، اظهار داشت: اعتقاد دارم برگزاری سوگواره نمایشی "خمسه" که به دوره دوم خود رسیده است گام مهمی در توجه به مضامین عالی انسانی و مذهبی است.
وی در خصوص ایده اجراهای یک هفته ای برای نمایش ها در طول سوگواره به جای تنها دو اجرا در جشنواره های مشابه، افزود: یکی از اتفاقات خوب ایده اجرایی محور بودن سوگواره است که این رویداد فرهنگی را از سایر مناسبات هم ترازش متمایز می کند. زیرا صرفا به تولید و اجرای آثار بسنده نکرده و توان خود را در دیده شدن بیشتر تئاترهایی که تلاش های فراوانی برای به ثمر رسیدن آن به کار گرفته شده متمرکز کرده است. به گمانم این اتفاق را باید به فال نیک گرفت زیرا امکان خوبی است و ایده تبدیل یک جشنواره تولیدی به جشنواره اجرایی باید حمایت شود و امیدوارم به نتیجه برسد.
کرمی در ارزیابی خود از نقش حمایتی شهرداری تهران از تئاتر، اظهار داشت: هنر تئاتر نیاز به حمایت دارد. نمی توان از این مطلب گذشت که تئاتر هنر پرخرجی است و هر چه سرمایه گذاری بیشتری در این زمینه صورت گیرد موفقیت بیشتری در انتظار اهالی این هنر است.
وی در ادامه بیان کرد: به نظرم شهرداری گام های درستی برای برگزاری جشنواره های هنری برداشته است. یک جشنواره منجر به شکل گیری یک جریان هنری می شود و چند سال طول می کشد تا اثرات برگزاری این رویدادهای هنری را بر بدنه تئاتر مشاهده کنیم.
او با بیان اینکه شهرداری طی سالیان اخیر توجهی جدی به هنر داشته است، افزود: هر چند این اتفاق جزو تکالیف اصلی شهرداری نیست و در ساختار اداری آن به تعریفی برای این منظور اشاره نشده است و بیشترین تمرکز بر امور فرهنگی و هنری بر عهده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است اما با این وجود توجه به هنر توسط شهرداری به خوبی انجام شده است.
وی با بیان اینکه کمک به رشد علمی یک جریان توسط پژوهش محقق می شود، در ارتباط با نقش پژوهش در اعتلای هنر دینی بیان داشت: توجه به این حوزه که جای خود را در دوره دوم سوگواره "خمسه" یافته است، برکات فراوانی به همراه دارد. پژوهش یکی از محورهای اساسی در عرصه فعالیت های تئاتری کشور است و توجه به این حوزه علاوه بر معرفی انواع مختلف مضامین و مفاهیمی که به حوزه تئاتر دینی مربوط می شود به آسیب شناسی این جریان می پردازد.
کارگردان نمایش "غریبه های همیشگی" در پایان یادآور شد: آشنایی با گونه های مختلف تئاتر دینی، شناسایی ضعف ها و قوت های این حوزه و ثبت و ضبط مشخصه های تکنیکی و محتوایی نمایش های ایرانی با تم مذهبی و تئاترهای متعلق به سایر فرهنگ ها در کنار شناخت چالش های فرارو از دستاوردهای پژوهش به عنوان یک رکن اساسی در افزایش کیفیت آثار موثر است، رکنی که دوری هنرمندان و به ویژه فعالان عرصه نمایش از آن باعث تکرار در شکل تولیدات آثار تئاتری خواهد شد.
گفتنی است دومین سوگواره نمایشی و آیین های مذهبی "خمسه" آبان و آذرماه سال جاری همزمان با ایام محرم و صفر در بخش های تئاتر صحنه ای، تئاتر میدانی و خیابانی، عکس ، تعزیه، آیین های دینی و مذهبی ( مثل نقل مذهبی، پرده خوانی و ... ) و پژوهش به دبیری حامد حریری و میزبانی فرهنگسرای ابن سینا برگزار خواهد شد.
هنر تئاتر نیاز به سرمایه گذاری بیشتری دارد
سیروس همتی بازخوان متون صحنه ای در اولین دوره سوگواره "خمسه" نیز با بیان اینکه اساسا در این میان مساله ای وجود دارد به نام جدا کردن تئاتر دینی از سایر آثار نمایشی، اظهار داشت: هر نمایشی که به روی صحنه می رود با توجه به شرایط موجود یک تئاتر ارزشی محسوب می شود و اگر بحث از تئاتر دینی است به این معناست که دارای محتوای دینی باشد نه اینکه از ویژگی های یک تئاتر استاندارد بی بهره باشد.
این نویسنده و کارگردان تئاتر افزود: متاسفانه برخی از نمایش های جشنواره ای یا حتی اجراهای عمومی، موضوع دینی دارند اما به لحاظ کیفی از اصول دراماتیک یک تئاتر با کیفیت بی بهره هستند. از آن سو برخی از آثار سعی دارد خود را تئاتر دینی بنمایند تا از این رهگذر، حمایت در اجرای عمومی و یا کمک هزینه های مالی را جلب کنند. در صورتی که به نظر من نمایش دینی، نمایشی است که توجه به کیفیت را هم به لحاظ محتوا و هم ساختار و تکنیک، در دو کفه ترازو به صورت یکسان داشته باشد.
