به گزارش هنرآنلاین به نقل از روابط عمومی رویداد، مشروح فراخوان همایش ملی «زبان تزئین در طراحی مد و لباس» به شرح زیر است:
مقدمه:
طراحی مد و لباس، با در برداشتن مفهومی جامعهشناختی، محصول دوران انقلاب صنعتی است که با چرخهای خیاطی و ماشینهای دوزندگی مدرن ظهور یافت و سریعاً در فرهنگ جوامع بسط پیدا نمود. چنانکه در بازه زمانی کوتاهی به نیازی نهتنها فرهنگی بلکه اجتماعی بدل شد و به هویت فردی بسنده نگردید، بلکه بهصورت چالشی اجتماعی طرح یافت. در ایران معاصر نیز پس از انقلاب 1357 و بنیان نهاده شدن نظام جمهوری اسلامی، مسئله مد بهویژه در حوزه پوشش اجتماعی زنان که همراه با پیچیدگیهای خاص است، در مرکز گفتمانهای فرهنگی قرار گرفت. نوع لباس و تصمیمهای پیرامون پوشش در منازعات سیاسی و آییننامههای تربیتی و قواعد رفتار هنجاری خود را نشان داد بهنحویکه گفتمانهای مسلط با طرح الگوهای ساختاری پوشش مانند لباس ملی و لباس رسمی سعی در همسانی پوشش نمودند و در مقابل، گفتمانهای دیگر با تأکید بر آزادی انتخابهای فردی الگوی تنوع پوششی را دنبال کردند.
در حقیقت، پوشش افراد یا مبین دنبالهروی آنان از هنجارهای نشئتگرفته از گفتمان مسلط قدرت یا مبین مقاومت در برابر این هنجارها بود. با گذشت 25 سال از این جریان، در سال 1383 با تأکید مقام معظم رهبری بر مسئله مدگرایی و شکلدهی به لباس ملی، نقطه عطفی در طراحی لباس و گفتمان مد ایران به وجود آمد و سبب شد با تصویب مجلس شورای اسلامی در سال 1385 کارگروه مد و لباس در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شکل گیرد. این کارگروه، در اقدامی گستردهتر، بنیاد مد و لباس ایرانی ـ اسلامی را متشکل از اعضاء خود کارگروه به همراه تعدادی از کارشناسان وزارتخانهها و بخش خصوصی تأسیس کرد تا نهادی تعاملی میان فعالان عرصه تولید مد و لباس و دستگاههای دولتی باشد و تمامی مصوبات کارگروه را اجرایی نماید. این بنیاد همزمان با شکلگیری خود در سال 1390، جشنواره ملی مد و لباس فجر را که در حال حاضر یکی از ارکان کلیدی تأثیرگذار در سیاستگذاری مد و لباس ایران است، پیریزی نمود تا با گزینش و نمایش آثار برتر طراحان لباس (مبتنی بر اصول و ارزشهایی که هرساله در فراخوان خود اعلان میدارد) ضمن به رسمیت شناختن تمایزهای طبقاتی و انتخابهای فردی، الگوهای روشنی از مد ایرانی ـ اسلامی ارائه دهد و بدین نحو بر روند مدگرایی جامعه تأثیرگذار باشد.
لیکن آنچه در این میان، بهمثابه خلأیی عظیم میان دانشگاههای در بردارنده رشته طراحی پارچه و لباس، بنیاد، جشنواره و تمامی نهادهای نظارتی و وزارتی وابسته به کارگروه احساس گردید؛ عدم توجه به مسئله تزیینات و فعالان و شاغلان وابسته بدانها در این عرصه است. چندانکه تمرکز بر نقش و رسالت پربار نمودن آنها بهعنوان بستری برای جهتدهی به هویت ایرانی ـ اسلامی در پوشش و مدیریت فرآیند مد و لباس در سطح ملی میتواند بسیار حائز اهمیت باشد؛ زیرا هرگونه واکاوی از وجوه متعدد در میزان اثربخشی فعالیتهای چنین حوزهای بهویژه بر محوریت عفاف و حجاب و ارائه راهکارها و سیاستهای خاص جهت ارتقاء و پیشبرد آنها نمیتواند در خلأ و بدون اهتمام به مطالعه نظاممند صورت گیرد؛ بنابراین هشتمین همایش مبانی نظری هنرهای تجسمی بر محوریت آرایههای تزیینی در مد و لباس شکل گرفت تا بر مدون سازی آموزشهای سنتی، غنیسازی منابع مکتوب و نیز پربار نمودن فعالیتهای بینارشته ای در باب فرهنگ زینتی مد و لباس بهویژه در راستای پوشش ایرانیان مددرسان باشد. عرصهای که علیرغم تکاپو در بازار اقتصاد هنر، چندان حائز اهمیت و شایان توجه از سوی مسئولان ذیربط نبوده وازدید پژوهشگران و علاقهمندان به مواریث هنری کشورمان هم مغفول مانده است. بااینوجود، برپایی چنین رویداد علمی میتواند دستاوردهای ذیل را به همراه داشته باشد:
1) گردهم آمدن و کسب شناخت از آثار، دستاوردها و محصولات هنرمندان و فعالان بومی چنین عرصهای بهویژه در مناطق مرزی ایران و اساتید پیشکسوت و بعضاً ناشناخته در رشتههای گوناگون هنرهای صناعی، هنرهای سنتی، طراحی پارچه و لباس، طراحی جواهرات و زیورآلات، طراحی کیف و کفش و همچنین صنعتگران و تولیدکنندگان پوشاک، صاحبان مشاغل خانگی، طراحان خانههای مد، مزون داران و فعالان حوزه عفاف و حجاب؛
2) شناخت سازوکار نهادها و بخشهای مرتبط و میزان تأثیرگذاری آنها بر الگوهای تزیینی در پوشش ایرانی ـ اسلامی و روند مدگرایی ملی
3) کمک به گسترش و اشاعه اطلاعات و نتایج پژوهشها درباره پیشرفتهای موجود در عرصهای خاص از طراحی و مد لباس و عفاف و حجاب
4) ایجاد یک شاخصه توسعهیافتگی و اعتبار علمی برای نظام جمهوری اسلامی در سطح بینالمللی
5) شکلدهی به یک مکانیسم علمی ـ فرهنگی جهت شکوفایی صنایع و فناوریهای مربوطه بهویژه در عرصه کسبوکارهای مرتبط با زنان
6) برقراری ارتباط میان مجامع علمی، پژوهشگران، طراحان و فعالان در تمامی گرایشهای طراحی لباس، طراحی و چاپ پارچه، طراحی بافت، طراحی دوخت، طراحی سنتی تزئینات لباس، طراحی ملزومات وابسته (کیف، کفش، زیورآلات و ...)
7) توسعه دانش و انتقال آن از بخشهای دانشگاهی به حوزه صنعت و تولید
8) امکان سازی بررسیهای آسیب شناسانه و ارائه راهحلهای علمی در مواجهه با چالشهای پیشِروی این حوزه
9) توسعه مهارتها و فنون به نحو صحیح و بومیشده به علاقهمندان و متخصصان
این همایش با همکاری «انجمن طراحان و دوزندگان رودوزیها و آرایههای تزیینی مد و لباس کشور» برگزار میشود.
محورهای همایش
1) مطالعات با رویکرد نظری
مفهوم و مبانی نظری تزیین در طراحی مد و لباس
پژوهشهای بنیادی و کاربردی با رویکرد شناخت تزیینات در تاریخ لباس ایرانیان
ارزیابی و آسیبشناسی سرفصلهای دروس مرتبط در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی
ارزیابی و آسیبشناسی پایاننامههای دانشگاهی بر محوریت تزیینات در طراحی مد و لباس
معرفی و شناسایی آثار پژوهشی، تألیفات و ترجمانها درباره تزیینات مد و لباس
جایگاه هنرهای تزیینی مد و لباس در مطالعات بینرشتهای
2) مطالعات با رویکرد فرهنگی ـ اجتماعی
هویت و بومشناسی هنرهای تزیینی مد و لباس
نقش زنان در هنرهای تزیینی وابسته به عرصه طراحی مد و لباس
جایگاه تزیینات مد و لباس در هنرهای معاصر
کاربرد هنرهای تزیینی مد و لباس در رونق صنایع وابسته و بازار اقتصاد هنر
تجلی تفکر ایرانی ـ اسلامی در تصویرسازی آرایههای تزیینی مد و لباس
اهمیت هنرهای تزیینی مد و لباس در پیشرفت و توسعه پایدار فرهنگی
آسیبشناسی هنرهای تزیینی مد و لباس در نمایشگاهها و جشنوارههای هنری
3) مطالعات با رویکرد تاریخی
آیکونولوژی نقوش و آرایههای تزیینی در منسوجات و پوشاک
سبکشناسی و سیر تحول نقوش و آرایههای تزیینی در منسوجات و پوشاک
تبارشناسی تزیین در منسوجات و پوشاک اقوام ایرانی
تولید و تجارت تزیینات منسوجات و پوشاک در قلمرو فرهنگهای ایرانی
4) مطالعات با رویکرد مهارت ورزی
فنون سنتی تزیین در طراحی و تولید منسوجات و پوشاک
مواد، وسایل و ملزومات اجرایی تزیینات پوشاک
شناخت استادکاران و آثار فاخر آنها در حوزه تزئینات پوششی ایرانیان
ارتباط هنرمندان معاصر با تکنیکها و امکانات اجرایی فناورانه و دانشبنیان
اطلاعات تکمیلی در پوستر همایش به شرح زیر درجشده است:
