سرویس تجسمی هنرآنلاین: برای جامعه هنری دروس و خیابان کماسایی تنها یادآور یک چیز است؛ هنر! سالهاست که این خیابان را هنرمندان به خوبی میشناسند آن هم به نام خانوادگی گلستان. لازم به یادآوری نیست که این خیابان چه نوستالژی برای جامعه هنری دارد؛ زیرا کمتر هنرمندی را میتوان یافت که از این خیابان خاطرهای نداشته باشد.
این روزها تولد یکی از گلستانیهاست، 24 سالگی رویدادی که لیلی گلستان نطفه آن را در تابستان گرم تهران برای پاسداشت هنر گذاشته است. رویدادی که امروز از نامش فراتر رفته و حال به بلوغی دست یافته که هر هنردوستی را به خود جلب میکند. "صد اثر صد هنرمند" امروز آنقدر قد کشیده که دیگر دیوارهای گالری کوچک گلستان توان بزرگی آن را ندارد اما هنوز هم روح این رویداد میخواهد که در همین قامت کوچک قد بکشد تا هویتش را به رخ همگان بکشد.
برای دیدن بیست و چهارمین "صد اثر صد هنرمند" در یکی از روزهای گرم تهران به دروس و خیابان کماسایی میرویم. در کنار یک خانه باغ قدیمی که پیچکهایش سر بر شانههای دیوار طنازانه خواباندهاند، دربی وجود دارد سبز رنگ که از دور هنر را فریاد میزنند. از این در سبز رنگ که بگذرید، نگاهتان با هنر عجین میشود. دیگر دیوار نمیبینید و تماما فرشی خواهید دید از هنر که همه فضای داخلی محیط گالری گلستان را به خود اختصاص دادهاند.
اینجاست که تازه متوجه میشوید که نام "صد اثر صد هنرمند" دیگر نمیتواند بزرگی این رویداد را نشان دهد. زیرا در مییابید که حالا 195 هنرمند 220 اثر خود را برای دیوارهای گالری گلستان به ارمغان آوردهاند.
"صد اثر صد هنرمند" مانند دورههای قبلی این رویداد، شلوغ و پر مخاطب است، دیوارهای گالری گلستان پوشیده از آثاری است که متعلق به هنرمندانی از همه جای ایران هستند، تابلوی 250 میلیونی سهراب در کنار یک نقاشی با قیمتی کمتر از یک میلیون تومان آویخته شده است، در "صد اثر صد هنرمند" برای همه هنرمندان فضا هست و آثار همه هنرمندان نیز در کنار هم آویخته میشود، این شاید خود یکی از دلایل جذابیت این رویداد هنری برای جوانان باشد، رویدادی که هر سال یک بار نه تنها فرصت فروش اثر را برای هنرمندان ایجاد میکند بلکه به آنان این امکان را میدهد که در یک فضا با هنرمندان بزرگ معاصر ایران آثار خود را به نمایش بگذارند.
در این دوره از "صد اثر صد هنرمند" پیشکسوتان بسیاری هستند که آثارشان به نمایش گذاشته شده است، از میان این هنرمندان میتوان به سهراب سپهری با تابلوی 250 میلیون تومانی اشاره کرد. تابلوی آیدین آغداشلو با تصویری از یک شاخه رز هم به قیمت 25 میلیون تومان در این نمایشگاه ارائه شده است، سه تابلوی خوشنویسی از رضا مافی که بین 20 تا 30 میلیون تومان قیمت دارند و همچنین مجسمه کوچکی از مش اسماعیل، تابلویی از بهرام دبیری، نقاشی از گیزلا سینایی و تابلوی منظرهای از ناصر عصار از جمله آثار پیشکسوتان هنر معاصر هستند که در "صد اثر صد هنرمند" امسال به نمایش درآمده است.
البته همه آثار ارائه شده در این رویداد هنری سالانه قیمتهایی تا این اندازه بالا ندارند، دیوارهای گالری گلستان در روزهایی که "صد اثر صد هنرمند" برگزار میشود پوشیده از آثاری است که بسیاری از آنها را هنرمندان جوان خلق کردهاند و از 400 هزارتومان تا سه یا چهار میلیون تومان نیز میتوان آثاری را خریداری کرد.
حتی اگر مخاطبی به قصد خرید نیز به "صد اثر صد هنرمند" مراجعه نکند این نمایشگاه میتواند برای او جالب توجه باشد، آثار دیده نشدهای از هنرمندان جوان و پیشکسوت وجود دارد که این نمایشگاه فرصتی برای دیدن آنهاست. به علاوه این رویداد امکان آشنایی با هنرمندان جوانی را فراهم میکند که پیش از این شاید آثار کمی از آنها دیده شده باشد. گالری گلستان بسیار کوچک است و شاید دیدن دیوارهایی که تا سقف از آثار کوچک و بزرگ پر شدهاند کمی مخاطب را گیج کند با این حال گشتن در میان این آثار پرتعداد خود دارای جذابیت است و موجب کشف نقاشیها یا مجسمههایی از سوی مخاطب میشود که در نگاه اول آنها را ندیده است.
لیلی گلستان مثل همیشه با وقار در پشت میز خود در گوشه گالری نشسته است، پر بیراه نیست که از لبخند همیشگی که بر چهره دارد این روزها میشود رضایتی مضاعف یافت. حالا او بانویی است که در دامن هنرپرور خود فرزندی دارد که 24 ساله شده که هنرمندان و هنردوستان به یک میزان آن را دوست میدارند.
به سراغ مدیر گالری گلستان و برگزارکننده "صد اثر صد هنرمند" میرویم. او درباره این رویداد گفت: جمعه گذشته، مخاطبان بسیاری به گالری گلستان مراجعه کردند، میتوان گفت استقبال در افتتاحیه امسال بیش از دو یا سه سال گذشته بود و فروش خوبی در این شب داشتیم. این رویداد، نمایشگاهی است که میان مردم جا افتاده است و آن را دوست دارند.
وی ادامه داد: امسال نسبت به روز افتتاحیه سالهای گذشته فروش بهتری داشتیم، به علاوه از شهرستانها و همینطور از هنرمندان ایرانی ساکن اروپا آثار بسیاری به دست ما رسیده است.
مدیر گالری گلستان درباره قیمتهای آثار این دوره از "صد اثر صد هنرمند" نیز اظهار کرد: قیمتهای عجیبی در نمایشگاه امسال نداریم، به جز یک اثر سهراب سپهری که 250 میلیون است. البته در مرحله بعد از ترقیجاه، مافی، احصایی، عربشاهی آثاری داریم که قیمت بالایی دارد، هرچند قیمت این آثار با فاصله بسیار زیادی نسبت به اثر سهراب سپهری قرار دارد. این اثر را یک مجموعهدار در اختیار من قرار داده است، خود او این اثر را از سهراب سپهری خریداری کرده بود و اکنون قصد دارد آن را بفروشد، این اثر که روی کاغذ کار شده است از آثار بسیار قدیمی سهراب سپهری است که در دهه 40 خلق شده است.
لیلی گلستان ادامه داد: جوانها امسال بسیار خوب فروختهاند و من از این موضوع بسیار خوشحالم، مخصوصا اگر جوانان شهرستانی کار بفروشند چون امکان فروش اثر در شهرستانها بسیار بسیار کم است و من نمیدانم آنها در شهرهای خودشان با این شرایط چه میکنند. با این حال اینکه سالی یک بار در صد اثر شرکت میکنند فرصتی برای آنهاست که بتوانند آثاری را بفروشند.
وی درباره اقبال مخاطبان به فروش مجسمه در "صد اثر صد هنرمند" نیز گفت: در زمینه مجسمه نیز امسال بسیار خوب فروش داشتیم چون در چهار روز گذشته 5 اثر مجسمه به فروش رسیده است. ما قبلا خیلی کم مجسمه میفروختیم اما اکنون این مدیا هم جا افتاده است، امسال مجسمههای زیادی داشتیم و من دوست دارم که حضور مجسمه هم در خانه جا بیافتد.
مدیر گالری گلستان اظهار کرد: این نمایشگاه بیشتر برای عامه مردم است چون بودجهشان به آنها اجازه میدهد که از چنین نمایشگاهی خرید کنند. مردم بیشتر آثار فیگوراتیو، منظره، طبیعت بیجان و به طور کلی چیزهایی که درک میشود را میپسندند. کارهای آبستره کمتر فروش میرود و امسال به جز یک اثر از عربشاهی، هنوز اثر آبسترهای فروخته نشده است. به نظرم سلیقه عمومی از فیگور شروع میشود و کم کم بالا میرود. البته میتوان گفت درک تجسمی مخاطبان از چند دهه گذشته بیشتر شده است، این موضوع شاید در سلیقه خرید آثار هنری از سوی مردم تاثیر نگذاشته باشد اما امروز دیگر مخاطبان درباره یک کار انتزاعی سوال نمیکنند که این چیست؟ میدانند که هنر انتزاعی بر پایه رنگ است و دیگر دنبال پرنده و گل در چنین آثاری نمیگردند.
گلستان درباره اهداف خود در "صد اثر صد هنرمند" نیز بیان کرد: در 24 سال گذشته بسیار به آنچه مدنظر داشتم رسیدهام؛ در این میان معرفی هنرمندان جوانان یکی از اهداف اصلی من بود به ویژه حضور جوانان شهرستانی برای من خیلی جذاب بود. دیگر اینکه همیشه دوست داشتم مردم عادی اثر هنری بخرند، به نظر من دلیلی نداشت که یک کارمند اداره اثر هنری نخرد و صد اثر این امکان را فراهم کرد. در این نمایشگاه همه میتوانند اثر بخرند و حتی تسهیلات خرید قسطی یا مدتدار نیز برای علاقهمندان وجود دارد.
وی افزود: دوست دارم بیشتر با جوانان شهرستانی کار کنم، دوست دارم به آنها بگویم که برای کار امید وجود دارد چون در شهرستانها چنین امکانی بسیار اندک است. باید به نوعی این تمرکز از تهران برداشته شود، البته من نمیتوانم نمایشگاههایم را به شهرستان ببرم چون در تجربههایی که در این زمینه داشتیم حتی در شهری مثل اصفهان هم نتوانستیم یک عدد کار بفروشیم.
برای آخرین سوال از لیلی گلستان درباره تعداد فروش آثار میپرسم:" تاکنون از هنرمندان بسیاری کار فروخته شده است که از میان آنها میتوان به مسعود عربشاهی، محمدعلی ترقی جاه، محمد احصایی، صادق تبریزی، ناصر اویسی، علی ترقی جاه، رویا حسینی، سوسن ادیبی، فیروزه بختیاری، فریبا بهمنی اشاره کرد. در روز افتتاحیه 28 اثر فروخته شد و تا امروز (چهارم مردادماه) 38 اثر به فروش رسیده است که رقم کل فروش آن 104 میلیون تومان است.
از گالری گلستان با تمام زیباییهایی که در خود جای داده، خارج میشوم و به این فکر میکنم که تا 27 مردادماه "صد اثر صد هنرمند" چه اتفاقی را برای هنرهای تجسمی رقم خواهد زد.
حمیده پازوکی