سرویس مد و لباس هنرآنلاین: هما فرهنگ رنجبر، مدیر عامل و طراح برند هما که بالغ بر 30 سال تجربه فعالیت آموزشی، طراحی و تولید را در پیشینه کاری خود دارد، معتقد است که هنوز تقسیم بندی حوزههای مختلف طراحی لباس صورت نگرفته است و این امر باعث شده بخشهای نظیر لباس نوجوانان به خصوص در بخش زنان نادیده گرفته شود و این خلاء به طرز نامناسبی پوشش داده شود. او که از سال 79 برند هما را در قالب لباس کار و مانتو مجلسی بانوان راه اندازی کرده است، اعتقاد دارد که توجه دستگاههای متولی به سایر بخشهای لباس میتواند کمی نگاه طراحان را از مانتو دور کرده و به بخشهای مورد نیاز دیگر نزدیک کند. آنچه میخوانید گفت و گوی هنرآنلاین با این طراح و تولید کننده مطرح ایرانی است.
چطور شد که وارد عرصه تولید در کشور شدید و برند هما را راه اندازی کردید؟
من از هنرستان طراحی و دوخت را با علاقمندی شروع کردم و پس از آن در دانشگاه ادامه دادم اما به خاطر تعهد به آموزش و پرورش بلافاصله پس از فارغ التحصیلی وارد سیستم آموزشی کشور شدم، به همین خاطر تا امروز 22سال سابقه تدریس دارم. در کنار سایر فعالیتها طراحی لباس را نیز ادامه میدادم اما پس از مدتی تصمیم گرفتم وارد عرصه عملی شوم. درست است که آموزش باعث میشود اطلاعات یک مدرس به روز شود اما این میزان کم است و پس از مدتی فرد را در رکود نگاه میدارد لذا دامنه فعالیتهایم را وسعت دادم و از نقطه تولید کار را شروع کردم. البته قبل از آن نیز نیاز را در جامعه دیده بودم لذا کار حرفهای را در بخش تولید آغاز کردم. من به عرصه مانتو آمدم زیرا نیاز جامعه را به ورود طراحان احساس میکردم. این خلاء مدتها بود که احساس میشد و من در شوهای لباس خصوصی خودم این خلاء را کاملا احساس کرده بودم لذا ابتدا زمینه مانتو را به عنوان یک پوشش عمومی انتخاب کردم و سپس لباس مجلسی که مناسب با زن ایرانی باشد را دنبال کردم. در زمینه لباس مجلسی زن ایرانی هنوز به صورت رسمی تولید نداشتم زیرا نیازمند مطالعه و آسیب شناسی است. در سالهای قبل اغلب لباسها از ترکیه و چین وارد میشد به همین خاطر نمیتوانست سلیقه زن ایرانی را پوشش دهد من نیز نارضایتی را در اطرافیانم میدیدم لذا من به عنوان یک طراح ایرانی که بافت فرهنگی، مذهب و شرایط جامعه را میشناسم وارد عرصه شدم البته دیر وارد شدن طراحان به این بخش باعث تسلط فرهنگ بیگانه در جامعه شد. اکنون طراحان وارد حوزه لباس شدهاند اما این تعداد اندک هنوز نتوانسته نیاز جامعه را کاملا تامین کند.
فرمودید که به عنوان یک طراح ایرانی ویژگیهای لباس یک بانوی ایرانی را میشناسید. این ویژگیها شامل چه چیزهایی است؟
این مساله به شناخت جامعه و فرد باز میگردد بسیاری از بانوان یک لباس مجلسی رسمی را به سختی به دست میآورند البته ممکن است تنوع لباس زیاد باشد اما این تنوع جوابگوی سنین و سلیقه افراد مختلف نیست. من معتقدم که یک طراح باید جامعه، بازار و سلیقه و خواسته مردم را در طبقات مختلف بشناسد اما همه اینها صد در صد سلیقه یک جامعه نیست.زیرا تمام این اطلاعات دریافتی سلیقه شخصی طراح را نیز به همراه دارد هر هنرمندی این گونه است کار ما هم هنر و هم صنعت است و بخش هنر آن زاییده فکر و تخیل طراح است که به سلیقه او نزدیک است البته به علاوه خواسته مشتری و جامعه هم میشود این تلفیق غیر قابل انکار است. هر برندی در دنیا نمیتواند سلیقه صد در صد افراد جامعه را پوشش بدهد و طبیعی است افرادی که به طراح سلیقه نزدیکتری دارند جذب او میشوند. امروز در مراکز خرید برای سن بلوغ لباس مناسبی وجود ندارد و دختران ما نه لباس مهمانی و مجلسی ندارند این افراد از رسته کودک بیرون آمدهاند و هنوز به لباس زنانه ورود نکردهاند پوشیدن لباس زنانه در سایز کوچک از نظر طراحی مناسب آنها نیست. این یکی از معضلات فعلی جامعه ما است. الان در یک مرکز تجاری لباسی که برای یک عروسی و مجلس رسمی است صرفا کت دامن و شلوار است یا پوششی ندارند و مخاطب مدام باید به دنبال پوشش باشد. صرفا یک لباس برازنده نباید عریانی داشته باشد در کشورهای اسلامی لباسهایی طراحی میشود که هم پوشیده و زیباست.
چه کسی باید این خلاءهایی را که به آن اشاره کردید پر کند؟
قطعا طراحان باید این خلاء را پر کنند.
خوب چرا این طراحان تا امروز اقدامی انجام ندادهاند؟
این مساله به مشکلات متعددی باز میگردد که اگر بخواهیم ریشه یابی کنیم، نبود طراح در بستر کار یکی از عمدهترین دلایل آن است.
