سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: رولان توپور را در اروپا بیشتر از سایر نقاط جهان میشناسند. در سال 1997 در سن 57 سالگی میمیرد و هزاران دست نوشته و شعر و کاریکاتور به جا میگذارد که بدون شک همه آنها نمایانگر برههای از رویدادهای جامعه فرانسه است.
این اثر داستان مردی است به نام ترلوفسکی با ظاهر وبرخورد مناسب که به دنبال آپارتمانی با قیمت مناسب برای اجاره کردن است. در جستجوی خود مورد مناسبی را برای اجاره پیدا میکند و برای بازدید به آنجا میرود. داستان از اینجا شروع میشود که نظافتچی خانه به او میگوید: مستاجری که قبلا اینجا زندگی میکرده خودش را از پنجره به بیرون پرت کرده است ولی هنوز نمرده.
او برای پی بردن از وضعیت مستاجر قبلی به بیمارستان میرود. سیمون شول را روی تخت بیمارستان در حالی که تمام بدنش باند پیچی شده میبیند. سیمون میمیرد و او به آپارتمان نقل مکان میکند. ساختمان عجیب و اتفاقهای مرموزی که در آنجا رخ میدهد باعث میشود که او احساس کند توطئهای در کار بوده که باعث خودکشی سیمون شده وحالا نوبت اوست.
او دچار کابوس میشود، سیمون شول را میبیند، خود را میبیند، شورشی میشود و مرز بین حقیقت و رویا برایش از بین میرود و...
فرم روایت سه بخشی و تقسیم بخشها به فصلهای کوتاهتر باعث شده که کتابی روان و خوشخوان برای مخاطب به نظر بیاید. "مستاجر"، نماد اجتماع سرکوب شدهای است که انسان را به جایی میرساند که از خود به در شده و به دیگری تبدیل میکند که با آن خود بیگانه است. داستان منطبق است با ساختار داستانهای گروتسک.
"مستاجر" از جهاتی به مسخ کافکا شبیه است، به این معنا که سقوط انسانی را نشان میدهد که جامعه او را به یک جانی تبدیل میکند و به قهقهرا میبرد. تاثیر محیط و انسانهای پیرامون بر ناخودآگاه ترلوفسکی و سپس بازتاب این تاثیر بر زندگی و محیط اطرافش.
مترجم در مقدمه کتاب مینویسد، آثار توپور موید این سخن کیرکگور هستند که گفته: "عموما از امر شیطانی سخنی به میان نمیآید، در حالی که به ویژه، در زمانه ما، این حیطه نیازمند پژوهیده شدن است."
پولانسکی در سال 1976 از روی کتاب اقتباسی سینمایی کرد و فیلم موفقی ساخت، که بازیگر اصلیاش هم خود اوست. "مستاجر" در سال 1386 برای اولین بار توسط انتشارات چشمه، با ترجمه کوروش سلیمزاده به بازار آمد.
انتهای پیام/
علیرضا سردشتی