سرویس تجسمی هنرآنلاین : فرزانه مهری مجسمهساز و مترجم از جمله هنرمندانی است که به صورت خودآموخته به مجسمه سازی روی آورده است و قریب به بیست و چند سال است که مجسمه میسازد. او تاکنون ۵ نمایشگاه انفرادی برپا کرده است و در آبان ماه ششمین نمایشگاه انفرادیاش را در گالری مهروا برپا میکند. نمایشگاهی که در نوع خود متفاوت است. گفتوگو با این هنرمند را در ادامه میخوانید.
چطور شد که به مجسمهسازی علاقه پیدا کردید؟
آشناییام با مجسمه سازی در دوران تحصیلم در فرانسه اتفاق افتاد، زمانی که دندانپزشکی میخواندم و در لابراتوار برای ساختن پروتز با گچ و سیم کار میکردم، از همان موقع به ساختن کارهای حجمی خیلی علاقهمند شدم. با گچ و سیم پروتز یا سیم ارتدنسی، چیزهایی میساختم؛ بهخصوص کار با سیم برایم خیلی جذاب بود. این تجربهها مرا به جایی رساند که متوجه شدم اصلاً راهم را اشتباه رفتهام. به خودم گفتم باید از اول شروع کنم و سال پنجم رشته دندانپزشکی را رها کردم تا مجسمه ساز شوم و راهی ایران شدم.
با توجه به اینکه شما از یک راه روشن که آیندهاش مشخص بود تغییر مسیر دادید و به سمت مجسمه سازی روی آوردید از سوی خانوادهتان با مشکل مواجه نشدید؟
برایشان خیلی سنگین بود، تا مدتها نمیپذیرفتند، میگفتند باید ادامه بدهی. اما من در مجسمه سازی چیزی یافته بودم که حاضر نبودم دیگر دختر حرف شنویی باشم. اصلا برای همین بود که تصمیم گرفتم که درسم را تمام نکنم چون میدانستم فشار روی من آن قدر زیاد هست که اگر درسم را تمام کنم مجبور میشوم که قید مجسمه سازی را بزنم.
با توجه به فنی بودن رشته مجسمه هیچ وقت تصمیم نگرفتید که دورههای آموزشی را در این رشته هنری بگذرانید؟
آن زمان یعنی دهه شصت شرایط برای تحصیل در رشته مجسمهسازی خیلی خوب نبود. کلاس مجسمهسازیای هم نبود، یا اگر بود من پیدا نکردم. برای همین خودم شروع کردم به یاد گرفتن از روی کتاب و تجربه با مواد مختلف، سفال، گچ، قالب گرفتن، پر کردن قالب با مواد مختلف و این گونه بود که به مرور مجسمه ساز شدم.
با گذشت این همه سال آیا فکر نمیکنید که این تغییر راه در زندگیتان اشتباه بوده است؟
نه اصلا. اما یکی از بزرگترین اشتباههای من این بود که این همه وقتام را در رشته دندانپزشکی صرف کردم و از اول سراغ مجسمهسازی نرفتم. البته باید به این نکته هم اشاره کنم که اگر من از همان اول به جای دندانپزشکی به سراغ هنر میرفتم نهایت جسارتام در حد مطالعه در رشته تاریخ هنر بود. وقتی به گذشته خودم نگاه میکنم در خودم آن قدر جسارت نمیبینم که بخواهم خودم خالق اثری باشم. به نوعی دندانپزشکی به من جسارت مجسمهسازی را داد. با همه سختیهایی که برای مجسمهسازی کشیدهام اما واقعا از این تغییر مسیر احساس لذت میکنم. مهم این است که آدم آن کاری را بکند که قلباً دوست دارد.
ایده مجسمههایتان چگونه شکل میگیرد؟
برای ساخت مجسمه من بیشتر از زندگی ایده میگیرم، همیشه برای من فرم چهره آدمها، نوع راه رفتنشان و حواشی پیرامونشان جذاب بوده، البته من در همه این چیزها نوعی فانتزی میبینم.
برای ساخت مجسمههاتان از چه متریالی استفاده میکنید؟
در مقطعی من از سیم برای ساخت مجسمه استفاده میکردم. سیم قابلیت این را دارد که کارهای جذاب و فانتزی از آن شکل بگیرد. در مقطعی هم از چوب برای ساخت مجسمه استفاده کردم، سایر متریال را نیز تجربه کردهام.
این روزها چه برنامهای برای ساخت مجسمه دارید؟
برای شرکت در سمپوزیوم مجسمه سازی معاصر دعوت شدهام و در این سمپوزیوم قصد دارم یکی از مجسمههای شاهزاده خانمهای بلخی را بسازم، پیشتر این مجسمهها را در ابعاد کوچک ساختهام و در قالب نمایشگاه انفرادی به نمایش گذاشتهام چون این سمپوزیوم به نوعی در زادگاه این شاهزاده خانمها برپا میشود تصمیم گرفتم که یکی از این شاهزاده خانمها را در ابعاد بزرگ بسازم.
چرا زادگاه این مجسمهها را خراسان میدانید؟
مردم سرزمین باکتریا شمال افغانستان فعلی، حدود ۵ هزار سال پیش این مجسمهها را ساختهاند. مردمی قوی و سختکوش که طبق اعتقاداتشان این مجسمهها را همراه مردگانشان دفن میکردهاند. بعضی باستانشناسها میگویند اینها مجسمههای ایزدبانوهایی بودهاند که بر نظم طبیعت حکومت میکردند، بهخصوص چون آنجا همیشه جنگ بوده، لازم بوده قدرتی مافوق طبیعت، تعادل را برقرار کند. اما من فکر میکنم اگر اینها الهه بودند، لابد یک یا چند چهره بینشان تکرار میشد. شاید اینها مجسمه همان کسانی هستند که همراهشان دفن شدهاند.
آیا مجسمه شاهزاده بلخی را مشابه با همان نمونههای تاریخی خواهید ساخت؟
خب، ساختن مجسمههایی عین آنها نه لطفی داشت و نه درست بود. من میخواستم دریافتی را که از آنها کرده بودم نشان دهم. در ضمن چون این شاهزادهخانمها مربوط به افغانستان بودهاند و همیشه افغانستان محل درگیری بوده است، میخواستم نشان بدهم که این شاهزادهخانمها هم آسیب دیدهاند؛ میخواستم چیزی در آنها باشد که زخم یا دردی را که تجربه کردهاند، نشان دهد؛ برای همین فرمهایی را هم در داخلشان در آوردم، در دل یکی یک حفره هست، در دل یکی زندان، یکی دیگر در دلش چیزی پنهان دارد و... پیدا کردن این چیزها دیگر حسی است.
در نمایشگاهی که پیش رو دارید چه آثاری را به نمایش میگذارید؟
تعدادی حجمهای متنوع ساختهام که این حجمها با حضور مخاطبان هر بار شکلی به خود میگیرد در واقع این مخاطبان هستند که با سوار کردن این مجسمههای تکه تکه هر بار حجم جدیدی را ارائه خواهند. این نمایشگاه آبان ماه در گالری مهروا برپا خواهد شد.
انتهای پیام/