سرویس فرهنگ و ادبیات هنرآنلاین: ایمان مومنی، شاعر معاصر در پاسخ به این سوال که چرا در 12 سال عمر شاعری‌تان مجموعه‌ای منتشر نکردید، گفت: فکر می‌کنم تنها چاپ کردن یک مجموعه شعر کافی نیست، نقد شدن و دیده شدن مهم‌تر است. با این توضیح باید بگویم که شرایط فعلی نشر در ایران را تا امروز برای انتشار کتاب سالم ندیده‌ام و برای همین مجموعه ای چاپ نکردم.

مومنی در پاسخ به این سوال که چقدر به چاپ شعر معتقدید، گفت: تا آنجا که بتواند تاثیر گذار باشد. اول اینکه کیفت کار باید در حد خوبی باشد و اینکه مجموعه دیده شود. الان بسیاری ناشران هستند که با گرفتن مبلغی پول، مجموعه شاعر را چاپ می‌کنند.

او توضیح داد: در این بین شعرهای با کیفیت بسیار خوب هم هست اما چون نه نشری که مجموعه را چاپ کرده نشر معتبری است و نه اینکه مسئولیت پخش مجموعه را در بین کتاب فروشی‌ها به عهده می‌گیرد، و کتاب فروش هم فقط به مجموعه‌هایی که از سوی نشرهای معتبر چاپ می شود روی خوش نشان می دهد و همینطور مخاطب این کتاب‌ها را می‌بیند. بسیاری از شاعران از جمله خود من ترجیح می‌دهیم در چنین شرایطی فعلا مجموعه چاپ نکنیم.

مومنی در ادامه این بحث که خیلی‌ها هستند 15-20 مجموعه دارند اما جایگاهی در شعر معاصر ندارند، گفت: به این خاطر که بعد از این همه کار هنوز به سبک و زبان ویژه خود نرسیده‌اند یا کیفیت کارشان در حد نازلی است. البته استثناء هم وجود دارد. اما خوب 15 یا 20 مجموعه تعداد کمی نیست. البته باید دید منظور از جایگاه چیست؟

او ادامه داد: کسانی هستند که اسم‌شان تا حدی مطرح است اما کیفیت کارشان نسبت به نام‌شان بسیار پایین‌تر است و بیشتر با سوء‌استفاده از فضای ناسالم ادبیات به نان و نامی رسیده‌اند.

او گفت: مثلا شاعری بعد از چند دهه شاعری به بهانه خسته شدن از فضای عمومی شعر به بازیگری و خوانندگی رو می‌آورد. حال اینکه من فکر می‌کنم اشعار همین شاعران جو عمومی شعر را خسته کننده کرده‌اند.

مومنی در ادامه گفت: فکر می‌کنم در غیاب بهترین شاگردان نیما و غول‌های ادبی مثل شاملو و فروغ و اخوان و... که شعرشان نه تنها در میان مخاطبان حرفه‌ای که در بین عامه باسواد و فرهنگی مردم هم با اقبال خوبی روبرو بود، چهره‌های مطرح شعر امروز فارسی بیشتر چهره‌های پاپ هستند.

مومنی همچنین درباره محدودیت‌های نشر شعر امروز ایران گفت: در سال‌های گذشته (پیش از سال 90) نشرهای مطرح به شعر شاعران جوان توجه‌ای نمی‌کردند و بیشتر شعر شاعرها قدیمی را باز چاپ می‌کردند. یا اگر مجموعه تازه‌ای هم چاپ می‌شد از همین شاعران قدیمی بود. اما چند سالی است که نشرهایی مثل چشمه و نگاه، کم و بیش شعر شاعران جوان را هم چاپ می‌کنند البته باگزینش و گرایش خاصی.

مومنی گفت: در بین مجموعه‌های چاپ شده گرایش به نوعی ساده اندیشی و نه فقط ساده‌نویسی در شعر می‌بینیم که از نظر زیبایی‌شناسی شعر را بسیار تقلیل داده‌اند. این حرکت البته بیشتر برای عامه‌پسند کردن شعر اتفاق افتاده و شعر را به حالت مصرفی و در آورده که بیشتر برای صفحه‌های مجازی و پیامک‌ها خوب است. البته در میان‌شان شاعران خوب و تاثیرگذاری هم هستند. اما آنچه ما امروز در جریان ساده‌نویسی می‌بینیم از نظر زیبایی شناسی در حد پایینی است.

او در پایان گفت: در نشرها مسئولیت گزینش کتاب‌ها هم با همین شاعران است، که از باند بازی‌ها و نان قرض دادن گاه به گاه به هم دیگرهم خالی نیست. به نظر من نشرها باید جلوتر از مخاطب حرکت کنند و به سلیقه مخاطب جهت بدهند. البته آنها به سلیقه مخاطب جهت داده‌اند، اما نه در جهت اعتلای زیبای شناسی و عمق شعر امروز، بلکه در جهت تقلیل آن.

انتهای پیام/