سرویس موسیقی هنرآنلاین: اجرای ارکستر نیلپر و پیانیست مطرح موریتس ارنست شب گذشته یکشنبه 11 مردادماه با حضور نمایندگان سفارت آلمان، رامین صدیقی ناشر، احسان تارخ مدیر ارکستر نیلپر و... در تالار وحدت برگزار شد.

پیوند موسیقی ایران و آلمان

ارکستر نیلپر در راستای گسترش ارتباطات بین فرهنگی ایران و آلمان؛ با حمایت سفارت جمهوری فدرال آلمان در تهران و انستیتو گوته قطعاتی از دوره کلاسیک تا معاصر را در تالار وحدت اجرا کرد، این گروه در ابتدا قطعه Stele no:1 از ساندیپ باگواتی (Sandeep Bhagwat) را با سولیستی پیانو موریتس ارنست اجرا کرد.از همان قطعۀ نخست چیره‌دستی چهرۀ اصلی امشب آشکار می‌شود. او شاید به تنهایی یک ارکستر کوچک است و باورپذیر نیست که تمام آن صداها تنها از همان یک پیانو بیرون می‌آیند! حتی با در نظر گرفتن کوک خلاقانۀ ساز، باز هم نوای پیانوی ارنست طنین عجیبی دارد. او با تمام وجود می‌نوازد و احساسات خود را به شستی‌های پیانو انتقال می‌دهد. نور صحنه، نوای موسیقی و حرکات تند و مداوم ارنست فضایی وهم‌آلود را بر سالن حاکم می‌کند. با پایان یافتن قطعۀ نخست مردم علاوه بر ارنست مسئول تنظیم کوک پیانو را هم به شدت تشویق می‌کنند! فضایی صمیمی و سرزنده بر این اجرا حاکم است.

لوریس چکناواریان هم در سالن حاضر است و در میان قطعات نظرات خود را با اطرافیانش که ظاهرا نسبتی هم با او ندارند در میان می‌گذارد! او پیش از پایان قطعه سالن را ترک کرده و به پشت صحنه می‌رود. آخرین قطعات بخش اول کنسرت با شور خاص و تمپوی بالا نواخته می‌شوند و حاضرین برای مدتی کوتاه به لابی می‌روند. تا همینجا هم همه راضی به نظر می‌رسند.

در تفسیر قطعات اجرایی

قطعه ساندیپ باگواتی استل ادای دین و تقدیم اثری است به مهمترین شخصیت موسیقی مدرن آمریکا، جان کیج و قطعه پیانو دستکاری شده او؛ کیج با دستکاری بسیار ساده ولی تاثیرگذار سیم‌ها و با بهره‌گیری از گو‌ه‌های لاستیکی پیانو به نواهایی می‌رسید که شباهت بسیاری به نواهای موسیقی گاملان دارد و به تلفیقی از تقلید نوای سازهای ضربی می ماند.

کیج این نوارها را با دستکاری در پیانو پدید آورد. به این شیوه در سیر تحول آزاد این موسیقی نوایی سوپرانو ایجاد و این نوا پیوسته به صداهای گوناگون تقسیم می‌شود. از این دیدگاه، این اثر نوعی ادای دین به میهن باگواتی یعنی هند است.

 

ولفگانگ ریم شاید مشهورترین آهنگساز معاصر و زنده آلمان است. قطعه شماره 4 برای پیانو او از جمله آثار دوران ابتدایی او به شما می رود، ولی ساختار منسجم و نواهای خاص این قطعه با تجسمی از آواهای پیانو اثری تمام و کمال است. از جنبه فرم، بخش اصلی پیوسته مانع شروع واریاسیون ها می شود و افزون بر اینف بخش اصلی خود ماده اصلی ساخت این واریاسون هاست.

ریم پیوسته در آفرینش آثار هنری خود با ژرف نگاری به سراغ آثار بزرگ کلاسیم و به خصوص آثار بتوون می رود و از تکنیک واریاسون های او در قطعه پیانو خود با فرمی متفاوت بهره می جوید.

یک واریاسیون اصلی نیز موومان میانی سونات دوم پیانو اثر ویکتور اولمان است و تم آن از ترانه ای محلی متعلق به زادگاه او مرن گرفته شده است. اولکمان که خود نیز نوازنده برجسته پیانو است در سرایش سونات های خود مستقیم از بتوون و برامس الهام می گیرد به همین دللی در بخش دوم برنامه کنسرتو پیانو شماره 3 بتهوون اجرا می شود. این بزرگترین کنسرتو پیانوی بتوون تا به امروز است و با دومینور که غمگین است شروع می شود. فرود نهایی و سولو این قطعه در بخش نخست نیز بسیار جالب توجه است. این بخش تا به امروز ابعاد کاملا ناشناخته ای داشته است.

بخش دوم در می‌ماژور با حالتی نامعمول است و بتهوون با ارکستراسیون دقیق آواها و زیر آواهایی ظریف می‌سازد که در دوره خودش بسیار نامعمول بوده و بخش سوم این اثر روندویی سبک با نواهایی فراطبیعی خاص بتهوون است.

لیست قطعات

فهرست قطعات اجرایی ارکستر در بخش اول کنسرت شامل رسیتال پیانو موریتس ارنست و اجرای قطعاتی چون Stele no:1 از Sandeep Bhagwati، قطعه شماره چهار پیانو از Wolfgang Rihm و سونات پیانو شماره دو اپوس 19 از Viktor Ulmann بود. در بخش دوم این کنسرت نیز، کنسرتو پیانو شماره سه از بتهوون در دو ماژور اجرا شد.

اعضای ارکستر

مدیر ارکستر: احسان تارخ، پیانو: آرمان نصیری، آوا طهرانی، کنسرت مایستر: پندار پارسی، ویلن1: روناک معماری، فرمهر بیگلو، پوریا اصانلو، علیرضا چهره قانی، یاسمن کشاورزی، آنیتا واحدی، صبا ندایی، ویلن 2: پویا فراگردی، صبا صفوی، شیما گشتایی، محمدعلی قریبی، صبا علی محمدی، ملودی برومند، ویلن آلتو: عادل پورصمدی، سهراب جلایی، مینا آقارضایی، ویلنسل: ماکان خویی کنترباس: فرشیدپاتی نیان، هادی اسماعیلی، کیارش زندی، پیکولو: غزاله میرزازاده، فلوت: کلاریز کشاورز، شقایق صادقیان، ابوا: مصطفی ادیبان، کیمیا شعربافیان، کلارینت: یلدا احسانی، رهام ایرانخواه، فاگوت: امیرحسین محمدیان، امیرملکی زاده، هورن: میلاد عباسی، آرش رضویان، ترومپت: علی ضرابی، کامیار ماندگاریان، ترومبون: سیامک کریم پور، سپهر عباسی اعضای نیلپر را به رهبری نوید گوهری را تشکیل می دهند.

قطعه راندو آلگرو هم به عنوان قطعه نهایی اجرا شد. در پایان اجرای دلچسب موریتس ارنست و ارکستر نیلپر که روح دلنشین موسیقی بتهوون را به تالار وحدت آوردند. در حالی که موریتس ارنست در حال خروج است نوید گوهری پشت سر او مردم را دعوت به تشویق بیشتر کرد و در نهایت یک تک‌نوازی پیانو از موریتس ارنست لذت حاضرین را کامل کرد.

گزارش تصویری مرتبط