سرویس مد و لباس هنرآنلاین: منیر ازانی طراح لباس مدت زیادی نیست که در حوزه مد و لباس ورود پیدا کرده با این وجود نام او و برندش به واسطه طرح های منحصربه‌فرد و ویژگی خاص طراحی پارچه‌هایش در دومین کتاب ملی مد و لباس ایران آمده است.

در ادامه گفت‌وگوی هنرآنلاین با این طراح لباس را بخوانید:

خانم ازانی، از تحصیلات و سبقه فعالیت‌تان در حوزه مد و لباس بگویید.

من متولد سال ۶۳ و فارغ‌التحصیل کارشناسی رشته مدیریت دولتی هستم. سابقاً کارمند بانک بودم ولی به دلیل علاقه‌ای که داشتم از بانک استعغا دادم و مشغول فعالیت در زمینه طراحی لباس شدم. به صورت آکادمیک و دانشگاهی رشته طراحی لباس را نخواندم ولی این حرفه را در مؤسسات آزاد آموزش دیدم. در ادامه سعی کردم کمی در زمینه پارچه فعالیت کنم و چند شو هم برگزار کردم و حالا می‌خواهم به صورت مستقل در این زمینه فعالیت داشته باشم.

چطور می‌شود یک کارمند بانک که مدیریت دولتی خوانده است به یک‌باره متوجه این موضوع می‌شود که به طراحی لباس علاقه دارد و بعد وارد این حوزه می‌شود و رشد می‌کند؟

زمانی که من می‌خواستم انتخاب رشته کنم در جامعه خیلی به این چیزها و مخصوصاً رشته مد و لباس اهمیت داده نمی‌شد. یک سری رشته‌ها وجود داشت که اکثراً آن‌ها را برای تحصیل انتخاب می‌کردند و من هم مثل بقیه وارد دانشگاه شدم و از بین رشته‌های که وجود داشت مدیریت دولتی را انتخاب کردم.

منیر ازانی

مطمئنا شما در ابتدا یک کمبودهایی را در حوزه طراحی پارچه احساس کرده‌اید. در مورد این کمبودها بگویید.

فکر می‌کنم طراحان لباس ما راجع به بافت و طرح‌های پارچه اطلاعات زیادی ندارند. در جامعه هم به قدر کافی بر روی طراحی پارچه تمرکز نشده است و طراحان خیلی توجه نمی‌کنند که طرح پارچه‌ها را خودشان بزنند. به نظرم طراحان لباس‌ ما با نوع بافت پارچه خیلی آشنا نیستند و باید اطلاعات بیشتری در مورد پارچه کسب کنند. منابع ما هم در زمینه طراحی لباس و به خصوص طراحی پارچه خیلی کم است.

طراحی پارچه بحثی است که فکر می‌کنم معطوف به نقش‌زنی روی پارچه و رو دوزی‌ها می‌شود، اما بحث دیگری هم با نام شناخت پارچه وجود دارد. یعنی ما انواع و اقسام پارچه‌ها را داریم ولی متأسفانه طراحان ما خیلی آن‌ها را نمی‌شناسند و امکان دارد از پارچه‌های نادرست استفاده کنند. شما در زمینه شناخت، انواع و تاریخچه پارچه مطالعه‌ای داشته‌اید؟

خیر. تقریباً می‌شود گفت که من تازه وارد این حیطه شده‌ام. بعد از صحبت با یکی از استادهایم متوجه شدم که شناخت طراحان لباس از پارچه خیلی کم است. آن‌ها بیشتر از پارچه‌هایی استفاده می‌کنند که وجود دارد. یعنی بدون این‌که بافت و نوع پارچه را ببینند، فقط ظاهر پارچه را نگاه می‌کنند و آن را به کار می‌گیرند. استادم حتی پیشنهاد دادند که من در زمینه بافت پارچه فعالیت کنم تا از طریق بافت پارچه بتوانم نوع پارچه را بشناسم. فکر می‌کنم یک ماهی می‌شود که در این زمینه فعالیت می‌کنم.

