سرویس تجسمی هنرآنلاین : نشست خبری رخداد "مرثیهای برای کتابسوزیها" با حضور علی اتحاد، بابک حمیدیان، نورا هاشمی، نیکو ترخانی، مجید رحیمی، نوید هدایتپور، جواد مولانیا در آکادمی هنر برگزار شد.
در ابتدای این نشست علی اتحاد طراح این اجرا گفت: این اثر از چند مدیوم مختلف ساخته شده و در آن از امکانات هنرهای دیداری و هنر اجرا استفاده شده است. بخشی از آن تئاتر است، بخشی پرفورمنس آرت و بخش دیگری نیز به اینستالیشن اختصاص دارد. همچنین موسیقی نیز در این اثر بسیار موثر است و هنرمندان خوبی در حوزه موسیقی با ما همکاری میکنند.
وی افزود: کانسپت اصلی کار به مسئله کتابسوزی میپردازد. البته نگاه به این کانسپ تاریخی نیست و مسئله کتابسوزی به شکل یک الگوی ذهنی مد نظر بوده است. دست کم برای من کتابسوزی به معنای فراموشی، حذف و به خاطر نسپردن است که در نهایت به تکرار میرسد. این موضوع یک الگوی زنده است که از گذشتههای دور شروع شده و هنوز ادامه دارد. کتابسوزی به جغرافیای خاصی تعلق ندارد و در همه جهان به حیات خود ادامه داده است.
این هنرمند درباره اینکه چرا این اثر "رخداد" نامیده شده است و از تئاتر یا نمایش برای آن استفاده نشده است توضیح داد: در اینجا رخداد به معنای یک اتفاق نیست بلکه در مقابل کلمات انگلیسی Event و Happening استفاده شده است و امروز در همه متون مرتبط با هنر از این واژه استفاده میشود. این اثر نه صرفا یک نمایش است نه میتوان آن را پرفورمنس نامید زیرا از امکانات همه این هنرها در آن استفاده شده است.
اتحاد درباره چیستی این اثر هنری نیز اظهار کرد: فضای این اثر که در گالری نیاوران برگزار خواهد شد به شکل دو طبقه است، صندلی برای تماشای این اجرا وجود ندارد و مخاطبان در طول اجرا، اجراگران را از طبقه اول به سمت طبقه دوم دنبال خواهند کرد.
وی با بیان اینکه در ابتدای اجرا با یک ویدئوآرت مواجه خواهد شد گفت: در همین طبقه یک ویدئواینستالیشن از هانیه توسلی و مهدی احمدی اجرا خواهد شد. پس از آن جواد مولانیا با یک تکگویی مخاطبان را به سمت طبقه دوم هدایت خواهدکرد. در این بخش اجراگران دور یک میز نشسته و دیالوگهای بداهه و از پیش تعیینشدهای را با هم رد و بدل خواهند کرد. مجموعه این اجراها به شکل یک رخداد آئینی اتفاق میافتد، آئینی که امکان وجود پیدا نکرده است و به شکل استعاری درباره مقوله کتابسوزی است.
طراح رخداد "مرثیهای برای کتابسوزیها" با بیان اینکه این اجرا درباره ویرانگری متن، حذف اندیشه و تکرار است افزود: زمانی که به این کار فکر میکردم خبری شنیدم درباره یک رویداد کتابسوزی در افغانستان که در جریان آن محموله کتاب یک کامیون که به یک کتابخانهای اختصاص داشت سوزانده و به رودخانه ریخته شده بود. متوجه شدم که این موضوع حقیقتا تاریخی نیست و در روزگار معاصر اتفاق میافتد.
وی با تاکید بر اینکه ادراک هر مخاطب در هنگام دیدن این رخداد با دیگری تفاوت دارد گفت: از آنجا که محلی برای نشستن ثابت تماشاگران وجود ندارد مکان ایستادن هر مخاطب و آنچه اجراگران در گوش بعضی مخاطبان میگویند باعث میشد که درک هر مخاطب نسبت به دیگری کاملا متفاوت باشد.
اتحاد همچنین درباره طراحی فضای این اجرا نیز اظهار کرد: همه بخشهای این اثر را خودم طراحی کردهام به همین دلیل زمان طراحی حتی به شکل لباسهای اجراگران نیز فکر کردم. همانطور که گفتم بخشی از این اثر به اینستالیشن اختصاص دارد و طراحی صحنه نیز برای من همین مفهوم را دارد به همین دلیل تمام ابزارهای آن اینستالیشن جزیی از این آئین هستند و بدون آنها کار قابل اجرا نیست.
