آیدین آغداشلو، چهره ماندگار نقاشی در گفت و گو با خبرنگار تجسمی‌ هنرآنلاین درباره تفاوت بودجه سینما با تئاتر و هنرهای تجسمی‌ گفت: بخشی از این اختلاف چشمگیر به عدم رعایت انصاف و تساوی بر می‌گردد و قسمتی از آن هم به مسائل دیگری مربوط است.

او در این باره ادامه داد: سینمای ایران سال‌هاست که فقط بر اساس سوبسید دولتی ساخته می‌شود. در این میان تقریبا تمام لوازم فنی ساخت فیلم را دولت تامین می‌کند و به تایید دولت وام‌های مختلفی به فیلمسازها پرداخت می‌شود. بحث درست و نادرست بودن آن اینجا نیست. سینما عادت کرده به اینکه فیلم‌ها نفروشند و همچنان متضرر نشوند و این ساختار خیلی خاص و شگفت انگیز است.

این هنرمند گفت: در همان زمان هم کسانی که دلسوز این مسئله بودند اشاره‌های مختلفی داشتند که این نوع سینما که باطنا با کمک دولت اداره می‌شود و ظاهرا تهیه کنندگان مستقلی دارد که برایشان مهم است سرمایه‌شان برگردد، قابل دوام نیست و اکنون می‌بینیم که با کم شدن کمک‌های بی حد و حصر دولتی سینما با بحران بسیار عمیقی روبرو شده است.

آغداشلو با اشاره به مستقل بودن هنرمندان حوزه تجسمی‌ ادامه داد: در مقابل هنرهای تجسمی‌ هیچ‌گاه بر مبنای کمک‌های دولتی روی پای خود نایستاده است. آثار تجسمی‌ در گالری‌ها یا به فروش می‌رسد یا نه، ولی به هر حال وضعیتش در گالری‌ها مشخص می‌شود. در این بین مدت‌ها بحث خرید بخشی از آثار تجسمی‌ از طرف دولت هم مطرح بود که این حرف یا به عمل تبدیل نشد یا چون بدون برنامه‌ریزی مشخصی بود پیامد و فایده‌ای که انتظار داشتیم محقق نشد، در نتیجه هیچ کمک عمده‌ای از جانب دولت برای خریداری آثار هنرمندان تجسمی‌ انجام نشد.

او در این باره ادامه داد: به عنوان کسی که نقاش هستم و مسائل تجسمی‌ برایم مهم است بارها اشاره کرده‌ام اینکه دولت آثار را خریداری نکند اتفاق مهمی‌ نیست، چراکه هنر تجسمی‌ معاصر ایران باید روی پای خودش بایستد و مستقل عمل کند و در عمل هم در مقایسه با سینما با بحران‌های بسیار کمتری روبرو هستیم. مخصوصا با حراج‌هایی که در سال‌های اخیر در کشور برگزار شد قیمت‌ها را تا حدودی بالا بردند و چون بازار این حراج‌ها به بخش خصوصی مرتبط بود در نتیجه برای هنرمندان سود بخش بود. ممکن است برخی هنرمندان بلند آوازه و مشهور نسل قبل فروش بالایی کردند اما هنرمندان جوان هم بی بهره نماندند و بر حسب شرایطی آثارشان را توانستند به قیمت خوبی هم بفروشند.

این هنرمند برجسته با تاکید بر لزوم رعایت عدالت در تقسیم بودجه میان رشته‌های هنری مختلف اظهار کرد: بنابراین مقایسه این دو از یک طرف درست است. اینکه بودجه ای که برای تئاتر، موسیقی، سینما و تجسمی‌ در نظر گرفته می‌شود باید توزیع عادلانه داشته باشد. من برنامه‌ریز فرهنگی نیستم اما کسانی که برنامه‌ریزی می‌کنند و نمایندگانی که تصویب می‌کنند این قائده را بر اساس چهارچوب مطمئن‌تری باید انجام دهند.

وی افزود: ولی شاید به نوع دیگری هم بتوان به این مسئله نگاه کرد. این برنامه ریزی بر این اساس است که سینما هنر پرخرجی است. برای ساخت فیلم حدود 400 تا 500 میلیون سرمایه لازم است اما در حوزه تجسمی‌ به چنین بودجه‌ای نیاز نیست. بنابراین شاید برنامه‌ریزان در مقطعی به خیال خود احساس کردند که فکر درستی کردند چرا که سینما هم پرهزینه و هم سود بخش است. اگر فیلمی‌ مثلا هفت میلیارد فروش می‌کند بنابراین چنین برنامه‌ریزی و صرف هزینه می‌ارزد چرا که سرمایه برمی‌گردد. در مورد هنرهای تجسمی‌ ممکن است در مجموع چنین بازدهی نداشته باشد اما بسیاری از هنرمندان تجسمی‌ معاصر ایران بین یک تا دو میلیون دلار هم فروختند که دهها بار بیشتر از پرفروش ترین فیلم‌هایی است که الان می‌بینیم. در نتیجه این نوع برنامه ریزی منصفانه نیست. حالا که بازگشت سرمایه ای هم وجود ندارد، تعداد کسانی هم که به سینما می‌روند بسیار کاهش پیدا کرده است. فیلم پرفروش فیلمی‌است که بتواند بودجه اصلی خود را برگرداند اما تعداد فیلم‌هایی که اکنون این ویژگی را دارند از تعداد انگشتان دست هم تجاوز نمی‌کند.

آغداشلو تاکید کرد: کاری که در مورد سینما شده به نظرم نیاز به تجدید نظر دارد تا سینما و فیلمسازان از محل فروش سرمایه شان را تامین کنند که البته کار ساده ای نیست و باید در نظر بگیریم آیا سینمای ایران قادر است بدون بودجه دولتی روی پای خود بایستد؟ من گمان نمی‌کنم. الان چند دهه است که این اتفاق نیفتاده است.

انتهای پیام/31/34