در سالهای اخیر بسیاری از طراحان وارد عرصه مد و لباس شدند اما صرفا حوزه مانتو را پوشش دادند و سایر عرصهها خالی ماند، دلیل آن چیست؟
طراحان همواره در جامعه حضور داشتند اما این حضور احساس نمیشد زیرا مردم آن را نمی شناختند و چند دهه با مد و واژه مربوط به آن آشنا نبودند. از یک دورهای طراح به عرصه اجتماع معرفی شد و صرفا به پوشش مانتو و اجتماع رفت زیرا بنیاد ملی مد و لباس و وزارت ارشاد اقداماتی انجام داد که روی این عرصه تمرکز داشت. البته قبل از آن نیز استانداری با برگزاری جشنواره "زنان سرزمین من" به این بخش نگاهی تازه کرد. طبیعی است که طراحان به دنبال فعالیت وزارتخانه این نوع کارها را دنبال کردند. قطعا یک طراح در تمام حوزه های مردانه، کودکانه و بچه گانه امکان فعالیت را دارد اما چون محدوده کاری اینگونه تعریف شد روند به آن سو رفت. بعد از چند جشنواره بنیاد ملی مد و لباس وارد عرصه لباس کار و کودک و ... نیز شد.در این چند سال گذشته صنعت مد به عنوان یک نوزاد در حال حرکت است که نیاز به پرورش دارد. این دامنه باید وسعت یابد جنبه های طراحی ما به شاخه های مختلف تبدیل شود که هنوز شکل نگرفته است.
بسیاری از کارشناسان معتقدند که ما در ایران به معنای واقعی برند نداریم. به نظر شما برند هما تا چه حد توانسته ویژگیهای کارشناسی حوزه برند را به دست آورد؟
یقینا یک برند باید به استانداردهای داخلی و خارجی دست یابد یعنی اگر بخواهد در بخش بین الملل کار کند باید ویژگیهای بینالمللی را به دست آورد اما متاسفانه تولیدات داخلی ما بیشتر به صورت تجربی است. تولید کنندگان تجربی، افرادی هستند که اعتقادی به کار کارشناسی ندارند و نظر افراد تحصیل کرده را قبول ندارند این تولید به روش سنتی و با طرحهای سنتی انجام می شود. برخی از این افراد به بخش تولید طراحی و برش هم اشراف ندارند و صرفا کارهای یک تولید کننده برتر را کپی میکنند. طبیعی است این تولیدکننده نمیتواند برند باشد زیرا برند باید طرح، کیفیت خوب داشته باشد این افراد مشتری خود را هم دارند و چه بسا فروش بالایی هم به دست میآورند زیرا به خاطر عدم استفاده از طراح و کارشناس و الگو ساز قیمت تمام شده کمتری دارند. بخش دوم تولید کنندههایی هستند که کمی متخصص تر هستند و مثلا به کشیدن الگو آشنا هستند این افراد کمی کیفیت بیشتری ارائه میدهند و مثلا مواد اولیه بهتری را استفاده میکنند. گروه سوم کسانی هستند که روی الگوها و مواد اولیه حساسیت بیشتری دارند و ممکن است یک طرح را چندین بار اجرا کنند و از جهات مختلف کارشناسی بررسی کنند. من به عنوان یک تولید کننده که کارشناس در اختیار دارم و با اهمیتی که قائل هستم از مواد اولیه خوب هم استفاده میکنم تا کیفیت کار خود را از صفر تا صد بالا ببرم. ممکن است به دلیل قیمت تمام شده کارهای با کیفیت اغلب گروههای مقلد زودتر قدرت فروش پیدا کند.
در عرصه اغلب لباسها برند خارجی وجوددارد اما در بخش مانتو اینگونه نیست. یعنی به جز چین که لباسهایی کپی شده و با کیفیت پایین تر ارائه میکند کشوری وارد این عرصه نشده است.فکر میکنید اگر در بخش مانتو هم امکان رقابت خارجی وجود داشت آیا مردم به سمت جنس ایرانی میرفتند؟
اگر ما خودمان را در این حد نگاه داریم طبیعی است که کیفیت تولید خارجی از نظر جنس و ماشین آلات دوخت با ما بسیار متفاوت است. نساجی آنها پیشرفته تر است اما طبیعی است که دردنیا این اتفاق افتاده است یعنی وقتی رقبا وارد میشوند تولید کنندهها باید فعالیت خود را افزایش دهند. باز شدن مرزها به نفع بازار ما و افزایش سطح کارهای تولید داخلی ماست.
اما برخی از تولیدکنندهها مخالف این مساله هستند و از افزایش قیمت دلار برای عدم ورود اجناس چینی و ترک استقبال کردند.
باید بدانیم تولید ما با چه قیمت و نمرهای ارائه میشود. اگر مشتری محکوم باشد که محصول را با هر قیمت و جنسی بخرد، عملا هنری رخ نداده و مدی شکل نگرفته است. زیرا محصول بهتری برای انتخاب نیست. البته با گرانی ارز بازار رونق مییابد اما این امر زمان دارد و تداومی در پی آن نیست اما گر امکان رقابت باشد و قیمت و تخصص و کیفیت در حد اعلا باشد مشتری راضی میشود و فروش نیز افزایش مییابد اما در صورت نبود امکان انتخاب مشتری محکوم است. اگر یک برند داخلی با وجود رقابت خارجی توانست مشتری را حفظ کند عالی است.
انتهای پیام/
سمیه باقری