نویسنده نمایش «الهه» با بیان اینکه برگزاری سوگواره نمایشی "خمسه" حرکت خوبی در این زمینه است، بیان داشت: سوگواره به لحاظ ایجاد خلاقیت و دغدغه در هنرمندان تئاتر و اینکه می تواند محملی باشد برای دیدن آثار برخی از کارگردان ها که انگیزه تولید نمایش های دینی را دارند، اتفاق مبارکی است. به طور کلی هر جشنواره ای که باعث شود گروه های مختلف تئاتری به آن بهانه دست به تولید با کیفیت بزنند قابل تحسین است و امیدوارم استمرار در برگزاری این سوگواره در برنامه ریزی های آتی مورد توجه قرار گیرد.
همتی در ارتباط با راهکاری حمایت بهتر و بیشتر از تئاتر دینی برای دست یافتن به جایگاهی در خور شان آن اضافه کرد: بهتر است دوستانی که مدیریت مالی جریان تئاتر را در دست دارند پاسخگو باشند. اولین معضل در تئاتر دینی که به همه انواع نمایش قابل تعمیم است، مشکل مالی گروه های اجرایی است. به این خاطر که با ارزش گذاری به مساله سرمایه گذاری کیفیت اجراها تغییر می کند. در تئاترهایی که با موضوع دینی و مذهبی تولید می شوند، انتخاب بازیگر، طراحی ها و... اهمیت بیشتری دارد چون در باور پذیری مخاطب نقش دارد.
بازیگر نمایش "مظلوم پنجم" در خصوص ایده اجراهای یک هفته ای برای نمایش ها در طول سوگواره به جای تنها دو اجرا در جشنواره های مشابه، افزود: وقتی یک نمایش یک هفته برای اجرا وقت داشته باشد به این معناست که تئاتر مذکور قدرت مانور، تبلیغات و جمع کردن مخاطب را خواهد یافت. اما در اجراهای جشنواره ای متاسفانه دیدن نمایش محدود به افراد خاصی می شود و در صورت دیده نشدن زحمات چندین ماهه یک گروه از نظر دور می ماند. با توجه به جمیع این جهات اگر بعد مالی گروه های اجرایی رعایت شود نه تنها یک هفته اجرا بلکه بیشتر نیز پیشنهاد و ایده خوبی است. جالب اینجاست که اگر نمایشی به مدت دو هفته به روی صحنه باشد از نگاه خانه تئاتر نمایش حرفه ای محسوب شده و جزو رزومه تخصصی و برتر عوامل آن نمایش تلقی می شود.
همتی در ارزیابی خود از نقش حمایتی شهرداری تهران از تئاتر بیان داشت: در تمامی دنیا مشخصا کشورهای پیشرفته، مدیریت و حمایت حداکثری شهرداری از فرهنگ و یکی از شاخه های آن یعنی تئاتر را شاهد هستیم. این امر سابقه ای طولانی در تاریخچه شهرداری شهرهای مختلف در سراسر دنیا دارد. اینکه شهرداری تهران دست به فعالیت های فرهنگی می زند، هر چند دیر، اما قابل ستایش است. جشنواره هایی مثل تئاتر شهر، شمسه و ... حرکت فرهنگی مناسبی است و جای قدردانی دارد.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: هر چند این اتفاقات برای هنر مظلومی چون تئاتر کافی نیست. متاسفانه با گذشت چند دهه از انقلاب هنوز کاری در شان تئاتر انجام نشده و حتی مسائلی چون تیپ قرارداد هم از دست رفته است. امیدوارم شهردای با مطرح کردن این مسائل و حمایت از تئاتر افق های روشنی از این هنر را مقابل دیدگان هنرمندان این رشته قرار دهد.
وی در خصوص نقش پژوهش در اعتلای هنر دینی که این دوره به سوگواره "خمسه" اضافه شده، بیان کرد: این مساله ای است که باید زودتر از اینها صورت می گرفت اما هم اکنون نیز آن را به فال نیک می گیرم. باید توجه داشت هیچ گاه بدون پژوهش کیفیت آثار تئاتر ارتقا پیدا نکرده است. پژوهش در آثار دینی و گفتمان دینی در کنار اجراهای تئاتری امری قابل پاسداشت بوده که باعث خلاقیت و رشد ذهنی گروه های تئاتری است. گفتنی است دومین سوگواره نمایشی و آیین های مذهبی "خمسه" آبان و آذرماه سال جاری همزمان با ایام محرم و صفر در بخش های تئاتر صحنه ای، تئاتر میدانی و خیابانی، عکس ، تعزیه، آیین های دینی و مذهبی ( مثل نقل مذهبی، پرده خوانی و ... ) و پژوهش به دبیری حامد حریری و میزبانی فرهنگسرای ابن سینا برگزار خواهد شد.
انتهای پیام/