سرویس معماری هنرآنلاین: همین بهانهها کافی است تا هر از گاه خصوصا در جوار روز تولدش مراسمی به یاد او در جای جای کشوری برگزار شود که هنوز دردانههای تاریخ معماری را در خودش دارد.
این بار موزه هنرهای معاصر محل این وعده بود؛ جایی که غلامحسین معماریان، مهدی محقق، محمود گلابچی و محمدحسن طالبیان گرد هم جمع شده بودند تا در مراسم پاسداشت محمدکریم پیرنیا از او و از تاثیرش بر شناخت ما از معماری بگویند.
در این مراسم که شب گذشته برگزار شد مهمانان با معرفی آرا و اندیشه های این استاد دانشگاه از معماری امروز ایران خرده گرفتند که چرا تا این اندازه از معماری اصیل ایرانی-اسلامی فاصله گرفته اند.
در جست و جوی شهری برای زندگی
اولین سخنران مراسم دوشنبه شب، محمدحسن طالبیان بود، چهرهای که او را به عنوان متخصص تاریخ معماری میشناسند که چند ماهی است عنوان معاونت میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی را هم با خود دارذد. او با اشاره به اقدامات دولت در حوزه معماری سخنان خود را با اظهار امیدواری از بهبود وضع معماری کشور آغاز کرد و گفت: امیدوارم بتوانیم در سالهای آینده متفاوت از گذشته گام برداریم و در جهت رسیدن به الگوهای ایرانی و اسلامی موفق عمل کنیم.
او با اشاره به دیدارهایش از شهرهای مختلف کشور گفت: دیدن آثار معماری با سبک ایرانی و اسلامی میتواند به ما اثبات کند که چه میراث ارزشمندی را در ایران داریم که متاسفانه به آن کم توجه شدهایم. ما اساتید معماری بسیار بزرگ و شاخصی داشتیم که هیچگاه به دنبال نام و نشان نبودند و علم خود را با فراغ بال به شاگردان خود منتقل میکردند.
معاون سازمان میراث فرهنگی با تاکید بر اهمیت سنتها در فرهنگ ایرانی و اسلامی خاطرنشان کرد که پیامبر اکرم(ص) در فرمایشات خود میفرمایند همواره سنتها دارای اهمیت هستند و یادآو شد: خوشبختانه در معماری اصیل ایرانی به سنتها ارزش ویژهای نهاده شده و همواره به این سنتها حرمت و اهمیت گذاشته شده است.
به گفته او اصالت همواره تداومبخش سنت است. امیدوارم در سرزمینی که دارای انسانهای خلاق بسیاری است شاهد نمود پیدا کردن هنر و معماری اصیل ایرانی و اسلامی باشیم.
طالبیان با ذکر یک مثال درمورد معماری ایرانی و اسلامی اظهار کرد: برای مثال شاهکاری چون باغ شازده در کرمان یکی از قابل توجهترین شاخصهای معماری اصیلی ایرانی و اسلامی است. در این سازه آب قنات در مسیر بسیار دور به آنجا میرسد و خاک آن از جای دیگری تامین شده است. حتی دانههای گیاهانی که در باغ شازده رشد کردهاند نیز از جای دیگری تامین شده و این نشان دهنده آن است که در آن زمان یک اکولوژی در این منطقه خلق شده است.
او تصریح کرد: چرا ما در حال حاضر اینهمه با معماری ایرانی و اسلامی فاصله گرفتهایم. امیدوارم رویکرد دانشگاه پارس بتواند نقش خوبی را برای رسیدن به یک جایگاه والا در الگوی اصیل ایرانی و اسلامی ایفا کند.
معاون سازمان میراث فرهنگی با ابراز تاسف از وضعیت کنونی شهرهای ایران اظهار کرد: شهرهایی چون تهران، سمنان، اصفهان و... در حال حاضر به لحاظ معماری اصلا جایگاه مناسبی ندارند و حتی در پارهای از مواقع نمیتوان آنها را شهری برای زندگی نامید. امیدوارم زلزلهای در ذهنهای ما رخ دهد و بتوانیم دوباره جایگاه اصیل و زیبای معماری ایرانی و اسلامی را در کشور خود ببینیم.
همسایه ها در حال الگوبرداری از معماری ما هستند
پروفسور محمود گلابچی که او را به عنوان ریاست دانشگاه پارس می شناسند اگر در جایگاه سخنرانان این مراسم حضور یافت نه تنها به خاطر ارتباطی است که سالها با اندیشه ها و آرای پیرنیا داشته، او امروز در جشن اولین سال تاسیس دانشگاه خود که در حوزه معماری فعالیت می کنند شرکت کرده بود و همین موضوع بهانه خوبی بود تا با تکیه بر آموخته های دانشگاهی به مخاطبان بگوید: هدف از تاسیس دانشگاه پارس رسیدن به الگوی ایرانی - اسلامی در شهرسازی است. به گفته او در جهانی که دانش و دانایی قدرت است ما از سالها پیش شعر توانا بود هر که دانا بود را سرودهایم و الان جهان میفهمد که هر کسی که میداند توانایی در اختیار اوست.