جواد مولانیا بازیگر این اجرا نیز درباره تجربه بازی خود گفت: این اثر به دلیل متفاوت بودن برای خودم نیز گنگ است. مخاطب این اجرا بسیار اکتیو است و چون قرار است سرپا بایستد حضوری تاثیرگذار در این اجرا دارد حتی امکان دارد در یک اجرا مطلبی را با صدای آرام به یک مخاطب بگویم و واکنش این مخاطب نسبت به دیگر افراد متفاوت باشد و این موضوع برای من چالشبرانگیز است.
بابک حمیدیان اجراگر دیگر این رخداد نیز با اشاره به اینکه حضور در این اثر برایش پیچیده نیست، ادامه داد: من سالها در کنار گروه نمایشی آتیلا پسیانی و حامد محمد طاهری با شکلی از نمایش روبرو بودم که تمامی گونههای نمایشی را در بر میگرفت. حضور داشتن در این گروهها تجربیات بسیاری را به من اضافه کرد و آموختم که چگونه باید به موسیقی گوش دهم و یا با نقد کارم مواجه شوم.
وی درباره آشنایی با هنر تجسمی و ارتباط با هنرمندان این عرصه اظهار کرد: با وجود اینکه در حوزه تئاتر و سینما فعالیت دارم اما بیشتر دوستانم در حوزه تجسمی هستند و افکارم بیشتر نزدیک به هنرمندان این عرصه است.
این بازیگر با ابراز خرسندی از حضور در این اثر عنوان کرد: سال گذشته در حوز سینما بسیار پرکار بودم و این فعالیت پررنگ سوء تفاهمی برای بعضی افراد ایجاد کرد که من تبدیل به هنرمندی شدم که در آثار ارزشی و دولتی فعالیت میکنم. میخواستم با حضور در این رخداد ارزشمند و متفاوت این تصور را از بین ببرم و دوری خود از موسیقی و کتاب را جبران کنم و به تازه شدن خودم فکر کنم.
حمیدیان اضافه کرد: در این اثر به ماجرای از دست رفتن و رکود واژهها اشاره میشود. ما در این نمایش تریبون کوچکی داریم اما میخواهیم بگوییم که باید از این شرایط پیش آمده ترسید. ما در این اثر تلاش میکنیم تا مخاطب خاص داشته باشیم؛ من دلتنگ مخاطب خاص هستم و مخاطبی که به جای آنکه مرا قضاوت کند با سوادش با اثر برخورد کرده و چیزی به من اضافه میکند.
نورا هاشمی دیگر بازیگر این اثر درباره تجربه خود گفت: مینا ساداتی درگیر یک پروژه سینمایی شد و من به جای این بازیگر در این اثر حضور پیدا کردم. این اثر میتواند جزء هنرهای نمایشی باشد؛ خوشحالم که یک اثر متفاوت میخواهد به اجرا در بیاورد زیرا تکیه تئاترها بر روی مونولوگ برایم بسیارخسته کننده شده بود و میخواستم یک اثر متفاوت را تجربه کنم.
مجید رحیمی جعفری تهیهکننده این اثر با اشاره به اینکه میخواستم در یک پروژه متفاوت حضور داشته باشم، گفت: طرح این اثر از شهریور سال گذشته نوشته شد و امسال به سراغ بخش صحنهای کار رفتیم اما مشکلاتی بر سر راه ما قرار گرفت زیرا این اثر چند رسانهای است و هیچ کدام از مراکز هنری حاضر به حمایت از این کار و دادن مجوز به ما نبودند و ما با سختیهای زیادی برای گرفتن مجوز روبرو شدیم که درنهایت مرکز هنرهای تجسمی به ما مجوز داد.
نوید هدایتپور در سخنانی کوتاه بیان کرد: من و بابک حمیدیان در گروه "نرگس سیاه" بودیم اما هیچگاه همکار نشده بودیم خوشحالم که با گروهی کار میکنم که همگی در کارشان خبره هستند.
نیکو ترخانی دیگر هنرمند این اثر با اشاره به اینکه در حوزه نقاشی و پرفورمنس آرت فعالیت میکند، ادامه داد: این اثر مانند آثار ساموئل بکت میماند که بهرام بیضایی آن را به نگارش در آورده است. مشابه این اثر تا به حال به اجرا در نیامده، این رخداد فرهنگی و هنری متعلق به ادبیات فخیم ایران است.
در بخش موسیقی این اجرا حامد کاظمی خواننده، نغمه مرادآبادی نوزنده تار و ژوبین کلهر نوازنده کمانچه همکاری خواهند داشت.
رخداد "مرثیهای برای کتابسوزیها" از ۲۰ دی تا ۱۰ بهمن ماه به مدت ۲۰ شب در دو سئانس ۱۸: ۳۰ و ۲۰ در گالری فرهنگسرای نیاوران اجرا خواهد شد.
انتهای پیام/