در میان هنرمندانی که از تئاتر به سینما راه یافتهاند، برخی تنها رسانه خود را تغییر میدهند، اما برخی دیگر جهانبینی تئاتری خود را با خود به همه عرصهها میبرند. رضا کیانیان از دسته دوم است.
درباره او معمولاً از نقشهای ماندگار سینمایی سخن گفته میشود؛ از شخصیتهایی که در حافظه مخاطبان ماندهاند و از حضوری که طی چند دهه استمرار یافته است. اما شاید آنچه کمتر مورد توجه قرار میگیرد، ریشه تئاتری این استمرار باشد. اگرچه بخش مهمی از شهرت او در سینما شکل گرفت، اما ردپای آموزش و تجربه تئاتری را میتوان در انتخابها و مسیر حرفهای او مشاهده کرد.
در روزگاری که بازیگری بیش از هر زمان دیگری در معرض شتاب، مصرف رسانهای و شهرت لحظهای قرار گرفته، کیانیان همواره بر اهمیت آموختن، مطالعه و تجربه تاکید کرده است. او از معدود بازیگرانی است که نه فقط در صحنه اجرا، بلکه در قالب کتاب و گفتوگو نیز کوشیده است تجربه حرفهای خود را به نسلهای بعد منتقل کند. شاید به همین دلیل است که نام او تنها با بازیگری گره نخورده، بلکه با تأمل درباره بازیگری نیز پیوند یافته است.
تئاتر ایران در دهههای مختلف، هنرمندان بسیاری را به جامعه معرفی کرده است، اما همه آنان در مقام روایتگر تجربههای خود ظاهر نشدهاند. ارزش کار کسانی چون رضا کیانیان در این است که کوشیدهاند فاصله میان تجربه عملی و اندیشه نظری را کمتر کنند؛ تلاشی که در فضای هنر ایران همواره کمیاب بوده است.
سالروز تولد هنرمندان، فرصتی برای شمارش آثار و افتخارات نیست. اهمیت چنین مناسبتهایی در یادآوری مسیری است که یک هنرمند پیموده و ردپایی که از خود بر جای گذاشته است. رضا کیانیان را میتوان از این منظر نگریست؛ هنرمندی که تئاتر را نه فقط بر صحنه، بلکه در شیوه زیستن حرفهای خود ادامه داده است. شاید مهمترین درس این مسیر، باور به یادگیری مداوم باشد؛ همان ویژگیای که یک بازیگر را از تکرار نجات میدهد و او را همچنان در گفتوگوی زنده با زمانهاش نگه میدارد.
در سالروز تولد او، بیش از هر چیز میتوان به این نسبت میان هنر، تجربه و اندیشه اندیشید؛ نسبتی که اگر در تئاتر امروز ما تقویت شود، بیتردید به غنای بیشتر فرهنگ نمایشی ایران خواهد انجامید.
منبع: ایرنا