سرویس تئاتر هنرآنلاین: علی ساسانینژاد این روزها نمایشی تلفیقی از مدیاهای مختلف هنری از داستان یک اپرا تا نقاشی و مجسمه را در گالری خانه هنرمندان اجرا میکند. او که تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی در رشته گرافیک و همچنین نمایش در دانشکده هنر و معماری و کارشناسی ارشد خود را در دانشگاه (ام آی تی) هندوستان در رشته طراحی صحنه تئاتر و ویدئو پروداکشن به پایان رسانده در حال حاضر مدرس دانشگاه هنر و معماری در رشته طراحی صحنه است. او اولین اثر نمایشی خود را پس از بازگشت به ایران با نمایش "شبح اپرای طهران" از 18 دی تا 17 بهمن در خانه هنرمندان، در دو سانس اجرا میکند که به این بهانه با او به گفتگو مینشینیم .
ایده این نمایش به این شکل اجرایی در گالری، از کجا به ذهنتان رسید؟
هر کسی همیشه دغدغههایی دارد که دوست دارد انجام دهد. من یکی از کارهایی که دوست داشتم در ایران انجام دهم، اجرای نمایش "شبح اپرای پاریس" نوشته سوزان کی، بود که فیلم آن هم در چند ورژن ساخته شد و تئاتر آن هم به شکل اپرا فکر میکنم حدود بیست و سه یا بیست و هفت سال است که در دنیا با بازیگران مختلف اجرا میشود،. دوست داشتم کاری که سالها در دنیا اجرا میشود با این همه قابلیت، در ایران هم اجرا شود. داستان، روایت خبرنگاری است که به اپرای پاریس میرود و میبیند لوستری افتاده و پیر زنی هم آنجا کشته شده است. وقتی میگردد سردابهایی پیدا میکند که زندانیهای جنگ را آنجا نگهداری میکردند. او به ذهنش میرسد که در روزنامه این موضوع را چاپ کند که این روایت ورژن عاشقانهایی هم دارد که سوزان کی، نوشته است و بحث روانکاوانهایست که، بچهای به دنیا میآید که به شکل هیولاست و نصف صورتش را ندارد و رفتارهایی که مادر و کشیش با او انجام میدهند و سفرهای او به کشورهای مختلف و ایران و تاثیر او در قتل امیرکبیر سرنوشت او را میسازند. من کودکی اریک را برداشتم که قسمت قشنگتری از رمان بود و همچنین قسمت سفر ایران و فضای موزیکال کار است که در پارت آخر، شش قطعه موسیقی دارد. حرفهایم را در دو پارت اول و پارت آخر را عاشقانه چیدم تا تماشاگر با خوشحالی از سالن خارج شود.
فکر میکنید در دنیای امروز چقدر این نوع نمایش جا دارد؟
خیلی کارها هست که باید تجربه شود. دلیل اینکه من به اجرای چنین نمایشی گرایش پیدا کردم این بود که چون طراح صحنه هستم و میبینم هزینههای سیصد میلیونی میشود و دکورهایی اجرا و بعد دور ریخته میشوند؛ دغدغهای در من ایجاد کرد که در این بیپولی تئاتر این اتفاق کمتر شود. متاسفانه هیچ کانسپتی برای بعد اجراهای نمایشها وجود ندارد. ازآنجا که در حال حاضر شهرداری هزینههای سنگینی برای ساخت مجسمه برای میادین میکند تلاش کردم در این نمایش برای معماری شهری و داخلی، سازهای طراحی کنم که بعد اجرا بتواند در شهر هم مورد استفاده قرار گیرد. البته به این موضوع نیز توجه داشتم که جامعه هنری ما از سایر مدیا های هنری دور هستند و کمتر دیده می شود که بچههای تئاتر بروند موزه هنرهای معاصر و نقاشی یا مجسمه ببینند برای همین به ابعاد زیبایی شناختی نیز توجه داشتم.
شاید یکی از مشکلات این است که ما در ایران مدیر هنری کم داریم که در تمام حوزه ها شناخت و آگاهی داشته باشد؟
دقیقا همینطور است. من نه مجسمهسازم نه معمارم ولی همه این کارها را انجام میدهم. در کرواسی هم پیشرفت زمانی بود که جلوی مجسمهسازان را گرفتند و نقاشان و مجسمهسازان آمدند مکتبی به نام پراگ را شکل دادند. اگر هر هنرمندی بخواهد فقط کار خودش را بکند و به دیگر هنرها اهمیت ندهد آن اتفاقی که گفتم نمیافتد و من امیدوارم در کار بعدی از موزیسینها و طراح صحنه و نقاشان حرفهای استفاده کنم تا همه در کنار هم دیده شوند.
بازخورد مخاطبان با این شیوه اجرایی چگونه بود؟
من هرشب میشنوم که مخاطبان ما میگویند، چرا این کار اینجا اجرا میرود. ولی در کل از روند اجرا راضی هستم.
برای اجرا به چه مشکلاتی برخوردید و چرا این فضا را برای اجرا انتخاب کردید؟
من حدود شش ماه دنبال سالن بودم. این ایدههایی که میگویم بر اساس مشکلات به وجود آمد. من میخواستم اپرا اجرا کنم با تئاتر و چون سالنها رزومه میخواهند این موضوع میسر نشد. دوست ندارم وارد قضایای منفی شوم ولی رفتم دنبال سالن و گفتند جا ندارند تا پایان سال. بعد از همان گروههایی که نام بردند پرسیدم گفتند هنوز متن هم پیدا نکردهاند. یعنی یک بازی است. ولی مهم نیست. یکروز خسته بودم و روی تخت دراز کشیده بودم. کلی فکر کردم تا به این نتیجه رسیدم که در گالریها نمایشم را اجرا کنم. من که میتوانم معماری و مجسمهسازی کنم در گالری هم نمایش را اجرا میکنم. خیلیها به اسم گالری نمیآیند کار را ببینند و نمیشود بلیتفروشی به آن شکل کرد، اما این موضوع مهم نیست.
به عنوان یک مدیر هنری که البته در ایران کم میبینیم، توصیه شما به کسانی که میخواهند با این مشکلات وارد این کار شوند چیست؟
دوستانم همیشه میگویند علی کار خودش را میکند. من هند هم که بودم با اینکه کشوری است که دموکراسی را رعایت میکند ولی خیلی محافظه کارند و نمیگذارند کار کنیم. تا اینکه من رفتم مدرسه گوته و آنها عباس کیارستمی را میشناختند و گذاشتند آنجا فیلم بسازم. مهم انرژی است. باید قوی باشیم و عصبی نشویم تا کسی ما را زمین نزند مشکل جوانهای ما این است که عصبی میشوند و صبور نیستند. اگر آرامش و پیگیری داشته باشند موفق میشوند.
جشنواره تئاتر فجر امسال را چگونه میبینید؟
آنقدر درگیر کار خودم بودم نشد کارها را ببینم. فقط دوست داشتم نمایش آرش دادگر را ببینم که چون تداخل با کار خودمان داشت نشد ببینم.
برای اجراهای بعدیتان برنامه خاصی دارید؟
امیدوارم بتوانم همین کار را با تعداد (ترک) بیشتر اجرا کنم و سیاوش بابایی و حسین ضروری هم به من کمک میکنند که کاری را شبیه به همین کار برای سال آینده اجرا کنم. در ایران تا به حال انجام نشده و مجسمههای بزرگتر و وسیعتری خواهیم داشت. به شرط اینکه بتوانیم سالن خوبی بگیریم و با ما مهربانتر باشند.