سرویس تجسمی هنرآنلاین : چند روز از آغاز سال جدید میگذرد و نگاهی به رویدادهای جهانی هنرهای تجسمی همزمان با سال ۱۳۹۳ نشان میدهد که هنر ایران در بخشی از رخدادهای این سال سهمی قابل توجه بوده. اکنون فرصتی دست داده تا بخشی از این رویدادها را با هم مرور کنیم.
مارس و آوریل ۲۰۱۴ همزمان با ماههای آغازین ۹۳، گالری نیکلاس فلامل پاریس میزبان آثار ۳۵ هنرمند ایرانی شد. این مجموعه که براساس فراخوانی از سوی گالری نیکلاس فلامل به نمایش درآمد آثاری از پرویز تناولی، محمد بهرامی، تاها بهبهانی، قدرتالله عاقلی، علیرضا آستانه، محمود بخشی، پروانه عباسی برازجانی، بهمن دادخواه، سپیده فرزام، کیوان فهری، شمس الدین غازی، کورش گلناری، فرزانه حسینی، صفا حسینی، علیرضا معصومی، بهناز محمدهادی، فواد نیکزاد، مهدی نبوی، آزاده نیلچیانی، زیبا پاشنگ، علیرضا صادقی، لیلا شاه محمدی، فرشاد صادقی، کامبیز صبری، مجتبا رمزی، ساراه راه انجام، نیلوفر صالحی، سپیده شادبخت و مینا طلایی را ارائه داد.
بازهم در مارس ۲۰۱۴ بود که در سالن گودفین هتل امارات تاورز، محل همیشگى حراج کریستیز دوبى، ١١۵ نقاشى، نقاشى خط و مجسمه مدرن و معاصر هنر عرب، ترکیه، ایران به روى میز حراج رفت که ٢٩ اثر آن از ٢٠ هنرمند ایرانى بود. حضور توامان بزرگان تجسمى ایران پرویز تناولى، سید محمد احصایى، حسین زنده رودى، عباس کیارستمى، على شیرازى، نصرالله افجهاى، مسعود عربشاهى، فرهاد مشیرى... از جذابیتهاى این رویداد بود.
آوریل سال گذشته حراجخانه بونامز لندن هم میزبان هنر اسلامى و هندى بود که با درخشش چشمگیر برخى هنرمندان ایرانی چون زندهرودى، احصایى، مشیرى، درخشانى، کیارستمى، على شیرازى و البته آیدین آغداشلو و افشین پیرهاشمى همراه بود. علاوه بر هنرمندان ایرانى و هندى آثار هنرى از ترکیه، مصر، عراق، لبنان، امارات، مراکش، تونس، لیبى، یمن، عمان، کویت، سوریه... رقابت داشتند که سهم ایران ثبت ده رکورد بالاى ٢٠ هزار پوند بود که از این منظر نیز موفقترین کشور ارزیابى شد؛ توفیقى که تحقق آن در لندن یکى از مهمترین پایتخت هاى هنرى دنیا اهمیتش را دو چندان مىکند.
مه ۲۰۱۴ در میان اسامی اعلام شده بیست و چهارمین دوسالانه پوستر ورشو لهستان ۲۰۱۴؛ نام هفت هنرمند ایرانی به چشم میخورد. عاطفه عاشوری٬ رضا باباجانی٬ مهدی فاتحی٬ محمد جمشیدی٬ مهدی مهدیان٬ سیدمهدی موسوی و بابک صفری ۷ ایرانی حاضر در این دوسالانه بودند. دوسالانه پوستر ورشو اولین رویداد در رابطه با مرور بینالمللی هنر پوستر در جهان است و اولین دوره آن در سال ۱۹۶۶ برای مرور آثار طراحان گرافیک لهستانی در آغاز دهه شصت برپا شد. این رویداد معتبر از سال ۱۹۹۴ توسط موزه پوستر (یک بخش از موزه ورشو) و با همکاری آکادمی هنرهای زیبا و انجمن طراحان گرافیک لهستان (اس تیجییو) در شهر ویلانوو سازمان یافته است. از ابتدای سال ۲۰۱۴ تصدیگری موزه ملی پوستر ورشو به آقای ماریوس نورووسکی محول شد.
باز هم در ماه مه ۲۰۱۴ بود که اسامی پذیرفتهشدگان نمایشگاه پوستر ˝امروز، همان فرداست˝ تورین ایتالیا ۲۰۱۴ منتشر شد که و در میان اسامی نام ۳ ایرانی به چشم میخورد. در این نمایشگاه آثار بیتا احمدی، صالح زنگانه و محمد افشار از ایران در بین ۴۰ پوستر برگزیده به نمایش در آمد.
