به گزارش خبرنگار موسیقی هنرآنلاین ، محمدرضا لطفی، سرشناسترین نوازندگان تار، ردیف دان و موسیقیدان مشهور ایرانی صبح دیروز جمعه 12 اردیبهشت بر اثر بیماری سرطان درگذشت که قرار است مراسم تشییع این نوازنده سرشناس یکشنبه 9 صبح در تالار وحدت برگزار شود که طبق وصیت این نوازنده برجسته تار، پیکر او در گرگان زادگاهش دفن میشود.
محمدرضا لطفی در سال ۱۳۲۵ در شهر گرگان به دنیا آمد. او به مدت پنج سال در هنرستان موسیقی به آموختن موسیقی پرداخت و موسیقی را نزد استادانی چون علی اکبر شهنازی، حبیب الله صالحی فرا گرفت.
پس از پایان هنرستان به دانشکده موسیقی راه یافت و به تکمیل آموختههایش پرداخت. در این زمان از استادانی مانند نورعلی برومند، عبدالله دوامی، سعید هرمزی نیز بهره جست.
محمدرضا لطفی در سال ۱۳۴۳ جایزه نخست موسیقیدانان جوان را نیز کسب کرد. در جشنواره موسیقی جشن هنر ۱۳۵۴در شیراز به همراه محمدرضا شجریان و ناصر فرهنگفر به اجرای راست پنجگاه پرداخت که بسیار مورد توجه قرار گرفت.
در اجرای ردیف آوازی توسط عبدالله دوامی با ساز تار او را همراهی کرد. در سال ۱۳۵۳ به عضویت گروه علمی دانشکده موسیقی درآمد و در همین سال همکاری خود را با رادیو آغاز کرد. به مدت یک سال و نیم به عنوان مدیر گروه موسیقی دانشکده موسیقی هنرهای زیبای تهران به کار مشغول شد و پس از آن از این سمت استعفا کرد.
در سال ۱۳۵۴ گروه شیدا را راهاندازی کرد و به همراه گروه عارف به سرپرستی حسین علیزاده به بازخوانی و اجرای دوباره آثار گذشتگان پرداخت.
کانون موسیقی چاووش را با همکاری هنرمندانی مثل حسین علیزاده، پرویز مشکاتیان و علی اکبر شکارچی راهاندازی کرد و در طی یک فعالیت چشمگیر آثاری از این گروه به جای ماند که به گفته بسیاری از اساتید از بهترین کارهای موسیقی ایران به شمار میروند.
پس از انحلال چاووش بعد از سفرهای زیادی که برای کنسرت به ایتالیا، فرانسه و آلمان کرد، در سال ۱۳۶۵ به آمریکا رفت. علاوه بر کنسرتهای متعدد در سراسر آمریکا، مرکز فرهنگی هنری شیدا را در واشنگتن بنیان گذاشت.
از خوانندگانی که دراین سالها با او همکاری کردهاند میتوان به محمدرضا شجریان، شهرام ناظری، هنگامه اخوان، محمد معتمدی، امیر اثنی عشری و علیرضا شاه محمدی اشاره کرد.
تسلیت چهرههای فرهنگی و هنر به مناسبت درگذشت استاد محمدرضا لطفی موسیقدان ایرانی همچنان ادامه دارد و اهالی موسیقی پس از درگذشت این چهره ماندگار حوزه موسیقی ایران به مناسبت درگذشت او پیامهایی را صادر کردهاند.
حمیدرضا نوربخش:
"در ابتدا این مصیبت بزرگ را به همه مردم ایران، به جامعه هنری و به جامعه موسیقی تسلیت عرض می کنم. ما یکی از چهرههای شاخص و تاثیرگذار موسیقی ایرانی در 4 دهه اخیر را از دست دادیم.
استاد محمدرضا لطفی از شخصیت هایی بودند که از حیث تاثیرگذاری، ابداع و جامعیت جایگاه بسیار ویژهای دارند. در مورد او نیازی به تعریف و توضیح و تمجید نیست. فکر نمیکنم کسی باشد که با تفکر و آثار ایشان آشنایی نداشته باشد.
البته شایسته است در مورد نوازندگی این نوازنده برجسته نوازندگان سخن بگویند و آهنگسازیهای ایشان را هم آهنگسازان موسیقی کشور مورد تجزیه و تحلیل قرار دهند.
من به عنوان کسی که از نوجوانی با شخصیت و آثار استاد لطفی آشنا بودم و همواره تحت تاثیر کارهای ایشان قرار داشتم صحبت میکنم.
