به گزارش هنرآنلاین ، شب دوشنبه 30 فروردین ماه سال 95) مراسم بزرگداشت روز جهانی بناها و محوطههای تاریخی با محوریت شعار میراث ورزشی در محوطه تاریخی میراث جهانی شوش در مکان بین قلعه و کاخ آپادانا با حضور مسئولین و عموم مردم برگزارشد.
سید احمد محیط طباطبایی رئیس ایکوم ایران ویکی از سخنرانان این نکوداشت گفت:یک بال دیگر سازمان جهانی یونسکو ایکوموس است که به بناهاو محوطهها می پردازدویک روز رانیز به عنوان روز جهانی حفاظت از بناها نامگذاری کرده است.وجود میراث جهانی در شوش باعث شدکه این فاصله با شهرهای بزرگ و تاریخی کشور وجهان برداشته شود وشوش همتراز با شهرهایی همچون فلورانس،رم،ونیز واصفهان قرارگیرد.شوش شهری که نامش همچون قسطنطنیه تغییر نکرد و همچنان بعد از گذشت پنج هزار سال شوش باقی مانده است.
قائم مقام ایکوم ایران افزود:روز حفاظت از بناها به این دلیل که هر بار از یک دریچه و یک بعد این منشور کلی،به این موضوع نگاه شود که چقدر هرفضا میتواند از منظر مختلف به جهت زندگی امروزی وآینده بهتر ما مورد توجه و ارزیابی قرار بگیرد،امسال سال میراث ورزشی اعلام شده ،ورزش در واقع یک پدیده اجتماعی وفرهنگی،پدیده ای که مثل هر پدیده دیگر احتیاج به یک فضا جهت ارائه خود دارد.در واقع ورزشگاهها در همین استان شکل گرفته،قدیمیترین فضاهای بازی ،قدیمیترین استادیومها ،قدیمیترین آثار تاریخی متعلق به ورزش است.
مشاور ریاست پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری ادامه داد:امروزه همه پدیدههای ورزشی موزه ملی دارندکه با آن موزه جایگاه و تاریخشان را برای کسانی که از امروز به کاروان این باشگاه وارد می شوندرا روشن میکند و هیچ باشگاه بزرگی در جهان نیست که امروزه این پشتوانه تاریخی و فضای میراثی را برای خود نداشته باشد.در همین استان چه تیمها و گروههایی بوده اندکه به دلیل عدم توجه و استمرار تاریخی محو شدهاند و جایگاه و حقشان در ورزش ما به باد رفته است و فراموش شدهاند.
وی تصریح کرد:امسال از زاویه ورزش به میراث معماری گذشته نگاه شد .ورزش پدیده عمومی ،مردمی ودرواقع محلی است که از تقابل ،تهاجم و خشونت میان گروهها به همزیستی ،رفاه ویک نوع صلح و دوستی کشیده میشود.
علیرضا قلی نژاد معمار و عضو ایکوم ایران از دیگر سخنرانان این بزرگداشت اظهار داشت:در گذشته یعنی قبل از دهه نود آثارتاریخی به منزله یک موقعیت صرفاً با جنبه بازدید اثر تاریخی قرار میگرفت در حالی که از دهه نود به بعد و با تدوین مفهوم منظر فرهنگی میبایست نه تنها به عنوان اثری که مورد بازدید قرار میگیرد در چرخه زندگی اجتماعی پیرامون خود تعریف شود بلکه میبایست در زندگی امروز شخص نیز ایفای نقش کند.این تعریف نه تنها در مورد آثار منقول و غیر منقول مورد توجه قرار دارد بلکه در مورد موزهها هم همینطور تعاریف ،تعابیرو مسئولیتها و تکالیفی که پیش از این موزهها داشتند.پیش از این مسئولیت موزهها این بود که صرفاً ویترینهایی داشتند و آثار و اشیایی در این ویترینها نگهداری میشد و حد اکثر اینکه اطلاعاتی در مورد این آثار در اختیار بازدید کننده قرار میگرفت در حالی که ازدهه نود به بعد مسئولیتهای موزهها تقسیم شده است ،ارزشهای فرهنگی را به مخاطب خود منتقل میکند و دیگر اینکه تعامل با جامعه برگزار میکند برای مثال یکی از مسئولیتهای موزه این است که جامعه جوان را به درون خود پذیرا شود و اما اجتماعی نظیر همین آیین بزرگداشت روز جهانی بناها و محوطههای تاریخی امری است که از دهه نود به بعد مرسوم شده است چنین اجتماعهایی و این حرکت و اندیشه از نگاه منظر تاریخی فرهنگی قابل تعریف است.