برای این کار شما به چه متریال و ابزاری نیاز دارید؟

من برای برند خودم پیشنهاد داده‌ام که برای بیس کار از پارچه ساده‌ای که در بازار وجود دارد استفاده کنیم و چیزهایی که می‌خواهیم روی پارچه اضافه کنیم را خودمان ببافیم. 

شما زمانی فیلد کاری‌تان را عوض کردید و وارد حوزه مد و لباس شدید که این حوزه خیلی پرطرفدار و رقابتی شده است. از طرفی، حوزه مد و لباس تقریباً وقت زیادی از آدم می‌گیرد و خیلی از طراحان از وضعیت اقتصادی آن هم گله‌مند هستند. با این وجود پشیمان نیستید که وارد این حوزه شده‌اید؟

خیر. آن محصولاتی که الآن در بازار وجود دارد، محصولاتی است که خیلی ربطی به فرهنگ ما ندارند. یا از کشورهای دیگر آمده‌اند و یا کیفیت خوبی ندارند. ما کمتر می‌بینیم که طراحان پارچه ایرانی از پیشینه فرهنگی و همین‌طور المان‌های لباس اقوام ایرانی استفاده کنند. بنابراین این حوزه هنوز جای کار کردن دارد.

این‌که شما می‌گویید لباس‌های بازار با فرهنگ و باورهای ما فاصله دارند درست است ولی به هر حال این لباس‌ها دارند فروش می‌کنند و اتفاقاً نوجوانان و جوانان ایرانی هم ذائقه‌شان به گونه‌ای شده که این لباس‌ها را می‌پسندند و برای‌شان اهمیتی هم ندارد که طرح روی لباس‌ها به فرهنگ‌شان می‌خورد یا نه.

شاید به خاطر این است که شناخت ندارند. اگر ما در طرح‌هایمان از نقش و نگارهایی که قبلاً داشته‌ایم استفاده کنیم و بیاییم این طرح‌ها را به جوانان‌مان نشان بدهیم، شاید استقبال جوانان از این لباس‌ها بهتر از استقبال‌شان از لباس‌هایی شود که به فرهنگ ما نمی‌خورند. وقتی ما لباس‌های مناسب فرهنگ خودمان را تولید نمی‌کنیم و به جوان‌ها نشان نمی‌دهیم طبیعتاً گرایش‌ جوان‌ها به سمت لباس‌های دیگر می‌رود. تبلیغات خیلی مهم است و ما در این زمینه خیلی ضعیف هستیم. من در مراسم رونمایی از دومین کتاب ملی مد و لباس با برندهایی آشنا شدم که شناختی از آن‌ها نداشتم. همه این‌ها به خاطر تبلیغات ضعیف است. این تبلیغات باید آن‌قدر گسترده باشد که نه تنها من بلکه آدم‌هایی که در حوزه مد و لباس فعال نیستند هم با نام برندهای ایرانی آشنا شوند. الآن مردم شاید برندهای خارجی را بیشتر از برندهای ایرانی می‌شناسند. شناخت‌شان از برندهای ایرانی خیلی کم است.

به نظرتان برندها بودجه تبلیغات گسترده را ندارند و یا تأثیر رسانه در این حوزه را نمی‌دانند؟

به نظرم خیلی از برندها بودجه تبلیغات را دارند ولی شاید از مقایسه شدن با برندهای خارجی می‌ترسند چون فکر می‌کنند مردم تولیدات داخلی را با تولیدات خارجی مقایسه می‌کنند و می‌گویند تولیدات خارجی خیلی بهتر هستند. این احتمال هم وجود دارد که طرح‌های خیلی از این برندها کپی‌برداری باشد چون ما برندهای زیادی داریم که طراحی‌هایشان ایرانی نیست بلکه آن‌ها از طرح‌های خارجی کپی‌برداری شده‌اند.

شما یک تیم هستید یا صرفاً خودتان به عنوان طراح پارچه و لباس فعالیت می‌کنید؟

فقط خودم هستم. من یک برند دارم که با نام خودم ثبتش کرده‌ام. یعنی اسم برندم "منیر ازانی" است.