میتوان بگویم آقای لطفی در تاریخ موسیقی ایران شخصیتی جاودانهاند و نقشهای به یادماندنی فراوانی را به جا گذاشتهاند. در تار نوازی لطفی پرچمدار دوره بازگشت در موسیقی ما بود.
در زمانی که مرکز حفظ و اشاعه موسیقی تاسیس شد، نورعلی خان برومند و دکتر داریوش صفوت همت گماردند تا دوباره ذهن مردم را به موسیقی هنری، کهن و سنتی متوجه کنند.
لطفی یکی از جوانان تاثیرگذار بود که پرچمدار دوره بازگشت به سنتها شد. تاثیرگذاری او تا آنجا بود که بسیاری از جوانانی که ساز به دست میگیرند به عشق او این کار را انجام میدهند و سعی میکنند او را الگوی خود قرار دهند.
کارهای جاودانه محمدرضا لطفی بسیارند. ایشان چه در تکنوازی و چه در مورد کارهای به یادماندنی که در کنار صدای جاودانه استاد محمدرضا شجریان انجام دادهاند در یادها مانده است.
در آهنگسازی ایشان فردی خلاق و برجسته بودند که پیوند خوبی با شعر و ادبیات داشتند. هم از ذوق برخوردار بودند و هم دانش کافی در این حوزه داشتند.
آثار ایشان که شمارشان هم کم نیست در تاریخ موسیقی ایران و در ضمیر مردم این سرزمین جاودانه میمانند.
در مورد عرصههای دیگر فعالیت ایشان میتوان به مدیریت مثال زدنی شان اشاره کرد که جز شاخصههای مهم در کار محمدرضا لطفی بود.
گروههای عارف و شیدا تاثیرات زیادی بر موسیقی ایران داشتند و حرکتی را هم در جامعه در پی داشتند.
پشت همه این حرکت ها یک مدیریت قوی میبینیم. تمام کسانی که در طول این سال ها با آقای لطفی کار کردهاند به این نکته اشاره دارند.
موسسه آوای شیدا و مکتب خانه میرزا عبداله دو مرکز جدی آموزش و تولید بودند.
همه میدانیم چند گروه را مدیریت کردن در بخش جوانان، بانوان و بازسازی و ارائه آثار متعدد کار سادهای نیست که البته پشت همه این کارها هم تنها یک نام وجود داشت: محمدرضا لطفی.
همه این موارد از آقای لطفی یک شخصیت تاثیرگذار ساخته بود. متاسفیم ایشان را خیلی زود از دست دادیم. جامعه موسیقی به سوگ نشسته است.
خداوند روح بلند این مرد را قرین رحمت کند. به خانواده ایشان سلامتی بدهد. امیدواریم جامعه پاسدار خریم هنرمندان باشد و ما بتوانیم از نام این بزرگان و آثارشان حفظ و حراست کنیم. امیدوارم مردم ایران هیچگاه هنرمندانشان را از یاد نبرند که البته همواره اینگونه بوده اند."
سعید فرج پوری:
"همه مرغان هم آواز پراکنده شدند، آه از این باد بلاخیز که زد در چمنم، بی تو آری غزل سایه ندارد لطفی، باز راهی بزن ای دوست که آهی بزنم، تسلیت به همه عاشقان فرهنگ و هنر ایران زمین."
احمد مستنبط:
"درگذشت استاد بزرگ موسیقی ایرانی جناب محمدرضا لطفی را به ملت ایران و جامعه موسیقی و هنرمندان و تمام علاقه مندان و شاگردان استاد لطفی و خانواده محترم ایشان تسلیت عرض میکنم.
بنده به واسطه اختلاف سنی وصد البته پیش کسوتی آقای لطفی خودم را در مقام همکار ایشان نمیدانم و به عنوان یک هنرجو و از منظر یک شاگرد امیدوارم این ضایعه اسفناک و دردناک برای همه زنگ خطری تلقی شود که درمسیر اتحاد بیشتر و مهرانگیزی و تحکیم دوستی ها و روابط انسان دوستانه بیش از پیش گام برداریم.
به خصوص برای جوانان وهم نسلها و هم سن و سالهای خودم درسی باشد که بیشتر به موسیقی و تعالی هنر بیاندیشیم و از کبر و غرور کاذب دوری بجوییم که به فرموده بانوی شاعره و ادیب ایران زمین: هرکه باشی و به هرجا برسی آخرین منزل هستی این است.
با آرزوی آرامش برای روح این استاد بزرگوار موسیقی و با احترام به دیگر اساتید بزرگ موسیقی ایران و آرزوی سلامتی و تندرستی برای ایشان.
پیمان ناصحپور:
"موسیقی ایران جریانسازش را از دست داده است!
جریانساز موسیقی ایران درگذشته است! من که از کودکی با او بزرگ شدهام و افتخار همکاری با او را داشتهام، تنها میتوانم بگویم که گفتن تسلیت بابت درگذشت استاد محمد رضا لطفی کافی نیست! بلکه باید سخت به حال موسیقی ایران گریست، زیرا که موسیقی ایران جریانسازش را از دست داده است. امید آنکه شاگردان و دوستان آن استاد بزرگوار راهش را ادامه دهند.
زنده باد یاد و خاطره ی آن استاد گرامی!"
شروین مهاجر:
"سالها با صداى سازش زندگى کردیم و با بیان منحصر به فردش هر چه بیشتر عاشق موسیقى ایرانى شدیم. هیچ وقت اولین کنسرت استاد لطفى را بعد از بازگشت به وطن فراموش نمیکنم.
کنسرتى که با تمام حاشیههایش براى نسل من با ارزش و خاطره انگیز بود.
متاسفانه فرصت دیدارشان از نزدیک میسر نشد ولى همیشه به نغمه هاى عاشقانه پنجههایش گوش می کردم تا اگر به دیده نشد، به گوش دل بیاموزم.
نسل من شاهد دل شکستن هاى بسیار بوده و هست. به یاد داریمگاه گله مندى عزیزان و پیشکسوتانمان را از هم دیگر و امروز از خود پرسیدم آیا این همه دور از هم بودنها ارزش داشت؟
هر چه قدر جامعه هنرى از هم گلهمند و رنجیده خاطر باشند باز مطمئن هستم فقدان ستارگانى چون او، بد دردى بر دل ما خواهد گذاشت و آه و افسوس و بار سنگین خاطرات، چشم یاران گذشته را به گریستن وا میدارد.
دیرى پرواز عشق، خود زخمه بر دلمان زده بود که انتظار چنین پروازى را نداشتیم. جاودانه میماند بر ایرانش، سراى امیدش. درگذشت این اسطوره را به همه دوستدارانش و جامعه موسیقى و همکارانم تسلیت میگویم."
علی مرادخانی
قلندر مرد موسیقی ایران از میان ما رفت. در عرصه موسیقی سنتی هنرمندی بالاتر از او نداشتیم.
محمدرضا لطفی در طول دوران فعالیت درخشان خود زحمات بسیاری برای موسیقی کشید. او از روزهای نخست انقلاب همراه مردم بود. محمدرضا لطفی در خلق آثار ماندگار و جاوید همتی وافر گماشت.
او یکی از انسانهای برگزیده عرصه موسیقی سنتی بود. فقدان مرد بزرگ موسیقی ایران را به جامعه موسیقی و علاقهمندان و خانواده ارجمندشان تسلیت میگویم و از خداوند متعال صبر و بردباری برای خانواده معززشان خواستارم.
پیروز ارجمند
سراینده چاووشهای خاطرهبرانگیز به خالق خود پیوست.
بیشک تاثیر محمدرضا لطفی در عرصه موسیقی انکارناپذیر است، نوای تار او هرگز از ذهن پاک نمیشود.
استاد تارنواز ایرانی با تربیت چندین نسل، حافظ موسیقی اصیل ایرانی و حلقه واسط میان نسل امروز و دیروز بود. درگذشت او در روز معلم یادآور نقش او در تربیت چندین نسل است و امید است شاگردان همچون استادشان چاووشوار در عرصه موسیقی نام استاد خود را سربلند نگه دارند.
با عرض تسلیت به جامعه هنری برای خانواده این هنرمند بزرگ آرزوی صبر دارم.
کیخسرو پورناظری
خبر بس تلخ و زودهنگام بود. فقدان محمدرضا لطفی ضایعه دردناکی برای جامعه موسیقی است.
او از تواناترین اساتید ایران در آهنگسازی، نوازندگی و تدریس بود. چهره شناخته شده، مطرح و موثری که کارهای باقی مانده از او جز ماندگار ترین آثار هنری این مرز و بوم است.
درگذشت استاد بزرگ موسیقی ایران را از جانب خود و گروه موسیقی شمس به خانواده گرامیشان، جامعه موسیقی و دوستدارانشان تسلیت می گویم و برای آنها آرزوی صبر دارم . امیدوارم شاگردانشان چراغ راه این خدمتگزار واقعی موسیقی ایران را روشن نگه دارند.