این استاد دانشگاه به نقش معماری در گفتوگوی تمدنها اشاره کرد و افزود: ما باید توجه ویژهای را به هنر و معماری داشته باشیم. معماری اصیل ایرانی - اسلامی نشانه قدرتمندی ما است و به واسطه آن میتوانیم خود را هر چه بیشتر به جهانیان معرفی کنیم. جهان حال حاضر تمدن خود را از معماری ایرانی - اسلامی برگرفته است و ما باید دوباره به جایگاه والای خود در این عرصه برسیم.
رئیس دانشگاه هنر و معماری پارس با بیان اینکه تمام جهان ایران را با معماریاش میشناسد اظهار کرد: ما در دانشگاه پارس سعی کردیم با نگاهی ویژه به هنر، معماری، شهرسازی و حتی فناوری جایگاه معماری کنونی ایران را متحول کنیم. ما باید یک الگو برای جهانیان باشیم. گلابچی تصریح کرد: اهداف ما در این دانشگاه فقط ملی نیست بلکه ما میخواهیم نشان دهیم چگونه الگوی اصیل معماری ایرانی و اسلامی میتواند در جهان اجرا شود.
او با بیان اینکه در حال حاضر 12 کشور همسایه ایران معماری خود را از فرهنگ اصیل ایرانی و اسلامی برگرفتهاند اظهار کرد: فراموش نکنیم ما 13 هزار دانشمند بعد از اسلام داشتهایم که باید آنها را به جهانیان معرفی کنیم ما باید به اقتدار و شکوه و عظمت سابق برسیم و باید تلاش کنیم تا دانشمندان و اهالی علم از کشورهای دیگر برای فراگیری علم زبان فارسی را یاد بگیرند. ما باید تلاش کنیم تا زبان علم کنونی جهان را که زبان انگلیسی است تغییر دهیم و مطمئن باشید همه اینها شدنی است.
رئیس دانشگاه هنر و معماری پارس در پایان خاطرنشان کرد: باید شهرهای خود را دوباره با سبک و سیاق الگوهای ایرانی و اسلامی بسازیم. باید به جایی برسیم که جهانیان بیایند و از ما بیاموزند. ما نباید فقط به چارچوب ملی خود چشم بدوزیم بلکه باید جهانیان را از داشتههای خود مطلع کنیم.
استادی مانند پیرنیا ندیدم
غلامحسین معماریان، استاد و پژوهشگر معماری ایران نیز در این مراسم سخنرانی متفاوتی داشت که بیش از دیگر سخنرانان به نقش کریم پیرنیا در معماری ایران اشاره می کرد. او پیرنیا را انسانی بزرگ و با دانش معرفی کرد که توانست معماری ایرانی و اسلامی را به نوعی در کشور احیا کند.
او ادامه داد: به یاد دارم وقتی که معماری ایرانی و اسلامی به شدت تحت فشار بود استاد پیرنیا به سمت این سبک از معماری رفت و تمام تلاش خود را برای اجرایی کردن این الگوی اصیل به کار بست.
معماریان اضافه کرد: زمانی که آندره گدار با استاد پیرنیا لجاجت میکند و به او میگوید تو اگر حتی بزرگترین معمار فرانسه شوی اجازه نخواهد داد که از دانشگاه فارغالتحصیل شوی. استاد پیرنیا درس خود را در سال دوم دانشگاه رها میکند و به دنبال فعالیتهای خود در عرصه معماری میرود.
این استاد معماری ایران اظهار کرد: من کسی را چون استاد پیرنیا ندیدم که از هوش بالایی چون او برخوردار باشد. استاد پیرنیا همواره اصالت زبان داشت او هیچگاه برای یادگیری و بالا بردن دانش خود به سمت نگرش فردی و دانشگاههای غیرایرانی نرفت او علم خود را از خرابههای بناهای تاریخی ایران و استادکارهای قدیمی فرا گرفت. استاد پیرنیا همواره اصالتی ایرانی داشت و این مطلب را در کارهای او میتوان به خوبی مشاهده کرد.
معماریان با بیان اینکه استاد پیرنیا همواره معماری اصیلی ایرانی و اسلامی را ارج مینهاد گفت: ایشان توجه ویژهای به معماری ایران داشتند و هیچگاه معماری عربی را در کارهای خود به کار نمیگرفتند. تاکید ایشان برروی معماری اصیل اسلامی در بناهای ایرانی بود. او همواره در کارش خودباوری داشت و نشان داد اگر براساس آموزههای خودمان پیش برویم قطعا موفق خواهیم شد.
این استاد معماری ایران اضافه کرد: استاد پیرنیا هیچگاه از تلاش دست برنمیداشت. از دیگر ویژگیهای برجسته او آن بود که تمام علم خود را در اختیار غربیها قرار نمیداد اما این علم و دانش را در اختیار شاگردان ایرانی خود با کمال میل قرار میدادند.
معماریان اضافه کرد: استاد پیرنیا چنان جایگاه والایی را در معماری داشتند که سبب شد تا منابع دانشگاهی ایران از آثار او باشد و کمتر کسی به سمت مقالات غربی برود.
او در پایان خاطرنشان کرد: استاد پیرنیا اهمیت ویژهای را به معماری اصیل ایرانی - اسلامی میدادند و امیدوارم نظرات این استاد گرانقدر بتواند در شهرسازی ایران اجرا شود.
انتهای پیام/