سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: محسن آزرم در پاسخ به این سوال که چه چیز موجب شد دیوان اطعمه‌ی ابواسحاق حلاج را انتخاب کنید، گفت: دقیقا همان صفتی که بعد کلمه‌ی دیوان آمده؛ یعنی اطعمه و اصلا بعد معرف این شاعر شده. سر درآوردن از این‌که مردمان قرن نهم چه می‌خورده‌اند دلیل خوبی است برای سر زدن به این کتاب.

او ادامه داد: ولی حقیقت این است که اصلا فکر نمی‌کردم بخواهم این کتاب را آماده‌ی چاپ کنم و آماده‌سازی برای چاپ نام دیگر آن "ویرایش متن"ی است که روی جلد کتاب آمده. خواندن تصحیح دکتر رستگار فسایی واقعا مایه‌ لذت بود. هنوز هم هست.

او توضیح داد: وقتی مقدمه‌ی آن کتاب را دقیق‌تر خواندم و رسیدم به این نکته که یکی از نسخه‌های دیوان سحاق چاپ سنگی‌ای است که میرزاحبیب اصفهانی در استانبول منتشرش کرده، یاد مقدمه‌ی جعفر مدرس صادقی افتادم که در ابتدای چاپ پاکیزه‌ی "حاجی‌بابای اصفهانی" نوشته بود "مروری بر آثارِ چاپ‌شده‌ی میرزا حبیب در دوره‌ی اقامتش در استانبول و انتخاب‌های حساب‌شده‌اش و در نظر گرفتنِ تذکّرِ صریحِ خودِ او در مقدّمه‌های "دیوانِ اطعمه" و "دیوانِ البسه" ثابت می‌کند که میرزاحبیب در تمامِ این سال‌ها در حالِ تمرین و دستگرمی بوده و خودش را برای یک کارِ بزرگ آماده می‌کرده است."

آزرم در پاسخ به این سوال که به نظر شما چه خصیصه‌هایی می‌تواند مطالعه دیوان اطعمه را برای مخاطب امروزی جذاب کند ، گفت:حتماً می‌دانید که بخش اعظم کتاب‌هایی که درباره‌ی غذا و آشپزی در زبان فارسی موجود است درباره‌ی غذاهای شاهانه و اشرافی است. آن‌چه از آشپزی دوره‌ی صفوی یا قاجار به ما رسیده فهرست غذاهایی است که مردم کوچه‌وبازار دست‌شان به آن‌ها نمی‌رسیده. او در ادامه گفت: عملا سندهای زیادی درباره‌ی آن‌چه مردم کوچه‌و‌بازار می‌خورده‌اند در دست نیست. مایه‌ی تأسف است و چه حیف.

به‌قول آقای دریابندری در "کتاب مستطاب آشپزی" تنها سندی که نشان می‌دهد توده‌ی مردم در قرن‌های گذشته واقعا چه می‌خورده‌اند همین کتاب شعرهای بُسحاق اطعمه‌ی شیرازی است.

آزرم توضیح داد: تفاوت غذاهای شاهانه و اشرافی با غذاهای معمولی را در شعرهای مختلف این دیوان می‌بینید. خواندن فرهنگی هم که میرزاحبیب نوشته کمک می‌کند که از این غذاها بیش‌تر سر دربیاوریم.

محسن آزرم همچنین درباره میرزا حبیب اصفهانی مصحح این اثر گفت: میرزاحبیب اصفهانی یکی از مهم‌ترین، اصیل‌ترین، داناترین و آگاه‌ترین ادیبانِ ایران است. قطعاً یکی از مهم‌ترین مردمان زمانه‌اش بوده و تاریخ فقط به کسانی روی خوش نشان می‌دهد که کار مهمی کرده‌ باشند و چیزی به جهان اضافه کرده باشند که بدون آن حتماً ناقص بوده و خوشبختانه میرزاحبیب اصفهانی یکی از همین کسانی است که چیزهای زیادی به این جهان اضافه کرده و مهم‌ترینِ این چیزها قاعدتاً دو کتاب "حاجی‌بابای اصفهانی" و "سرگذشتِ ژیل بلاس" هستند.

گفت و گوی تفصیلی هنرآنلاین با محسن آزرم را در روزهای آتی خواهید خواند.

انتهای پیام/