کیهان کلهر
هیچ واژهای پیدا نمیکنم…
فقط میتوانم همان را بگویم که چند ماه پیش در سوگ شهناز بزرگ نوشتم، موسیقیمان تنهاست، از همیشه تنهاتر ..
هیچ واژهای پیدا نمیکنم…،چرا که نه میتوان مرگ محمد رضا لطفی را باور کرد و نه نبودنش را، حتی اگر نباشد... نمیتوان. هنوز باورم نشده، چه بنویسم و چه بگویم. شاید فقط بتوان گفت، کاش در این سالها بیشتر با هم بودیم و نشد....
لطفی همیشه در ذهن من همان لطفی سال ۱۳۶۱ است که اولین بار دیدم و دوست داشتمش و همیشه حتی با گذشت زمان و تغییرات دیگر در همان زمان و همان سنّ باقی ماند، میماند،… خواهد ماند… دوست داشتنی و شوخ با خندههایی از ته دل و البته، با دستانی که جادو میکردند.
بعدها هروقت دیدمش همان لطفی را دیدم و هرگاه ندیدمش نیز همان را که در ذهن داشتم. عکسها و چیزهای این چند سال آخر برایم برابر با اصل نبود، هیچگاه. دوستی و دوست داشتن قدیمی همینطور است.
کهنه نمیشود و نمیمیرد، زمان و مکان ندارد. نمیتوان مرگ و پایانی هم برایش متصور شد. زنده است هنوز. در ذهن و در گوشم، در ذهنها و گوشهای همه ما و بعد از ما. در خیالمان. در فرهنگی که آن را عزیز میداریم، جایگاه استاد محمد رضا لطفی همیشه "مهم" است.
باورم نمیشود هنوز،
شاید هم دوست دارم در خیالات خود بمانم، چون اگر به واقعیت بیایم دوباره باید دریافت که متأسفانه تاریخ در حال تکرار است، حالا دوباره خودمانیم و خودمان با جنازه عزیزی، بزرگی که روی دستمان مانده و پوزخند کسانی که میپندارند دوای درد هنر و هنرمند، چند بسته خرما و قبری رایگان در بهشت زهراست.
چه میتوان گفت،
هیچ واژه یی پیدا نمیکنم.
حسین علیزاده
آن نغمه سرا از تو چرا جدا شد
ملت ایران، امروز در سوگ
خاطرات و زندگى عاشقانه شان نشسته اند،
تا جاودانه نغمه هایش را بر لب داشته باشند.
یاد و خاطره محمدرضا لطفى جاودان
محمد معتمدی:
ای عاشقان ای عاشقان پیمانهها پرخون کنید
وز خون دل چون لالهها رخسارهها گلگون کنید
استاد محمد رضا لطفی یکی از بزرگترین چهرههای موسیقی معاصر ایران بود که داغش هیچگاه برای ما کهنه نخواهد شد و تا موسیقی ایران زنده است نام "محمدرضا لطفی" زنده و جاوید خواهد ماند.
این درد و داغ را به جامعه هنری ایران تسلیت عرض میکنم.
هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق
ثبت است بر جریدهء عالم دوام ما
همایون شجریان:
باید افسوس خورد و صد افسوس، استاد گرانقدر محمدرضا لطفی نیز بار سفر ببست و برفت...
یاد ایشان همچون آثارش تا ابد زنده خواهد بود.
درگذشت این بزرگ مرد هنر را به جامعه هنری، خانواده محترم ایشان و دو یادگارش امید و سرود تسلیت گفته و برایشان آرزوی صبر میکنم.
بهرام جمالی، مدیرعامل بنیاد رودکی:
استاد محمدرضا لطفی، هنرمند و نوازنده چیره دست تار، آن نیک سرشتِ نیک خوی از میان ما رفت و به جاودانگی پیوست.
نوای تارش خاموش شد اما آثارش همیشه در اوج شکوه می ماند. چقدر سخت است یادآوری این حقیقت که جسم او در میان ما نیست اما لطفی و نوای ساز او همیشه در ذهن هنرمندان این سرزمین جاودانه خواهد بود.
این ضایعه و فقدان بزرگ مرد موسیقی ایران را به خانواده محترم و دوستداران ایشان تسلیت می گویم و از خداوند منان برای آن هنرمند فقید آمرزش و رحمت مسئلت دارم.
پایان پیام/46