مدیر کل سازمان میراث فرهنگی،صنایع دستی و گردشگری خوزستان نیز ساعتی قبل از برگزاری مراسم اظهار داشت :از شوش آنچه که در ذهن به تصویر کشیده میشود ،مادر شهر استان خوزستان است ،و به نظر من اگر شوش بخواهد به دنبال توسعه باشد معنا ومفهوم این توسعه در میراث فرهنگی نهفته است .حدوداً بیش از صد سال از کاوشهایی که در شوش اتفاق افتادند میگذرد و علی رغم گذشت این همه سال هنوزهم جای کار دارد و این عمق و عظمت تاریخ شهر شوش را میرساند .شوش هنوز هم جای حفاظت ،توجه و گسترش دارد و مسئولین باید دقت کنند مسیر توسعه را اشتباهی طی نکنند و چیزی را ناخواسته به شهر تحمیل نکنند.آنچه که ما در این شهر داریم باید به شیوههای علمی بازیابی کنیم و نه تنها در سطح شوش بلکه در سطح جهانی آنها را در معرض دید قرار دهیم.
دکترخسرو نشان افزود:آنچه که یک ثروت نهفته و بالقوه را به یک ثروت بافعل و عیان میتواند تبدیل کند طرحهایی مثل گسترش موزهها،اماکن دیدنی و برنامههای فرهنگی است که همچنین این طرحها میتوانند یکی از عوامل توسعه و رونق گردشگری و اقتصاد هم باشند.چارچوبهای میراث فرهنگی جلو گیری از پیشرفت نیست بلکه با یک همنشینی مصالمت آمیز از میراث و مردم و البته با توجه به علم نوین و دستیابی به یک مدل منحصر به فرد و مطابق و متناسب زیست محیط خود به حفظ هر چه بهتر آثار و بهبود در پیشرفت شهردستیابی کرد.
وی تصریح کرد:گاهی برای پیش بردن یک پروژه همه فکر میکنند نخستین مانع میراث فرهنگی است در حالی که موجودیت کنونی این شهر مدیون میراث تاریخی و مذهبی آن است و اگر نبود ما امروز شاهد شکل گیری جمعیت وسیع کنونی پیرامون ابنیه تاریخی نبودیم .شوش به دلیل غنا و تمدنی که دارد مورد توجه است و دو اثرثبت جهانی،محوطههای باستانی شوش و چغازنبیل را در بر میگیرد به خصوص که چغازنبیل اولین اثر ثبت جهانی کشور است .استان خوزستان اینقدر غنی است که به تعبیری اگر تمام باستان شناسان در آن جمع شوند باز هم جای کار کردن دارد . دکتر نشان متذکر شد:در خوزستان موزههای زیادی داریم مثل موزه شوش و هفت تپه ولی جای یک موزه استانی برای نگهداری و پاسداشت میراث فرهنگی ما خالی است ضمن اینکه در خوزستان هم قابلیت و هم نیاز به موزههای تخصصی از جمله موزه نفت،راه آهن و... احساس میشود.
مدیر پایگاه میراث جهای شوش پس از انجام مراسم بزرگداشت روز جهانی بناها و محوطههای تاریخی با رویکرد معرفی میراث ورزشی گفت:تمدنی که در این منطقه شکل گرفته بر اساس اقلیم و سرمایههای طبیعی بوده که تابه امروزشاید اندک تغییری درشرایط و مختصات آن به وجود آمده بنابر این زندگی بشر به درازای تاریخ و زمان شکل گیری اولین استقرارهای بشری در این منطقه بر مبنای معرفت ، درک،شعور و تجربه ای بوده که در تعامل با سرمایههای طبیعی شکل گرفته این تجارب موفق که به شهادت تاریخ و یافتههای باستان شناسی امروز سر منشأ شکل گیری تمدن و مدنیتی بوده که فراتر از مرزهای جغرافیایی امروز در تعامل با دیگر جوامع بوده میتواند راهگشا و راه حلی در جهت بهتر زیستن و رفع مشکلات امروزی ساکنین این منطقه باشد میراث فرهنگی میتواند منشأ و مرجعی باشد برای همه تفکرات توسعه ای، براساس تجارب آنچه که موجب توسعه پایدار شهرهای تاریخی در سراسر دنیا شده نشان میدهد که توسعه ای مبتنی بر علم و تجربه گذشتگان وایجاد تعامل میان خواستهها ونیاز های امرزی با شرایط طبیعی و اقلیمی منطقه به وجود میآید .بدیهی است هر الگوی توسعه ای که در تضاد با این داشتههای فرهنگی و طبیعی منطقه باشد یا محکوم به شکست خواهد بود ویا اینکه در خوشبینانه ترین حالت نیازهای زود گذر و موقت را پاسخگو خواهند بود از این رو توجه به فرهنگ آداب و سنن جوامع بومی و محلی موجب تقویت حس تعلق به محیط زیست و زیست بوم منطقه خواهد شد که شعار امسال یونسکو اشاره به این واقعیت دارد که آداب و فرهنگ و به ویژه بازیهای محلی چقدر میتواند در زنده نگاهداشتن یاد و خاطرات جمعی جوامع محلی نقش داشته باشد.
گفتنی است در این مراسم برنامههای متنوعی از جمله :نمایش ورزشهای باستانی ،چوبیه بازی گروه میسان ،انجام ومعرفی تعدادی از بازیهای محلی و اجرای موسیقیهای فارسی و محلی انجام شد.