شما اسم‌تان در کتاب ملی مد و لباس ثبت شده که این اتفاق بزرگی است چون برای هر کسی همچین اتفاقی نیفتاده است. حتماً در کارتان موفق بوده‌اید که نام‌تان در این کتاب ثبت شده است. برنامه‌تان برای تدوام این موفقیت چیست و در آینده روی چه چیزی تمرکز خواهید کرد؟

تمرکز من بیشتر در زمینه پارچه است. دوست دارم اطلاعاتم را افزایش بدهم و اگر توانستم یک مقاله‌ای هم در این زمینه بنویسم. خیلی دوست دارم یک تیم تشکیل بدهم چون احساس می‌کنم کار تیمی بیشتر جواب می‌دهد. جوان‌های ما در سال‌های اخیر خیلی بیشتر از رنگ استقبال می‌کنند و به نظرم اگر بتوانیم در طراحی لباس از ترکیب رنگ‌ها استفاده کنیم خیلی به زیبایی لباس‌هایمان کمک خواهد شد. من خودم نقش و نگارهای فرش را خیلی دوست دارم. اگر بتوانم از آن‌ها در زمینه طراحی لباس استفاده کنم خیلی خوب خواهد شد.

منیر ازانی

حضور ذهن‌ دارید که چند تا از طرح‌هایتان نشان شیما یا حق مالکیت معنوی دریافت کرده است؟

خیر. اصلاً فکر نکنم نشانی گرفته باشند.

اطلاعی در مورد اهمیت این نشان‌ها دارید؟

خیر.

فکر می‌کنید نقص از کجاست که به عنوان یک طراح لباس از چنین مسائلی مطلع نیستید؟

شاید به خاطر اطلاع‌رسانی کم است. اخیرا یک پویشی با نام "تهران بپوشیم" راه‌اندازی شده اما من این را اولین بار در مراسم رونمایی کتاب ملی مد و لباس متوجه شدم. اگر در این زمینه‌ها تبلیغ شود خیلی خوب خواهد شد.

تمایلی دارید که در سایر رسته‌ها مثل پوشاک آقایان و کودک‌ و نوجوان هم فعالیت داشته باشید یا این‌که هم‌چنان می‌خواهید تمرکزتان را روی طراحی لباس خانم‌ها بگذارید؟

فعلا تمرکزم روی لباس اجتماع بانوان است. شاید در آینده در زمینه لباس کودکان هم فعالیت‌هایی انجام بدهم.

اخیراً تعداد زیادی از طراحان ما به طراحی لباس بانوان روی آورده‌اند. فکر نمی‌کنید طراحی لباس‌ بانوان اشباع شده باشد؟

هر چقدر هم که اشباع شده باشد باز هم جامعه ما به این نوع لباس نیاز دارد.

نقد یا پیشنهادی در مورد دومین کتاب ملی مد و لباس ندارید؟ فکر می‌کنید چه چیز‌هایی می‌تواند به آن اضافه شود؟

به نظرم کتاب سال گذشته جامع‌تر بود. شماره تلفن تعدادی از طراحان لباس در آن کتاب آمده بود ولی جنبه تبلیغاتی نداشت چون نمونه کار آن‌ها را در کتاب نمی‌دیدیم. کتاب ملی مد و لباس سال گذشته جامع‌تر بود و کتاب امسال هدف‌دارتر. در دومین کتاب ملی مد و لباس نمونه‌ کارها را خیلی دقیق گذاشته بودند و اطلاع‌رسانی خیلی بهتری هم داشتند. من خودم در مراسم رونمایی کتاب ملی مد و لباس با خیلی‌ از طراحان پارچه و‌ چاپ پارچه آشنا شدم.

شما محصولات‌تان را چطور ارائه می‌دهید؟

یک کالکشن طراحی می‌کنم و بعد برای آن شو می‌گذارم.

زمانی که می‌خواهید کالکشنی را طراحی کنید، ایده اولیه بر چه اساسی در ذهن‌تان شکل می‌گیرد و چه فاکتورهایی را برای موفقیت مجموعه‌تان انجام می‌دهید؟ مثلاً الآن اگر سلیقه خانم‌های جامعه این باشد که مانتو جلو باز بپوشند، شما با علم به این موضوع، چه چیزهایی را به آن اضافه می‌کنید که کار شما با نمونه‌های دیگر متفاوت شود؟ زمانی که قرار است از یک کاری الهام بگیرید، ذهن‌تان به سمت چه الگوها و نهادهایی می‌رود؟

جامعه ما الآن به شکلی شده که همه دوست دارند یک نوع لباس بپوشند ولی من فکر می‌کنم اگر بشود فقط برای یک جامعه خاصی لباس طراحی کرد خیلی بهتر می‌شود. مثلاً الآن خیلی از برندها هستند که فقط در زمینه پوشش خانم‌های محجبه فعالیت می‌کنند و کاری به پوشش بقیه اقشار جامعه ندارند. آن‌ برندها هدف‌شان را روی یک‌سری از خانم‌ها گذاشته‌اند و فروش خوبی دارند. به نظرم ما اول باید هدف‌مان را تعیین کنیم که دقیقاً می‌خواهیم و برای چه کسانی طراحی کنیم. بعد طبق آن اهداف می‌توانیم طراحی را انجام دهیم. حالا ممکن است هر کسی از یک چیزی الهام بگیرد. مثلا من می‌گویم نقش‌ و نگارهای قدیمی و یک سری‌ها می‌گویند ترکیب رنگ‌ها یا الهام‌ گرفتن از فرهنگ‌های دیگر.

برای لباس بانوان، اکسسوری هم طراحی می‌کنید؟

فعلاً خیر ولی دوست دارم ست‌هایی را ارائه بدهم که خانم‌ها بعد از مانتوها، کیف و کشف‌هایی که من طراحی کرده‌ام را هم خریداری کنند.

به عنوان یک طراح در زمینه تأمین مواد اولیه مشکلی ندارید؟

مسلماً مشکل داریم. یکی از مشکلات ما این است که ما برای هر شو که می‌خواهیم بگذاریم باید از چند ماه قبل آماده شویم اما در بازار پارچه‌ها را دقیقاً سر فصلش می‌آورند. یعنی شما اگر فصل تابستان به بازار مراجعه کنید، می‌بینید که پارچه پاییز و زمستان هنوز نیامده است و این کمی کار ما را سخت می‌کند. مشکل دیگر این است که باید خیلی بگردیم تا پارچه‌های خوب را پیدا کنیم. قیمت پارچه‌ها هم خیلی بالا رفته و این باعث می‌شود که دستمزد خیاط‌ها و در انتها قیمت مانتوها هم بالا برود.

اشاره کردید که فعالیت در حوزه کودک را هم دوست دارید. اتفاقا یکی از مشکلات ما در طراحی لباس به طراحی لباس نوجوانان برمی‌گردد. شما اگر یک زمانی بخواهید وارد این فیلد کاری شوید، فکر می‌کنید باید چه تغییراتی در الگوها و نمونه‌های موجود در بازار داده شود تا یک مادر ایرانی خیالش بابت لباس مناسب فرزندش راحت باشد؟

در لباس‌های نوجوانان مشکل سایز وجود دارد چون سایزها خیلی ثابت نیستند. این لباس‌ها نه سایز بچگانه دارند و نه سایز خیلی بزرگ. بنابراین باید کمی بیشتر بر روی سایزها تمرکز داشته باشیم.‌ قرار است که طرح سایزبندی استاندارد اجرا شود ولی به نظرم حتی اگر این طرح انجام شود هم فراگیر شدن آن قطعاً زمان خواهد برد. من فکر می‌کنم برای لباس نوجوانان هم باید کمی از ترکیب رنگ‌ها استفاده کنیم و از رنگ‌های تیره، قهوه‌ای، سرمه‌ای و مشکی استفاده نکنیم. برای کودکان و نوجوانان باید از رنگ‌ها و المان‌هایی استفاده کرد که مناسب سن‌شان باشد.