به گزارش خبرنگار تجسمی هنرآنلاین ؛ این روزها ششمین جشنواره تجسمی فجر حال برگزاری است؛ بخش مسابقه ای در موسسه صبا، بخش جنبی در فرهنگسرای نیاوران و موزه هنرهای معاصر و نمایش فیلم های تجسمی نیز از 26 بهمن ماه در سینما تک موزه هنرهای معاصر آغاز شده است. به اعتبار سخن علی مرادخانی معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجید ملانوروزی مدیرکل مرکز هنرهخای تجسمی با این که جشنواره تجسمی فجر از نخستین گام خود به صورت بین المللی برگزار شده است اما این جشنواره تا بین المللی شدن فاصله بسیار دارد، این بار پای صحبت های سیدعباس میرهاشمی مدیرکل جشنواره تجسمی فجر نشسته ایم تا نقطه نظرات او را پیرامون این دوره از جشنواره که در حال برگزاری است را بشنویم.
با توجه به اینکه آثاربخش مسابقه وجنبی ششمین جشنواره تجسمی فجربه نمایش گذاشته شده است، به عنوان دبیرکل جشنواره برآیند این دوره از جشنواره را چگونه میبینید؟
من فکر میکنم به جهت کمی و کیفی و هم به جهت برنامههایی که در دبیرخانه ششمین جشنواره تجسمی فجر طراحی و اجرا شد، این جشنواره روند رو به جلویی داشته است و در رشتههای نقاشی، تصویرسازی، کاریکاتور میزان رشد و بالا رفتن کیفیت آثار راه یافته به جشنواره مشهود است.
البته پیشترفت در برخی از رشته از جمله نگارگری آن هم در بخش تذهیب بسیار مشهود است. در باقی رشتهها هم با رشد روبرو بودهایم؛ اما باید نقدها را بپذیریم و قبول کنیم که برخی رشتهها هنوز با ایده آلهای جشنواره فاصله دارند.
یکی از اتفاقهای خوبی که در این دوره شاهد بودیم این بود که جشنواره در سطح ملی از پراکندگی خوبی برخورداربود و ازبیشتر استانها وشهرهای ایران هنرمندان در جشنواره شرکت کردند. این اتفاق را در عرصه بینالملل نیزشاهد بودیم و از۵ قاره و ۵۵ کشورهنرمندانی در جشنواره تجسمی فجرشرکت کردند و بیش از۷۰ درصد شرکت کنندگان جشنواره تجسمی فجر تحصیلات کارشناسی و بالاتر داشتند.
اتفاقی که دراین دوره از جشنواره شاهدش بودیم؛ ۱۸۰ هزار ای پی در جشنواره به ثبت رسیده است که این رقم در طول ۸ ماه بسیار قابل تامل است.
با گفتوگوهایی که پیشتربا معاون هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی داشتم هر دو به اتفاق بر این باور بودند که جشنواره تجسمی فجرهنوز تا بینالمللی شدن فاصله بسیاری دارد. نظر شما در این خصوص چیست؟
جشنواره تجسمی فجر ازهر جنبهای که به آن نگاه کنیم بسیارجوان است وشاید به همین دلیل زود باشد که بخواهد درعرصه بینالمللی هم وارد شود. اما خوشبختانه جشنواره ازهمان دوره نخست به صورت بینالمللی برگزار شد. برگزاری ۶ دوره جشنواره تازه شرایطی را برای بین المللی شدن آن در دورههای آتی فراهم کرده است و دراین ۶ دوره تا حدودی زیرساختهای این بخش فراهم شده است. مثلا یکی از مشکلاتی که برای بین المللی برگزار کردن این جشنواره در رشتههای نقاشی و یا مجسمه سازی با آن روبرو هستیم بحث بیمه آثار است وهزینهای که باید برای ورود و خروج آثار پرداخت کنیم و وثیقهای که در قبال اثر به هنرمند بدهیم که با توجه به برخی ممنوعیتهایی که تحریمها برای کشور ما بوجود آورده، میسر نیست و تنها در چند رشته میتوانیم این جشنواره را بین المللی برگزار کنیم.
باید قبول کنیم که ۸ ماه برای برگزاری یک جشنواره بین المللی زمان کمی است و شناسایی هنرمندان خود بسیار زمانبر است. اما با این همه امسال در رشتههایی که به صورت بین المللی برگزار شد میزبان ۲ داور خارجی بودیم که این اتفاق مهمی است. همچنین توانستیم در ۸ ماه بانک اطلاعاتی جشنواره را کامل کنیم و براساس این بانک در سالهای آتی میتوانیم جشنواراه را در این بخش با قدرت بیشتری برگزار کنیم.
اگر امروز میتوانیم در رشته کاریکاتور شاهد اقبال هنرمندان خارجی در جشنواره باشیم باید قبول کنیم که بخش عمده این اقبال را مدیون برگزاری خوب دوسالانه کاریکاتورهستیم که درعرصه بین المللی از اعتبار خوبی برخورداراست. من قبول دارم که در شمشمین گام برگزاری جشنواره تا بینالمللی شدن فاصلهمان بسیار است اما اگر بیایستیم و کاری نکنیم هیچ اتفاقی در این بخش شاهد نخواهیم بود.
به عنوان دبیرکل ششمین جشنواره تجسمی فجرآیا قبول دارید که نمایشگاه بخش جنبی بسیار ضعیف است و در حد و اندازه قابلیتهای هنرهای تجسمی ما نیست؟
بخش جنبی جشنواره در واقع در چند قسمت برگزار میشود که بخشی از آن به سیری در هنرهای معاصر اختصاص دارد. اهدای نشان عالی را هم داریم که این نمایشگاه نیز براساس قابلیتهای موجود برپا شده است که در برخی از رشتهها کیفیت آثار در حد انتظار نبود.
پس خودتان قبول دارید که این نمایشگاه با ایده آل فاصله بسیار زیادی دارد؟
بله. به هر حال این آثار برآیند امکاناتی بود که ما در اختیار داشتیم.
خودتان و همکارانتان پیشتر از سفارش آثاربه هنرمندان در این بخش گفته بودید، پس دراین صورت باید شاهد آثار بهتری بودیم؟
به نظر من سفارش در این بخش حرف درستی نیست چون با بودجهای که ما در اختیار هنرمندان گذاشتهایم نمیتوانیم بگوییم که به آنها سفارش خلق اثر دادهایم. درواقع این بودجه آن قدر ناچیز بود که ما تنها توانستیم ازهنرمندان برای خلق اثر حمایت کنیم.
در بخش جنبی نمایشگاه تجسمی فجر شاهد راه یابی آثاری هستیم که زمان خلق آنها به سال ۱۳۸۸ و حتی بیشتر باز میگردد؛ چرا این آثار به نمایشگاه راه پیدا کردهاند؟
حرف شما کاملا درست است. با توجه به اینکه از نخستین دوره که این بخش راه اندازی شده؛ لیستی از هنرمندان برای دعوت تهیه شده است، هر سال از تعدادی از هنرمندان برای شرکت در این بخش دعوت میکنیم که برخی از این هنرمندان در زمان برگزاری جشنواره به هر دلیلی امکان خلق اثر نداشتند ازاین رو آثار قدیمی خود را در اختیار ما گذاشتند.
اگر واقع بین باشیم در بخش جنبی جشنواره با نقدهای متعددی روبرو خواهیم بود ازجمله چیدمان آثار و شیوه پاسپارتو و قاب. چرا توجه بیشتری به این موارد در حین برگزاری جشنواره نشده است؟
حرف شما درست است و من تمام نقدها را قبول دارم. در بخش جنبی بیشتر آثارتوسط هنرمندان قاب شده به دبیرخانه تحویل داده شد و با توجه به فرصت کمی که در اختیار داشتیم این امکان وجود نداشت که این آثار را برگردانیم تا ایرادها را برطرف کنند و به دبیرخانه بازگردانند از این رو به همین شکل بر روی دیوار رفتند.
یکی از مواردی که در بخش تجسمی نداریم نقد است و تا زمانی که شما و امثال شما نسبت به رویدادهای تجسمی نقد نداشته باشید؛ این مشکلات برطرف نخواهد شد. من به عنوان یک مقام مسوول در جشنواره تجسمی فجر تمام این نقدها را میپذیرم و قبول دارم تا زمانی که من زیر سوال نروم نمیتوانم پاسخگو باشم. امسال با تمام تلاشهایی که برای برگزاری جشنواره فجر انجام دادیم اما قبول دارم که نقدهای متعددی نیز برما وارد است.
با توجه به اینکه شما معتقدید نقد در حوزه تجسمی وجود ندارد؛ اگر خودتان قرار باشد جشنواره تجسمی فجر را نقد کنید به چه مواردی اشاره میکنید؟
من فکر میکنم با اینکه از دوره پنجم اعلام کردیم که دبیرخانه جشنواره به صورت دائمی برپا شده است اما این دبیرخانه هنوز در حد و اندازههای جشنواره نیست و باید قابلیتهای آن را گسترش دهیم. همچنین پس از برگزاری ۶ دوره هنوز نتوانستهایم که از پتاسیلهای خوب صدا و سیما برای جشنواره استفاده کنیم و این امر مستلزم بودجه و ارتباطات خوب در این بخش است.
همچنین با توجه به جوان گرایی که در جشنواره تجسمی فجر شاهد هستیم باید جشنواره تعامل خوبی با دانشگاهها و انجمنها برقرار کند که هنوز این تعامل مسیر خوبی را پیش نگرفته است. اگر ما دانشگاهها و انجمنهای هنری قوی داشته باشیم به پیروی ازآن جشنواره خوبی نیز خواهیم داشت. اما ازاتفاقات خوب جشنواره برقراری ارتباط خوب با پیشکسوتان است باید تلاش کنیم پیشکسوتانی که هنوز به جشنواره اقبال نشان ندادهاند را نیز به جشنواره پیوند بدهیم.
انتهای پیام/
گفت وگو : مریم آموسا