مه و جون سال گذشته میلادی، بیست و پنجمین فستیوال بینالمللی پوستر و طراحی گرافیک شومون برگزار شد. هزاران پوستر از ۴۰ کشور دنیا راهی دبیرخانه فستیوال شده بود که تنها ۱۰۰ اثر، انتخاب و در نمایشگاه و در بخش نهایی مورد بازدید تماشاگران وقضاوت داوران فستیوال شومون قرار گرفت. مهدی فاتحی و امیرحسین قوچیبیک، دو طراح گرافیک ایرانی حاضر در این رویداد بودند.
جولای ۲۰۱۴ نمایشگاه انفرادی محمود مکتبی با عنوان ˝داستانی درباره عشق˝ در گالری ونگل (Wongol) در شهر گونگجو با حضور تعدادی از هنرمندان کرهای و اعضای گروه یاتو به مدت یک ماه برپا بود.
موزه هنرهای مدرن پاریس میزبان نمایشگاهی گسترده از هنر معاصر ایران با عنوان "تاریخ ناویراسته" در ماه مه ۲۰۱۴ شد که نمایش ۲۰۰ اثر، خلق شده در فاصله سالهای ۱۹۶۰ تا ۲۰۱۴ ایران را در دستور کار داشت. آثار بهمن محصص و بهجت صدر به عنوان نمونهای از پیشروان مدرنیسم در ایران، عکسهایی از کاوه گلستان، پوسترهای جشن هنر از قباد شیوا و پوسترهایی از بهزاد و کورش شیشهگران، فیلمهای پرویز کیمیاوی، عکسهای انقلاب و جنگ بهمن جلالی، نقاشیهای کاظم چلیپا، عکسهای محسن راستانی و دیگر عکاسان مطرح ایران چون یحیی دهقانپور، رعنا جوادی، مهشید نوشیروانی، مزدک عیاری، تهمینه منزوی و جاسم غضبانپور و البته عکسها و فیلمهای مرتضی آوینی تنها بخشی از چشم اندازی بود که "تاریخ ناویراسته" ارائه کرده بود.
دهمین دوره آرت وین با عنوان "معاصر نو" در اکتبر ۲۰۱۴ هم میزبان ۱۱۸ گالری از سه قاره جهان بود و نام گالریهای آسیایی از آذربایجان، کره جنوبی، ترکیه و امارات متحده عربی نیز در این میان به چشم میخورد. از ایران نیز گالری شیرین با نمایش آثار نقاشی، مجسمهسازی، عکاسی و اینستالیشن از گیزلا وارگا سینایی، نیما بهنود، شادی یوسفیان، ایمان صفایی، فرناز ربیعی جاه، علیرضا معصومی، فرشید لارمیان و روشنک امین الهی برای سومین سال پیاپی در این آرتفر بینالمللی حضور داشت.
پاریس فوتو که به دلیل شهرت خود در زمینهٔ برنامههای نوآورانه، یکی از رخدادهای هنری کلیدی عکاسی معاصر جهان است، نوامبر سال گذشته هم چهرههای تاثیرگذار در جامعه هنری جهانی را درقالب گفتمان، مصاحبه، مناظره و نمایش در "گرن پاله" پاریس گرد هم جمع کرد. گالری راه ابریشم با مدیریت آناهیتا قباییان نیز به عنوان تنها موسسه هنری ایرانی حاضر در این رویداد؛ معرفی هشت هنرمند عکاس ایرانی یعنی کاوه و هنگامه گلستان، شادی قدیریان، بابک کاظمی، تهمینه منزوی، بهنام صدیقی، بیژن صیفوری و جلال سپهر را در این دوره در دستور کار قرار داده بود، امسال برای پنجمین بار در پاریس فوتو حضور داشت و چنان که از سوی مدیر این گالری عنوان شد، قصد داشت مخاطبان خود را در معرض بهترین عکاسیهای ایران قرار داده و بازهٔ گستردهٔ هنری و جلوههای بصری ایران را ترویج و توجه بازدیدکنندگان را به آثار تعدادی از برجستهترین و شناخته شدهترین عکاسان ایرانی در کنار آثاری از هنرمندان نوظهور و خوشآتیهٔ ایران در یکی از مهمترین رخدادهای فرهنگی و هنری جهان جلب کند.
دهمین سال برگزاری جادوی ایرانی "Magic of Persia" سپتامبر گذشته میزبان چندین رخداد همزمان از هنر معاصر ایران و جهان در نیویورک بود. در مهمترین این نمایشها با عنوان "الهام / اصرار" آثار هنرمندانی از خاورمیانه و آفریقا بر روی دیوار رفت. همزمان مزایدهای از آثار هنرمندان ایرانی نیز در این دوره مجیک پرشیا پیش بینی شده بود و در بخش ویژه این رویداد نیز کارنامهٔ هنری پرویز تناولی مرور شد. پویا آریانپور، علیرضا آستانه، محمد بهابادی، ساسان بهنام بختیار، محمد بزرگی، مهران علمینیا، نفیسه عمران، حبیب فرجآبادی، شیرین نشاط و طاهر پورحیدری از دیگر هنرمندان حاضر در مجیک آف پرشیای دهم بودند و علی بختیار نیز به عنوان هنرمند مدعو در دهمین دوره این رویداد که با حمایت مرکز لوانتین و بنیاد فرهنگ برگزار شد، حضور داشت.
هفته هنر معاصر آسیا (ACAW) هم دیگر رویداد عمدهای بود که در سال گذشته میلادی بخشی ویژه برای ارائه هنر ایرانی تدارک دیده بود. در این دوره از هفته هنر معاصر آسیا معرفی فرح اصولی از نقاشان مطرح کشور در قالب یک نمایش انفرادی در اکتبر گذشته و به میزبانی نیویورک در دستور کار قرار گرفته بود. دلایل انتخاب این هنرمند برای معرفی در بخش ویژه هفته هنر معاصر آسیا از سوی برگزار کنندگان این رویداد چنین عنوان شد: "فرح اصولی از اولین هنرمندانی است که نقاشیهای مینیاتور را برای بیان هنری مستحکم، شخصی و معاصر در نشان دادن زندگی زنان بکار برده است. سیزدهمین نمایشگاه آرت میامی که پیش درآمدی برای آرت بازل سویس به شمار میرود، دسامبر سال گذشته در حالی برگزار شد که در این دوره ۲۶۷ گالری بینالمللی از شمال و جنوب آمریکا، اروپا، آسیا و آفریقا شامل ۳۱کشور حضور داشتند و گالری شیرین باز هم تنها نماینده ایرانی حاضر در این رویداد بود که با نمایش آثار ۹ هنرمند جوان ایرانی یعنی فرناز ربیعی جاه، نیما بهنود، ایمان صفایی، شادی یوسفیان، محمود همدانی، امیرنصر کم گویان، مریم قنبریان، روشنک امین الهی و مهدی قدیانلو معرفی هنر این روزهای ایران را بر عهده داشت. در جریان این رخداد در فلوریدا گالریهای معتبر و موزههایی از سرتاسر جهان آثاری را ارائه کردند.
قرارگرفتن نام پنجایرانی در فهرست ۵٠٠ هنرمند برتر جهان از سوی" آرت پرایس "یکی از مراجع مارکت هنر جهان در کنار" فیاک "موسسه نمایشگاههای بینالمللی پاریس در گزارشی از تحلیل و بررسی وضعیت اقتصادی و هنری جهان در سالی که گذشت، دیگر اتفاقی است که هنرمعاصر ایران را مورد توجه قرار داد. در این گزارش که همزمان با روزهای پایانی سال میلادی گذشته و با محوریت نقاشی، مجسمه، ویدیو و عکاسی معاصر جهان منتشر شده، جایگاه درحال رشد هنر ایران در منطقه و جهان نیز مورد اشاره قرار گرفته است. فرهاد مشیری، علی بنیصدر، رضا درخشانی، کوروش شیشهگران و افشین پیرهاشمی این پنج هنرمند هستند که بر اساس گزارش یاد شده مجموع فروش آثارشان در سال ۲۰۱۴ به مبلغی بالغ بر دومیلیوندلار رسیده است.
حضور هنرمندان ایرانی در رخدادهای جهانی در ماههای آغازین سال ۲۰۱۵ هم ادامه داشت.
" سلف پرتره هنرمندان در غیابشان "نام نمایشگاهی از آثار بزرگترین هنرمندان تجسمی معاصر و همچنین هنرمندان ایرانی بود ۹ بهمن (۵ ژانویه) در موزه آکادمی ملی نیویورک آغاز به کار کرد. این نمایشگاه آثاری از گوهر دشتی، شادی قدیریان، فریدون غفاری، امیرعلی قاسمی، غزاله هدایت، شیرین نشاط، و رعنا جوادی را در کنار آثار هنرمندان بین المللی بزرگی چون" اندی وارهول "،" مارسل دوشان "، جف کونز، رابرت راشنبرگ، الن جینزبرگ و …. را به نمایش " گذاشت.
عباس کوثری، علی ناجیان، رامیار منوچهرزاده، شادی قدیریان، نیوشا توکلیان، صادق تیرافکن، آزاده اخلاقی، گوهر دشتی و بابک کاظمی هنرمندانی بودند که آثارشان در نمایشگاهی گروهی از ۱۹ دیماه در گالری" فاندرز "آمریکا به نمایش درآمد.
موزه پوری آرت در فنلاند هم از ۱۷ بهمن (۶ فوریه ۲۰۱۵) میزبان نمایشگاه گروهی ویدیوآرت" نیچه یک مرد بود " بود که آثار ۲۰ زن هنرمند ایرانی ساکن هفت کشور مختلف جهان را به نمایش گذاشت این نمایشگاه که با نمایش گردانی" آلیس استپانیان "و" ندا درزی "برگزار شد، آثار هنرمندانی چون" فرشته عالمشاه "،" مورشین الهیاری "،" مانلی آیگانی "،" ندا درزی "،" مژگان عرفانی "،" سمیرا اسکندرفر "،" سلیا اسلامیه شمال "،" رکسی فرهت "،" تارا گودرزی "،" سمیرا هاشمی "،" هاله جمالی "،" گلاره خوشگذران "،" شهرزاد ملکیان "،" نوشین نفیسی "،" آزاده نیلچیانی "،" رها راستیفرد "،" فریده شهسوارانی "،" آلیس استپانیان "،" پریا وطنخواه "و" راحله (مینوش) زمردینیا "را به نمایش گذاشت.
نخستین نمایشگاه جامع و فراگیر آثار منیر فرمانفرمائیان، بهمن ماه در ۹۰ سالگی این هنرمند کهنهکار در موزه گوگنهایم نیویورک درمعرض دید اهل هنر قرار گرفت. این نمایشگاه میزبان طراحیها، مجسمهها، کارهای حجم، آینههای معروف فرمانفرمائیان و برگزیده آثار ۴۰ سالهٔ اخیر فعالیت این هنرمند بود.
شماری از آثار قدیمی و اولین آبرنگهای حسن مشکین فام که این نقاش شیرازی از حافظیه و دیگر مناظر شهرش نیز کشیده، از ۱۸ بهمنماه در گالری ساتن شهر ادینبورو بهروی اهالی هنر گشوده شد.
گالری هنر" رابرت کلاین "نمایشگاه مشترک شادی قدیریان و تهمینه منزوی را از ۱۷ بهمن میزبانی کرد. قدیریان دو مجموعه" قاجار "و" رنگی باش "را به این نمایشگاه فرستاد که البته قابهایی از هر دوی این مجموعهها همزمان در نقاط مختلف جهان و در نمایشگاههای دیگری به نمایش درآمدند.
پرویز تناولی از ۲۱ بهمنماه نمایشگاهی در موزه دیویس کالج ولزلی ماساچوست بر پا کرد و از دغدغههای اخیرش پرده برداشت.
نمایشگاه گروهی نقاشیخط سهیلا احمدی، امیر یگانه و رضا تقیپور هم از ۲۱ بهمن به مدت یک هفته در مرکز هنرهای تجسمی استانبول برگزار شد.
گالری گرینویچ نیویورک در تداوم برنامههای خود برای نمایش آثار هنری مشرق زمین، نمایشگاهی از آثار صنم امامی را دی ماه ۹۳ برگزار کرد.
نقاشیها و طراحیهای جمال بخشپور، هنرمند ایرانی مقیم آلمان از ۱۵ اسفند در موسسه Diwan در شهر کلن به نمایش گذاشته شد.
و بالاخره یک گالری محیطی در شهر لندن، در آخرین روز سال ۹۳ میزبان آثار هنرمندان ایرانی گرافیتی شد.
و در پایان اینکه؛ نمایش مجموعه عکسهای" زندگی امروز و جنگ "از گوهر دشتی در بخش" جنگهای روزگار ما "در موزه لوور شهر لنز فرانسه و نمایش نقاشیهای فرهاد جعفری در نمایشگاه جهانی سوررئالیسم در پرتقال و موارد متعدد دیگر در روزشمار سال ۹۳ حاکی از آن است که توجه به هنر ایرانی در سال گذشته تنها محدود به موارد یادشده نمانده است. اگرچه اتفاقاتی که مرور شد عمده این رویدادها بودند اما کم نبودند رخدادهایی که هر یک به شکلی معرفی هنر ایران را در پهنه جهانی بر عهده داشتند.
انتهای پیام/